Çorum'da tavuk çiftlikleri ve büyükbaş hayvan yetiştirilen mandıralardan toplanan atıklar, Tatar köyü yakınlarında 2019 yılından bu yana faaliyet gösteren Çorum Biyogaz Enerji Tesisi'ne getirilerek dev havuzlarda beklemeye alınıyor. Belli bir süre bekletildikten sonra parçalanma işlemi için tanklara alınan gübreler, gazlarının ayrıştırılması amacıyla fermantasyon tanklarına aktarılıyor. Gazından arındırılarak fermente gübre haline gelen atıklar, şirketin kentteki 2 bin dekarlık tarım arazisinde değerlendiriliyor. Bu ayrışma sırasında elde edilen gaz ise tesisin jeneratörlerinde kullanılarak yaklaşık 12 bin hanenin elektrik ihtiyacını karşılayacak enerji üretiliyor.
Tesisin önemi ve işleyişi
Şirketin bölge müdürü Mustafa Özavcı, yaptığı açıklamada Çorum Biyogaz Tesisi'nin kentteki hayvansal atıkları bertaraf eden ve geri dönüştüren önemli bir tesis olduğunu söyledi. Çorum'un özellikle kanatlı hayvan yetiştiriciliğinde öne çıktığını, bu nedenle hayvan atıklarının bertarafının önemli bir konu olduğunu belirten Özavcı, şöyle konuştu:
"Bu tesiste ham madde, hayvansal atıklardır. Tavuk gübresi, büyükbaş hayvan gübresi gibi atıklardan biyogaz elde ediyoruz. Ortaya çıkan temiz gazı, gaz jeneratörlerimizde değerlendirerek elektrik üretme işlemini gerçekleştiririz. Tesisimiz 6 megavat lisans kapasiteli elektrik üretim santralidir. Bu da Çorum bölgesinde 12 bin hanenin elektrik ihtiyacını karşılayabilecek kapasitededir. Elektrik üretiminin yanında aynı zamanda atık ısı ortaya çıkar. Bu atık ısıyı geri dönüştürerek hijyenizasyon ünitelerinde fermantasyon tanklarında ve bu sistemlerin ısınmasında kullanırız. Bunun sonucunda değerli ve kıymetli bir enerji dönüşümü gerçekleşmiş olur."
Atık bertarafı ve çevresel faydalar
Tesisin kuruluş amacının "atık bertarafı" olduğunu dile getiren Özavcı, sözlerine şöyle devam etti:
"Elektrik üretimi bunun yan ürünü olarak çıkıyor ve bir sonraki yan ürün de fermente gübre. Fermente gübrenin çok kıymetli olduğunu düşünüyoruz. Hayvansal gübrenin fermentasyonu sonucunda zararlı gazlarından arındırılmış fermente gübre ortaya çıkıyor. Gübre içeriğinde azot, fosfor, potasyum ve yüksek miktarda organik madde bulunur. Özellikle Arel Enerji olarak Çorum'da 2 bin dekar araziye sahibiz. Çıkan yan ürünümüzü tarımsal ürün olarak da kullanıyoruz. Hem atığı enerjiye dönüştürmüş, sonrasında çıkan ürünü de tarımsal arazilerimizde değerlendirmiş oluyoruz."
Tesis kurulmadan önce kentte hayvansal atıkların bertarafının mümkün olmadığının altını çizen Özavcı, şunları kaydetti:
"Çorum'da hayvancılık yaygın. Özellikle kanatlı hayvancılığında Türkiye'de başı çekiyor. Bu tesis kurulmadan öncesinde atıkların bertarafı ve tarımda kullanılması çok mümkün değildi. Biyogazın bu bölgeye kurulması isabetli oldu. Bölgeye faydası oldu. Çevresel faydadan da bahsedebiliriz. Biz doğada kısa sürede yapılamayacak fermentasyon ve geri kazanılabilirliği çok kısa sürede fermentasyon tanklarımızda sağlamaktayız. Çevre açısından da çok mantıklı bir yaklaşım olduğunu düşünüyorum bu tesisin."
