Sosyal medya platformlarında vatandaşın alım iştahını kabartan sözde borsa, altın ve döviz yatırımı tavsiyelerine ek olarak, son dönemde Çin'den ucuz mal getirme içerikleri de dikkat çekiyor. YouTube, Instagram ve TikTok gibi mecralarda hızla yayılan "yüksek getirili ticaret" paylaşımları, küçük yatırımcıların ilgisini çekmeyi başarıyor.
Gerçek Maliyetler Göz Ardı Ediliyor
Birçok platformda Çin'deki ticaret merkezlerinden canlı yayınlar yapılarak, uygun rakamlara ürün ithalat tüyoları veriliyor. Bu videolarda, birkaç dolara temin edilen ürünlerin Türkiye'de katbekat fazlaya satılabileceği iddia ediliyor. Ancak bu iddiaların büyük bölümü gerçek maliyetleri yansıtmıyor ve "kolay yoldan köşeyi dönme" tavsiyesinden öteye gidemiyor.
Maliyet ve Vergiler Hesaba Katılmıyor
Paylaşılan fiyatlar genellikle ürünlerin yalnızca fabrika veya çarşı çıkış bedelleriyle sınırlı kalıyor. Gerçek tabloya bakıldığında ise gümrük vergisi, KDV, iç nakliye, lojistik ve ardiye gibi zorunlu kalemler neredeyse tamamen göz ardı ediliyor. Ayrıca numune ücretleri, minimum sipariş miktarları ve gümrük müşavirliği bedelleri de çoğu zaman hesaba katılmıyor.
Örneğin, 2 dolara alınan bir ürünün Türkiye'ye ulaştığında maliyeti 8 ila 12 dolara kadar çıkabiliyor. İçeriklerde "ucuz al, pahalı sat" mesajı ön plana çıkarılarak, ticaret tecrübesi olmayanlar için yanıltıcı bir tablo oluşturuluyor.
Asıl Amaç Ticaret Değil, Tıklanma
Videolarda sıkça dile getirilen "Türkiye'de bu fiyata rahatça satılır" iddiası pratikte çoğu zaman karşılık bulmuyor. Aynı ürünü eş zamanlı olarak çok sayıda kişinin ithal etmesi, pazarda hızlı fiyat kırılmasına yol açabiliyor. Pazar yeri komisyonları, reklam harcamaları ve artan rekabet, kâr marjlarını ciddi biçimde aşağı çekiyor.
Satılamayan ürünlerin elde kalması ise yatırımcı açısından doğrudan zarara dönüşüyor. Belki de en önemlisi, bu içerikler ülkemizdeki ithalat iştahını kabartarak iç piyasada dengesizliğe neden olabiliyor.
Küçük Yatırımcı İçin Riskler
Uzmanlar, bu tür içeriklerin bilinçsiz küçük yatırımcılar için ciddi kayıplara yol açabileceği uyarısında bulunuyor. Sosyal medyada sunulan kolay kazanç vaadi, ticaret bilgisi ve sermayesi sınırlı kişileri riskli ithalat girişimlerine yönlendirebiliyor.
Kontrolsüz biçimde artan bu ilgi, ülke genelinde ithalat eğilimini artırarak iç piyasada dengesizliğe neden olabiliyor. Ürün fazlası, fiyat kırma yarışı ve stok sorunları küçük yatırımcıyı daha da zor durumda bırakıyor.
Kazanç vaat eden anlatıların arkasında çoğu zaman yatırımcının değil, içerik üreticisinin çıkarı bulunuyor. Videoları üreten kişiler asıl geliri ticaretten değil, sosyal medyadan sağlıyor. Bu nedenle dijital dünyadaki "kolay ve garantili kazanç" vaatlerine karşı temkinli olunması gerekiyor.
