İsrail, İran'ın Fiili Lideri Ali Laricani'yi Hedef Alan Suikastı Duyurdu
İsrail ordusu, dün yaptığı resmi açıklamada, İran Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani ve Besic Güçleri Komutanı Gulam Rıza Süleymani'yi öldürdüğünü ilan etti. Suikastlar, dün gece saatlerinde İran tarafından da doğrulandı. Bu gelişme, 28 Şubat'tan beri devam eden ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşın kritik bir dönemine denk geldi.
Uluslararası Çabalara Rağmen Gerilim Tırmanıyor
Suikast, aralarında Çin ve Rusya'nın bulunduğu uluslararası aktörlerin karşılıklı saldırıların durması yönünde başlattığı diplomatik çabalara ve ABD Başkanı Donald Trump'ın savaşı sonlandırmanın yollarına dair açıklamalarına eş zamanlı olarak gerçekleştirildi. Saldırıların başında İran Dini Lideri Ali Hamaney ve ülkedeki en üst düzey beş askeri ve siyasi yetkilinin ardından, İran'ı fiili olarak yöneten Laricani'nin hedef alınması, İsrail'in savaşı bitirmek yerine durumu daha kaotik bir sürece çevirmeyi amaçladığı yorumlarına yol açtı.
Tahran'daki Gizli Evinde Vuruldu İddiası
İsrail'den Kanal 12 televizyonu, işgal ordusuna ait savaş uçaklarının Laricani'yi Tahran'da bulunan gizli bir evinde hedef aldığını duyurdu. Suikastın pazar veya pazartesi günü için planlandığı öne sürülen haberde, Laricani'nin salı sabahı evde olacağına dair kesin istihbarat alındığı ve bunun üzerine saldırının düzenlendiği belirtildi. Ayrıca, Laricani'nin vurulduğu evde oğlunun da öldüğü iddia edildi. Suikast iddialarının hemen ardından X hesabından Laricani'ye ait olduğu öne sürülen, "Allah'tan şehitlere en yüksek mertebeleri nasip etmesini niyaz ediyorum" ifadeleri bulunan bir mesaj yayınlandı.
Netanyahu'dan İran Halkına Ayaklanma Çağrısı
Suikastın ardından İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Laricani'nin öldürüldüğünü ve bu eylemle İran'daki rejimi sarstıklarını açıkladı. Netanyahu, İran halkına rejime karşı ayaklanma çağrısı yaparak, "Hepimiz İran halkına bu rejimi düşürme fırsatı vermeyi umuyoruz. Laricani ve Besic komutanını öldürdük. İran halkına destek olmak için çalışıyoruz" dedi. İsrail Başbakanı, İran'a karşı savaşta zafere ulaşmakta kararlı olduklarını vurgulayarak, "ABD'nin yanında ikinci bir süper güç olmak üzereyiz" ifadelerini kullandı. ABD Başkanı Donald Trump da Laricani'nin öldürüldüğünü belirterek, "İran'ın önemli liderlerinden biri dün öldürüldü, kendisi binlerce göstericinin öldürülmesinden sorumluydu" yorumunu yaptı.
BM: Çözüm Bu Değil
Birleşmiş Milletler (BM), Laricani'nin öldürülmesi iddiası hakkında, öldürmeye yönelik bir programın diplomatik çözüm gerektiren soruna yardımcı olmayacağını bildirdi. BM Genel Sekreter Sözcü Yardımcısı Farhan Haq, "(İranlı) farklı yetkilileri öldürmeyi içeren bu programın, diplomatik bir çözüm bulunması gereken bu soruna yardımcı olacağına inanmıyoruz" açıklamasını yaptı.
Laricani: İran'ı Fiilen Yöneten Felsefeci
Doktora tezini Alman filozof Emmanuel Kant üzerine yazan bir felsefeci olan Ali Laricani, Time dergisinin 2009 yılındaki kapağında Kennedy ailesine benzetilen aristokrat bir aileden geliyor. İran Şura Meclisi Başkanlığı (2008-2020) ve Hamaney'in Baş Danışmanlığı (2005-2007) gibi etkili mevkilerde bulunan Laricani'nin kardeşleri de önemli görevler üstlendi:
- Sadık Laricani: Uzmanlar Meclisi Başkanlığı
- Muhammed Cevad Laricani: İnsan Hakları Meclisi Başkanlığı
- Fazıl Laricani: Diplomat olarak görev aldı
Laricani, 1978'de devrimin liderlerinden Ayetullah Murtaza Mutahhari'nin kızı Feride Mutahhari ile evlenerek devrim kadrolarıyla ilişkilerini güçlendirdi. Son dönemde ise İran'ı fiilen yöneten kişi olarak öne çıkıyordu.
Hamaney'den Arabuluculara Ret
İran'ın dini lideri Mücteba Hamaney'in, iki arabulucu ülke tarafından iletilen ABD ile gerilimin azaltılması veya ateşkese ilişkin önerileri reddettiği bildirildi. Reuters'a konuşan üst düzey yetkili, Hamaney'in "ABD ve İsrail diz çökene, yenilgiyi kabul edene ve tazminat ödeyene kadar barış için doğru zaman değil" dediğini aktardı. Bu durum, bölgedeki gerilimin daha da artabileceğine işaret ediyor.
