İsrail'in Yedioth Ahronoth gazetesinin haberine göre, Ekim 2023'ten itibaren başlatılan çok cepheli saldırıların devasa maliyetleri ve artan savunma talepleri, ülkeyi mali uçuruma sürüklüyor. Başbakan Binyamin Netanyahu'nun askeri kanattan gelen her talebe istisnasız 'evet' dediği belirtiliyor.
Gizli belge ortaya çıktı
Haberde, Netanyahu'nun İsrail'in güvenlik doktrinini kökten değiştiren '2025–2026 Doktrin ve Politika Kılavuzları' başlıklı çok gizli belgesine atıfta bulunuluyor. Bu belgeyle Başbakan, orduya birden fazla cephe ve senaryo için silahlanma talimatı vererek adeta ucu açık bir alışveriş listesi sundu.
Maliyet 216 milyar doları bulabilir
Savunma yetkililerine göre, Netanyahu'nun hedeflediği politikanın en geniş kapsamlı maliyeti yaklaşık 800 milyar şekel (yaklaşık 216 milyar dolar) olacaktı. Süreç sonunda kendisine iki farklı plan sunuldu: biri 450 milyar şekel (yaklaşık 121,5 milyar dolar), diğeri ise 250 milyar şekel (yaklaşık 67,5 milyar dolar). Maliye ve Savunma bakanlıkları arasındaki müzakerelerin ardından, 10 yıllık süreç için 350 milyar şekellik (yaklaşık 94,5 milyar dolar) bir uzlaşmaya varıldı.
Borç yükü hızla artıyor
İsrail Merkez Bankası Başkanı Amir Yaron'a göre ülke, borç yükünün hızla arttığı bir patikada ilerliyor. Bu durum, borç verenlerin gözünde İsrail'in bir 'borç batağına' sürüklendiği algısını güçlendiriyor. Yaklaşık 95 milyar dolarlık yeni harcama planı ve ABD yardımına bağımlılığı azaltma zorunluluğuyla birlikte, İsrail'in borç-gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) oranının 2035 yılına kadar yüzde 83'e ulaşması öngörülüyor.
Saldırıların uzaması endişe yaratıyor
Tahminler, saldırıların yakın zamanda sona ereceği iyimser varsayımına dayanıyor. Ancak 2024'ün başından beri süregelen bu varsayıma şüpheyle yaklaşılıyor. Saldırıların uzamasının, yalnızca can kayıpları ve psikolojik yıkımla sınırlı kalmayıp, yedek askerlik maliyetlerinden kamu maliyesindeki ağır tahribata kadar halkın yaşam kalitesi üzerinde yıkıcı sonuçlar doğurması bekleniyor.
