Lavaboya Atık Yağ Dökmek Resmen Yasaklanıyor: Yeni Düzenleme Detayları
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, "Bitkisel Atık Yağların Yönetimi Yönetmeliği Taslağı"nı güncelleyerek önemli bir adım attı. Yeni düzenlemeye göre, evlerde lavabolara atık bitkisel yağ dökülmesi kesinlikle yasaklanıyor. Bu karar, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan himayesindeki Sıfır Atık Projesi'nin yeni bir aşamasını oluşturuyor.
Belediyeler ve Marketlerin Sorumlulukları Artıyor
Yönetmelik taslağı, atık yağların çevreye zarar vermeden yönetilmesi için belediyelere ve marketlere önemli görevler yüklüyor. Belediyeler, hanelerden atık yağ toplamak üzere şu sistemleri kurmakla yükümlü olacak:
- Toplama noktaları oluşturma
- Mobil atık getirme merkezleri kurma
- Atık getirme merkezleri geliştirme
Marketler ise "yağı satan sorumluluk almalı" ilkesi doğrultusunda, vatandaşların sızdırmaz kaplarla getirdiği atık yağları kabul edecek ve lisanslı tesislere teslim edecek. Ayrıca, ayçiçek, zeytin, mısır ve fındık gibi tüm bitkisel yağ ambalajlarının üzerine "Kullanılmış yağları lavaboya dökmeyiniz" uyarısı konulacak.
Atık Yağların Geri Dönüşüm Süreci ve Yasaklar
Toplanan atık yağlar, sadece lisanslı biyorafinerilere ve bitkisel atık yağ transfer noktalarına gönderilecek. Bu yağlar, biyodizel ve sürdürülebilir havacılık yakıtı (SAF) üretiminde kullanılacak. Yönetmelik, atık yağların işlem görmeden akaryakıta karıştırılmasını, yemeklik yağa eklenmesini veya yem ve kozmetik üretiminde kullanılmasını da yasaklıyor.
Restoran, otel ve yemek fabrikaları gibi işletmeler ise "bitkisel atık yağ üreticisi" olarak sınıflandırılacak ve bu kurallara uymak zorunda kalacak.
Çevresel Etkiler: 1 Litre Yağ, 1 Milyon Litre Suyu Kirletiyor
Bitkisel ve hayvansal yağlar, pişirme sonrası atık haline geldiğinde ciddi çevre sorunlarına yol açabiliyor. Araştırmalar, lavaboya dökülen bir litre atık yağın bir milyon litre temiz içme suyunu kirlettiğini ortaya koyuyor. Bu miktar, yaklaşık 15 kişinin bir yıllık içme suyunun boşa gitmesi anlamına geliyor. Ayrıca, evsel su kirliliğinin yüzde 25'i atık yağlardan kaynaklanıyor.
Yeni düzenleme, bu çevresel tehdidi azaltmayı ve atık yağların ekonomiye kazandırılmasını hedefliyor. Vatandaşlar, atık yağlarını belediyelerin toplama noktalarına, mobil merkezlerine veya marketlere teslim etmekle yükümlü olacak.
