Günümüzde cep telefonları ve dizüstü bilgisayarlar, yaşamın vazgeçilmez parçaları haline gelirken, fark edilmeden omurga sağlığını ciddi şekilde tehdit ediyor. Özellikle ekranlara uzun süre öne eğilerek bakma alışkanlığı, "Text Neck Sendromu" ve "Laptop Neck Sendromu" olarak adlandırılan kas-iskelet sorunlarının yaygınlaşmasına yol açıyor. Medicana Sağlık Grubu Beyin ve Sinir Cerrahisi Bölümü'nden Op. Dr. Mehmet Serdar Balkan, bu durumun boyun omurlarında yük artışına neden olduğunu vurgulayarak, her yaş grubunu etkileyen bir tehlikeye işaret ediyor.
Baş Ağırlığı Katlanarak Artıyor
Op. Dr. Mehmet Serdar Balkan, text neck ve laptop neck sendromlarının temelinde aynı mekanizmanın yattığını açıklıyor. Başın uzun süre öne eğilmesi, boyun omurlarına binen yükü önemli ölçüde artırıyor. Normalde 4-5 kilogram olan baş ağırlığı, 60 derecelik bir eğimde 25-30 kilograma kadar çıkabiliyor. Bu durum, omurga üzerinde ciddi bir baskı oluşturarak zamanla kalıcı hasarlara yol açabiliyor.
Risk Grupları ve Yaygınlık
Yapılan çalışmalar, özellikle genç erişkinler, öğrenciler ve masa başı çalışanların bu sendromlara karşı daha savunmasız olduğunu gösteriyor. Op. Dr. Mehmet Serdar Balkan, üniversite öğrencilerinde boyun ağrısı görülme sıklığının yüzde 25 ile 70 arasında değiştiğini belirtiyor. Uzaktan çalışma ve çevrim içi eğitim süreçleriyle birlikte laptop boynu vakalarında belirgin bir artış gözlemleniyor. Sorun sadece gençlerle sınırlı değil; ofis çalışanları, öğretmenler, hekimler ve uzun süre bilgisayar başında çalışan herkes risk altında bulunuyor.
Belirtiler ve İlerleyen Etkiler
Text neck ve laptop neck sendromlarının en yaygın belirtileri arasında şunlar yer alıyor:
- Boyun, omuz ve kürek kemikleri arasında ağrı
- Boyunda sertlik ve hareket kısıtlılığı
- Gerilim tipi baş ağrıları
- Üst sırt bölgesinde yanma hissi
İleri vakalarda, duruş bozuklukları belirginleşiyor. Başın öne doğru kalıcı yer değiştirmesi, omuzların düşmesi ve kamburlaşma, sadece estetik bir sorun değil, fonksiyonel ve ilerleyici bir sağlık problemi haline geliyor. Op. Dr. Mehmet Serdar Balkan, bu sendromların basit kas ağrıları olarak görülmemesi gerektiğini vurguluyor. Erken önlem alınmazsa, servikal disk dejenerasyonu, kas dengesizlikleri, omurga eğriliklerinde bozulma ve kronik ağrı sendromlarına zemin hazırlanabiliyor. İleri dönemlerde ise boyun fıtığı ve kanal daralması gibi cerrahi müdahale gerektiren hastalıklara dönüşebiliyor.
Korunma Yolları ve Öneriler
Doğru ergonomi ve farkındalıkla, text neck ve laptop neck sendromlarından korunmak mümkün. Op. Dr. Mehmet Serdar Balkan, riski azaltmak için şu önerilerde bulunuyor:
- Cep telefonu ve laptop ekranını göz hizasına yakın tutun.
- Laptop kullanırken yükseltici ve harici klavye tercih edin.
- Her 30 dakikada bir kısa mola vererek boyun ve omuzları hareket ettirin.
- Başı nötr pozisyonda, omuzları geride tutmaya özen gösterin.
- Boyun ve sırt kaslarını güçlendiren egzersizleri günlük rutininize ekleyin.
Dijital yaşamın kaçınılmaz bir parçası olan bu sendromlarla mücadele edilebileceğini belirten Op. Dr. Mehmet Serdar Balkan, "Doğru duruş, ergonomik çalışma şartları ve düzenli egzersizle bu sorunların büyük bölümü önlenebilir. Teknoloji bize hizmet etmeli, omurgamıza zarar vermemeli" ifadelerini kullanıyor. Bu önlemler, omurga sağlığını korumak ve dijital çağın sessiz tehditlerine karşı direnç geliştirmek için kritik önem taşıyor.
