Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde kullanılan ortak para birimi Euro, 1 Ocak 2026 tarihi itibarıyla 27. yaşını kutluyor. 1 Ocak 1999'da kaydi olarak yürürlüğe giren ve 2002'de banknot ve madeni para olarak tedavüle çıkan Euro, bugün 357 milyondan fazla kişi tarafından kullanılıyor.
Bulgaristan Euro Bölgesi'nin Yeni Üyesi
Euro'nun 27. yılına önemli bir genişleme haberi damga vurdu. 1 Ocak 2026 itibarıyla Bulgaristan, resmi olarak Euro Bölgesi'ne katıldı. 2007'den beri AB üyesi olan Bulgaristan, geçen yıl AB Komisyonu ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) tarafından hazır bulunduğu onaylanmıştı. Bu kararla birlikte Euro'yu resmi para birimi olarak kullanan AB ülkesi sayısı 21'e yükseldi.
Euro Bölgesi'ndeki diğer ülkeler ise şöyle sıralanıyor: Almanya, Avusturya, Belçika, Estonya, Finlandiya, Fransa, Hollanda, İrlanda, İspanya, İtalya, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY), Letonya, Litvanya, Lüksemburg, Malta, Portekiz, Slovakya, Slovenya, Yunanistan ve Hırvatistan.
Euro'nun Yolculuğu ve Küresel Konumu
Euro, 1999'da piyasaya sürüldüğünde 1 Euro 1,17 dolar seviyesindeydi. Para birimi, dolar karşısında zaman içinde dalgalı bir seyir izledi. 2025 yılı başında 1,03 dolar seviyesinde olan Euro, yıl sonunda yaklaşık %15 değer kazanarak 1,18 dolar seviyelerine ulaştı.
Küresel rezerv para birimleri arasında Euro, ABD dolarının ardından %20'lik payla ikinci sırada yer alıyor. Dünya genelindeki toplam uluslararası rezervlerin %58'ini dolar, %20'sini ise Euro oluşturuyor.
Frankfurt merkezli Avrupa Merkez Bankası (ECB), Euro Bölgesi'nde fiyat istikrarını sağlamakla görevli. ECB'nin orta vadeli enflasyon hedefi %2 olarak belirlenmiş durumda. Bankanın sorumlulukları arasında para politikasını belirlemek, bankaları denetlemek ve Euro banknotları basmak da bulunuyor.
Yüksek Kamu Borcu Endişe Kaynağı
Euro Bölgesi'nin önündeki en büyük ekonomik zorluklardan biri, yüksek seviyelere ulaşan kamu borçları. Son verilere göre, Euro Bölgesi'ndeki toplam kamu borcu 13 trilyon 677 milyar Euro'ya ulaşmış durumda. Son bir yıldaki borç artışı ise 578 milyar Euro oldu.
Kamu borcunun Gayri Safi Yurtiçi Hasıla'ya (GSYH) oranı bölge genelinde %88,2'ye yükseldi. AB kuralları, normal şartlarda bu oranın %60'ı geçmemesini öngörüyor. Oranın en yüksek olduğu ülke %151,2 ile Yunanistan. Yunanistan'ı %138,3 ile İtalya, %115,8 ile Fransa, %106,2 ile Belçika, %103,4 ile İspanya, %96,8 ile Portekiz ve %88,4 ile Finlandiya izliyor.
Uzun yıllardır bu yüksek borç seviyelerini düşürmekte zorlanan AB ülkelerinin, kemer sıkma politikalarını etkin şekilde uygulayamadığı gözlemleniyor.
Euro'yu Kullanmayan AB Ülkeleri ve Gelecek
Danimarka, AB anlaşmaları gereği Euro'ya geçmek zorunda olmayan tek ülke konumunda. Referandumla bu geçişe onay vermeyen Danimarka, kendi para birimi üzerindeki kontrolünü sürdürüyor.
Danimarka dışında, İsveç, Polonya, Macaristan, Çekya ve Romanya da henüz Euro'ya geçiş yapmayan AB üyeleri arasında yer alıyor. Bu ülkeler, kendi para birimlerini kullanarak bağımsız para politikaları yürütmeye devam ediyor.
Euro, 5, 10, 20, 50, 100, 200 ve 500 Euro'luk banknotlar ile 1, 2, 5, 10, 20, 50 sent ve 1, 2 Euro'luk madeni paralardan oluşuyor. 500 Euro'luk banknotların basımı, 2019 yılında terör finansmanı ve kara para aklamayla mücadele kapsamında durduruldu. Bu banknotlar artık günlük alışverişte kullanılamıyor, sadece banka hesaplarına yatırılabiliyor.
