ABD'de konut başlangıçları, yüksek mortgage faizleri ve sıkı kredi koşullarının etkisiyle son 6 yılın en düşük seviyesine geriledi. Ticaret Bakanlığı verilerine göre, mart ayında konut başlangıçları aylık bazda yüzde 14,7 azalarak yıllıklandırılmış 1,08 milyon adede düştü. Bu, Nisan 2017'den bu yana en düşük seviye olarak kaydedildi.
Faizlerin etkisi büyük
Uzmanlar, konut başlangıçlarındaki düşüşte en büyük etkenin yüksek mortgage faizleri olduğunu belirtiyor. Fed'in faiz artırımlarıyla birlikte mortgage faizleri yüzde 7'nin üzerine çıkarak konut alıcılarını zorluyor. Ayrıca, bankaların kredi verme koşullarını sıkılaştırması da talebi baskılıyor.
Bölgesel farklılıklar
Konut başlangıçlarındaki düşüş ülke genelinde farklılık gösteriyor. Güney bölgesinde yüzde 18,3, Batı'da yüzde 17,6, Orta Batı'da yüzde 11,2 ve Kuzeydoğu'da yüzde 9,8 oranında azalma yaşandı. Özellikle Güney bölgesi, pandemi sonrası artan talebin ardından en sert düşüşü yaşayan bölge oldu.
İnşaat sektöründe daralma
Konut başlangıçlarındaki düşüş, inşaat sektöründe de daralmaya yol açıyor. İnşaat izinleri de mart ayında yüzde 8,8 azalarak 1,14 milyon adede geriledi. Bu durum, inşaat firmalarının yeni projelere başlamakta tereddüt ettiğini gösteriyor. Analistler, konut piyasasındaki yavaşlamanın önümüzdeki aylarda da devam etmesini bekliyor.
Öte yandan, konut fiyatlarındaki artış hızı yavaşlasa da hala yüksek seviyelerde seyrediyor. S&P CoreLogic Case-Shiller endeksine göre, ocak ayında konut fiyatları yıllık bazda yüzde 6,1 arttı. Bu durum, potansiyel alıcıların piyasadan uzak durmasına neden oluyor.
Gelecek beklentileri
Uzmanlar, Fed'in faiz indirimine gitmesi durumunda konut piyasasında bir toparlanma olabileceğini ancak bunun zaman alacağını belirtiyor. Mortgage faizlerinin yüzde 6'nın altına düşmesi durumunda talebin canlanabileceği ifade ediliyor. Ancak, mevcut ekonomik koşullar altında bu senaryonun yakın vadede gerçekleşmesi zor görünüyor.
