Kaçak Elektrik Sorunu ve Bölgesel Gelişim
Silopi ve Cizre ilçelerinde gerçekleştirilen yer altı elektrik şebekesi denetimlerinde, tam 800 ayrı noktada kaçak bağlantı tespit edildi. Bu kaçak kullanım nedeniyle elektrik şebekesinde 585 milyon liralık zarar oluştuğu belirlendi. Eskiden kaçak trafolar bulunduğunda şaşıran kamuoyu, şimdi yerin bir metre altında 800 aboneye ulaşan kaçak enerji hatlarıyla karşı karşıya kalıyor.
Fakirlik Gerekçesi ve Gerçekler
Geçmişte Güneydoğu Anadolu'daki kaçak elektrik kullanımı genellikle fakirlik gerekçesiyle açıklanıyordu. Ancak son yapılan araştırmalar, Türkiye'nin en fakir yedi ilçesinin bu bölgede olmadığını ortaya koyuyor. En fakir ilçeler sırasıyla şöyle:
- Çamoluk (Giresun)
- Derebucak (Konya)
- Doğanşar (Sivas)
- Felahiye (Kayseri)
- Dikmen (Sinop)
- Pınarbaşı (Kastamonu)
- Bayramören (Çankırı)
Güneydoğu'nun Gelişim Göstergeleri
AK Parti döneminde Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde önemli gelişmeler yaşandı. Eskiden terör nedeniyle ulaşılamayan Cudi Dağı'nda artık yamaç paraşütü yapılıyor, ovalarında organik tarım faaliyetleri gerçekleştiriliyor. Tunceli'nin derelerinde beach turizmi, Hakkari'nin dağlarında ise kayak turizmi gelişme gösteriyor.
Bölgenin demografik yapısı da dikkat çekici veriler sunuyor. TÜİK verilerine göre, Türkiye'nin en genç araç filosuna sahip ili 6,2 yaş ortalamasıyla Şırnak olarak kayıtlara geçti. Şırnak'ı sırasıyla Bingöl (8,8), Tunceli (9,0), Batman (9,2) ve İstanbul (9,5) takip ediyor. İlk 10'da yer alan diğer iller ise Diyarbakır, Hakkari, Şanlıurfa, Mardin ve Siirt olarak sıralandı.
Kültürel ve Siyasal Gelişmeler
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde kültürel haklar alanında da önemli adımlar atıldı. Kürtçe konuşmak artık yasak değil ve devletin Kürtçe yayın yaptığı televizyon kanalı bile bulunuyor. Demokratik açılım süreci, insan haklarında gelişme ve geçmişle hesaplaşma gibi konular, AK Parti döneminde hayata geçirildi.
Ekonomik alanda da bölge halkının katılımı artış gösterdi. Kürt müteahhit sayısının Karadenizli müteahhitleri geçtiği tahmin ediliyor. Ege ve Akdeniz sahilindeki turizm işletmelerinde de Kürt vatandaşlarımız önemli bir yer tutuyor. 600 vekilli Meclis'te 327 Kürt kökenli vekil olduğu belirtiliyor ve aralarında bakanlar da bulunuyor.
Kaçak Elektriğin Toplumsal Etkileri
Kaçak elektrik sorunu toplumda kutuplaşmayı artırıyor. Faturasını zamanında ödeyen dürüst vatandaşlar, kaçak elektrik kullananlara karşı öfke duyuyor. Aslında devlet, milyonlarca ailenin elektrik ve doğalgaz faturasının yarısını ödüyor. Bölge halkı normal elektrik kullanımına geçse, bu kadar zaman kaçakla neden uğraştıkları sorusu gündeme gelecek.
Simon Kuper'in "Futbol asla sadece futbol değildir" sözüne gönderme yaparak söylemek gerekirse; 'kaçak elektrik asla sadece kaçak elektrik değildir'. Asıl sorun, bölge halkının kaçak elektrik kullanımını doğal bir hak olarak görmesi. Bu 'doğal hak' algısının başka alanlarda da görüldüğü gözlemleniyor.
Eğitimde Dijitalleşme ve Z Kuşağı
Nörobilimci Dr. Jared Cooney Horvath'ın yaptığı son araştırmaya göre, 1997 ile 2010'ların başı arasında doğan Z kuşağı, ebeveynlerinden daha az zeki olan ilk nesil oldu. Bu durumun temel nedeni olarak, eğitimde dijital teknolojilere aşırı bağımlılık gösteriliyor. Çocuklar uyanık oldukları zamanın yarısından fazlasını ekrana bakarak geçiriyorlar.
Önümüzdeki 20 yılda düşünme işini de yapay zekaya bırakacağımızı hesaba katarsak, insanlığın düşünme becerilerinde ciddi bir gerileme yaşanabilir. Bu durum, nükleer savaş sonrası avcı-toplayıcı topluma dönüş riskini bile akıllara getiriyor.
Futbol Dünyasından Notlar
Fenerbahçe'nin sezonu orijinal santrforsuz tamamlayacağı öngörülüyor. Sarı lacivertliler, Jhon Duran ve Nesiri gibi oyuncuları gönderdikten sonra, Sidiki Chérif gibi genç bir yarı santrforla şampiyonluk mücadelesi verecek. Kante'nin transferi büyük bir hamle olsa da, güven veren bir santrforsuz yola devam etmek planlama hatası olarak değerlendiriliyor.
Tedesco'nun sisteminde klasik santrfordan ziyade, aralara koşu yapan, hızlı ve patlama gücü olan forvetlere ihtiyaç duyuluyor. Galatasaray'da golcü bolluğu yaşanırken, Fenerbahçe sezon başından beri forvetlerinden verim alamıyor. Tedesco'nun gol paylaşımını orta sahanın geneline yaydığı sistem, santrfor olmadan da başarılı olma potansiyeli taşıyor.
Eğer Tedesco, klasik santrfor olmadan şampiyonluğa ulaşırsa, Pep Guardiola'nın hayalini kurduğu futbolu pratiğe dökmüş olacak ve bu başarısı uluslararası arenada dikkat çekecek.
