Yirmisekiz Mehmed Çelebi'nin Tarihi Fransa Seyahati Dijital Sanatla Yeniden Yorumlandı
Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk modern elçisi olarak tarihe geçen Yirmisekiz Mehmed Çelebi'nin 1720-1721 yılları arasında gerçekleştirdiği Fransa seyahati, günümüzün en ileri dijital sanat teknikleriyle yeniden hayat buldu. "Karşılaşma: Bir Osmanlı Elçisinin Fransa'ya Dijital Yolculuğu" adlı sergi, Ankara'da Fransa Büyükelçiliği'nde sanatseverlerin beğenisine sunuldu.
300 Yıllık Tarihi Karşılaşmanın Dijital Doğuşu
Fransa'nın Ankara Büyükelçisi Isabelle Dumont'un ev sahipliğinde ve Institut Français iş birliğiyle hazırlanan sergi, Bitter Medya Kurucusu Levent Çelikay ile Tin Medya Kurucusu Muhammed Murat Arslan'ın organizasyonuyla hayata geçirildi. Çelebi'nin kaleme aldığı Sefaretname'de yer alan gözlemler ve anılar, yapay zeka destekli dijital sanat teknikleriyle çağdaş bir yoruma kavuştu.
Üretim sürecinde döneme ait gravürler, teknik çizimler ve resimlerden oluşan kapsamlı bir veri seti kullanıldı. Bu tarihi belgeler, yapay zeka algoritmaları tarafından işlenerek görsel bir şölene dönüştürüldü. Sergi, 18. yüzyıl ile yapay zeka çağı arasında benzersiz bir diyalog kurmayı hedefliyor.
Büyükelçi Dumont: "Yapay Zeka Bir Sınama Altında"
Büyükelçi Isabelle Dumont, projeye ilişkin değerlendirmelerinde oldukça dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Dumont, "Bu sergi sürekli gelişen teknolojiye körü körüne bir övgü niteliğinde değildir. Bilakis yapay zekanın bir sınamaya tabi tutulmasıdır." ifadelerini kullanarak, teknolojinin sanattaki rolüne eleştirel bir bakış açısı getirdi.
Dumont, yapay zekanın yüksek hesaplama gücüne rağmen tarihsel tutarsızlıklar üretebildiğini vurgulayarak, "Bu görüntüler her ne kadar çarpıcı olsa da bize hiçbir şeyin sanatçının yerini ikame edemeyeceğini hatırlatmaktadır. Sanatçı yalnızca bir tekniğe hakim olan kişi değildir. İlhamı, ruhu ve bir niyeti taşıyandır." şeklinde konuştu.
Geçmişle Bugünün Buluşma Noktası
Bitter Medya Kurucusu Levent Çelikay, etkinliğin yalnızca bir sergi olmadığının altını çizerek, "300 yıllık bir karşılaşmanın yeniden doğuşuna tanıklık etmek için bir aradayız." dedi. Çelikay, farklı kültürlerin, fikirlerin ve zamanların kesiştiği bu özel projeyi şu sözlerle özetledi: "Geçmişle bugünün, sanatla teknolojinin ve iki kültürün aynı zeminde buluştuğu özel bir anı temsil ediyoruz."
Serginin Küratörü Muhammed Murat Arslan ise yapay zeka teknolojilerindeki gelişmelerle birlikte, tarihi eserleri günümüzün görsel diliyle yeniden yorumlama fikrinin ortaya çıktığını aktardı. Arslan, projede akademik danışmanlık desteği aldıklarını belirterek, "Burada bize yol gösterici olan kıymetli hocam Prof. Dr. Filiz Yenişehirlioğlu'ydu. O da görsellerin kontrollerini yaparak gerekli revizeleri yaptı." ifadelerini kullandı.
Sergi Dijital Ortamda da Ziyaret Edilebilecek
Serginin yalnızca fiziksel mekanla sınırlı kalmayacağını vurgulayan Arslan, sanatseverlerin bu tarihi yolculuğu "istanbulparis.com" üzerinden de deneyimleyebileceğini duyurdu. Arslan ayrıca, Yirmisekiz Mehmed Çelebi'nin Türk-Fransız ilişkileri açısından taşıdığı öneme dikkat çekerek, "Türk-Fransız ilişkilerinin geçmişi çok eskiye dayanıyor. Bu çalışmayla iki ülke arasındaki köklü ilişkilere de bir atıf yapmış olduk." şeklinde konuştu.
Bu önemli sergi, tarihsel bir belge olan Sefaretname'yi dijital çağın olanaklarıyla birleştirerek, izleyicilere hem görsel bir şölen hem de düşündürücü bir deneyim sunuyor. Sanat, teknoloji ve tarihin iç içe geçtiği bu proje, kültürel diplomasi alanında da önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
