Evde Pratik Güllaç Tarifi: Osmanlı'dan Günümüze Hafif Tatlı

Güllaç, kökeni Osmanlı saray mutfağına dayanan ve Türkiye ile özdeşleşmiş geleneksel bir tatlıdır. Tarihsel süreçte nişastadan elde edilen ince yaprakların sütle yumuşatılmasıyla hazırlanan bu lezzet, saraydan halk mutfağına geçerek sadeleşmiş ve günümüzde bilinen formuna kavuşmuştur. Özellikle Ramazan aylarında tercih edilmesi, hafif yapısı ve sindirimi kolay olmasından kaynaklanır.

Güllaç Yapımının Püf Noktaları

Güllaç yapımı genellikle kolay kabul edilen bir süreçtir, çünkü pişirme gerektirmez. Temel aşamalar, sütü doğru sıcaklıkta hazırlamak ve güllaç yapraklarını kontrollü şekilde ıslatmaktır. Karmaşık teknikler veya uzun işlemler bulunmaz. En önemli nokta, sütün kaynar olmaması ve yaprakların eşit biçimde sütle buluşturulmasıdır. Ölçülere dikkat edildiğinde ve katlar düzgün yerleştirildiğinde, mutfakta deneyimi az olan kişiler bile başarılı sonuçlar alabilir.

Güllaç Malzemeleri

10 adet güllaç yaprağı
1,5 litre süt
1,5 su bardağı toz şeker
1 su bardağı iri kırılmış ceviz
2 yemek kaşığı gül suyu
Üzeri için nar taneleri veya file Antep fıstığı

Sütün taze olması ve güllaç yapraklarının kırılmamış durumda bulunması, tatlının dokusunu doğrudan etkiler.

Güllaç Nasıl Yapılır?

Süt geniş bir tencereye alınır, toz şeker eklenir ve orta ateşte karıştırılarak ısıtılır. Şeker tamamen eridiğinde ocak kapatılır. Süt kaynatılmaz; el yakmayacak sıcaklık yeterlidir.
Süt ılıdıktan sonra gül suyu eklenir ve karıştırılır. Gül suyunun ölçüsü aşılmamalıdır; fazla kullanıldığında baskın tat oluşur.
Geniş ve derin bir borcam hazırlanır. İlk güllaç yaprağı parlak yüzeyi üste gelecek şekilde yerleştirilir. Üzerine sıcak süt karışımından kepçe yardımıyla gezdirilir. Yaprak sütü çektikçe yumuşar.
Aynı işlem beş yaprak boyunca tekrarlanır. Beşinci yapraktan sonra ceviz içi eşit biçimde serpilir.
Ceviz katmanının üzerine kalan güllaç yaprakları aynı yöntemle dizilir. Her yaprak, sütle tamamen temas edecek şekilde ıslatılır.
Son yaprak yerleştirildikten sonra kalan süt karışımı tatlının üzerine gezdirilir. Tatlının her bölgesinin eşit oranda süt alması sağlanır.
Hazırlanan güllaç oda sıcaklığında kısa süre bekletilir, ardından buzdolabına alınır. En az 2 saat dinlendirilmesi önerilir. Bu süre sonunda yapraklar tamamen yumuşar ve katlar birbirine uyum sağlar.
Soğuyan güllaç dilimlenerek servis tabağına alınır. Üzeri nar taneleri veya file Antep fıstığı ile süslenir. Soğuk servis edilmesi, tatlının hafif yapısını daha belirgin hale getirir.

Güllaç ile Uyumlu Eşlikçiler

Güllaç, sütlü ve hafif yapısı sayesinde yanında sert veya baskın tatlara ihtiyaç duymaz. Şekersiz veya az şekerli çay, güllacın sütlü dokusunu bastırmadan tatlı sonrası ferah bir içim sağlar. Türk kahvesi tercih edildiğinde küçük fincanlarda sunulması önerilir. Meyve olarak çilek, portakal veya nar gibi sulu seçenekler, tatlıdan sonra ağızda temiz bir his bırakır. Soğuk içecek isteyenler için sade maden suyu uygun bir tamamlayıcıdır.

Kalori Değeri ve Beslenme

Güllaç kalori değeri, kullanılan süt, şeker miktarı ve porsiyon ölçüsüne göre değişir. Standart tarifle hazırlanmış orta boy bir dilim güllaç yaklaşık 180 ila 220 kalori aralığındadır. Enerji değerinin büyük bölümü sütten gelen karbonhidratlardan oluşur. Şerbetli tatlılara kıyasla daha düşük kalori içeriğine sahiptir. Evde yapılan güllaçta şeker miktarı azaltıldığında toplam enerji değeri daha da düşebilir, bu da onu dengeli bir tatlı seçeneği haline getirir.