Esnaftan Yemek Kartı İsyanı: 'Sistem Belimizi Büktü, Komisyonlar Canımızı Yakıyor'
Türkiye genelinde gıda sektöründe faaliyet gösteren restoran ve lokanta işletmecileri, özellikle kurumsal firmaların yaygın olarak kullandığı yemek kartları nedeniyle ciddi bir mali sıkıntı içerisinde. Setcard ve Multinet gibi firmaların uyguladığı yüksek komisyon oranları ile uzun ödeme vadeleri, esnafı adeta bir "komisyon kıskacına" alarak iş yapma motivasyonlarını düşürüyor. Birçok işletmeci, kurumsal müşterileri kaybetmemek için bu kartları kullanmak zorunda kaldıklarını, ancak kesintilerin yüzde 20'leri hatta vadeye göre yüzde 40'ları bulduğunu ifade ederek yetkililere sesleniyor.
"Camlarımız Kart Etiketleriyle Dolu Ama Sistem Bizi Bitiriyor"
Restoran sahibi Savaş Öztürk, sektörün içinde bulunduğu mağduriyeti dile getirirken, kurumsal firmalarla çalıştıkları için yemek kartlarını kullanmaya mecbur olduklarını vurguladı. Öztürk, "Müşteriden ödemeyi alıyoruz ancak paramıza kavuşmamız 30 günü buluyor. Erken ödeme almak istediğimizde ise komisyon oranları fırlıyor. Yüzde 10 komisyonun üzerine bir de fatura kestiğimiz için KDV yükü biniyor. Toplam kesinti yüzde 20'leri buluyor. Nakit akışını sağlamak için yüksek komisyonu kabul edip paramızı erkenden almaya çalışıyoruz, bu sefer de kârımız eriyor. Camlarımız kart etiketleriyle dolu ama bu sistem esnafın belini büküyor" dedi.
"Bu Sistem Emekçinin Sırtından Para Kazanma Düzenidir"
Yüksek komisyon oranları nedeniyle şubelerinde yemek kartı kullanımını tamamen durduran işletmeci Fikret Gül ise duruma tepki gösterdi. Gül, bir sistem kurulduğunu ve bu sistemin sadece aracı firmalara yaradığını savunarak şunları söyledi: "Biz sabah erkenden kalkıp ateşin başında bin bir emekle çalışıyoruz. Ancak birileri kurulmuş bir sistem üzerinden, hiçbir emek harcamadan yüzde 10'dan yüzde 40'a varan komisyonlar alıyor. Bu sistem emekçinin sırtından para kazanma sistemidir. Ben bu yüzden hiçbir şubemde kullandırmıyorum. Aylık ödemeler nedeniyle esnafın kirası, elektriği, suyu beklemek zorunda kalıyor. Kendi paranızla rezil oluyorsunuz. Ben niye emeğimi bu firmalara vereyim? Bu mantık dışı bir olay."
Esnaf Çözüm Bekliyor: Komisyonlara Üst Sınır ve Makul Vadeler
Özellikle Setcard ve Multinet gibi yaygın kullanılan yemek kartlarında yaşanan komisyon sıkıntısı, gıda sektöründeki pek çok işletmeyi benzer bir yol ayrımına getirmiş durumda. Esnaf, komisyon oranlarına üst sınır getirilmesini ve ödeme vadelerinin makul seviyelere çekilmesini talep ediyor. İşletmeciler, bu düzenlemeler yapılmadığı takdirde sektördeki mağduriyetin daha da artacağı konusunda uyarıda bulunuyor.
Sonuç olarak, yemek kartı sisteminin esnaf üzerinde yarattığı mali yük, sürdürülebilir iş modellerini tehdit eder boyutlara ulaşmış durumda. İşletmeciler, yetkililerin bu konuda acil adımlar atarak adil bir düzenleme sağlamasını bekliyor.
