Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 5. Türkiye Denizcilik Zirvesi'nin açılış töreninde yaptığı konuşmada, Kabotaj'ın ikinci yüzyılını Türkiye Yüzyılı ile birleştireceklerini ifade etti. Bakan, Türkiye'nin 144 bin gemi insanı ve 1 milyonu aşan amatör denizcisi ile dünyanın önde gelen denizci ülkelerinden biri olduğunu vurguladı.
Küresel Ticarette Denizyolunun Önemi
Uraloğlu, küresel yük taşımacılığının yüzde 88'inin denizyoluyla yapıldığına dikkat çekerek, Türkiye'nin dış ticaret taşımalarının tonaj bazında yüzde 85'inin denizyoluyla gerçekleştirildiğini belirtti. Bu oranların denizciliğin küresel ekonomi ve tedarik zincirlerindeki vazgeçilmez rolünü ortaya koyduğunu söyledi.
Bakan, Türkiye'nin denizcilik vizyonu ve Mavi Vatan'a bağlılığının stratejik önemine değinerek, "Dün 100. yıl dönümünü coşkuyla kutladığımız Denizcilik ve Kabotaj Bayramı, milletimizin Mavi Vatan'a olan sarsılmaz bağlılığının en güçlü simgesidir" dedi.
Türkiye'nin Jeostratejik Konumu
Uraloğlu, Türkiye'nin tarih boyunca kıtaların ve medeniyetlerin kesişim noktasında olduğunu, bugün de uluslararası tedarik zincirleri ve ulaşım koridorlarının merkezinde yer aldığını vurguladı. Orta Koridor'un kilit ülkesi, Türk Boğazları'nın tek hâkimi ve Kalkınma Yolu Projesi'nin ana aktörü olarak Türkiye'nin Kuzey-Güney ve Doğu-Batı koridorlarının vazgeçilmez bir halkası haline geldiğini belirtti.
Kriz ve Risk Yönetimi
Son dönemdeki gelişmelerin ulaştırma sistemlerinin kırılganlığını gösterdiğini kaydeden Uraloğlu, Hürmüz Boğazı çevresindeki kapanmaların dünya enerji arzını ve tedarik zincirlerini derinden etkilediğini söyledi. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği bu stratejik su yolundaki aksamanın enerji güvenliğinden lojistik maliyetlere kadar geniş etkileri olduğunu belirten Bakan, "Bizler yalnızca krizi değil, riski de yönetmek zorundayız. Bunun yolu, mevcut koridorları güçlendirirken alternatiflerini oluşturmaktan ve ulaştırmanın diğer modlarıyla entegre bir yaklaşımdan geçiyor" ifadelerini kullandı.
Hicaz Demiryolu ve Yeni Rotalar
Uraloğlu, Türkiye'nin Asya'dan Avrupa'ya uzanan Orta Koridor'u yüksek kapasiteli bir ticaret omurgasına dönüştürmek istediğini, Kalkınma Yolu Projesi ile Basra Körfezi'ni Avrupa'ya bağlayacak yeni bir lojistik omurga oluşturmayı hedeflediklerini açıkladı. Suudi Arabistan ile Yeni ve Modern Hicaz Demiryolu'nu canlandıracak iş birliği mutabakat zaptını imzaladıklarını belirten Bakan, bu projeyle Hürmüz Boğazı'na alternatif bir ticaret rotası sunmayı planladıklarını söyledi.
Denizcilikte Büyüme ve Hedefler
Uraloğlu, Türkiye'nin son 24 yılda denizcilik sektöründe tarihinin en büyük büyüme dönemini yaşadığını ifade etti. Türkiye'nin 218 liman tesisi, 85 faal tersanesi, 181 tekne imal ve çekek yeri, 65 yat limanı, 23 gemi geri dönüşüm tesisi, 400 balıkçı barınağı, 144 bin gemi insanı ve 1 milyon amatör denizcisi olduğunu kaydetti. Türk sahipli deniz ticaret filosunun 1 Ocak 2026 itibarıyla 2.234 gemi ve 51,8 milyon DWT kapasiteyle dünyanın en büyük filolarından biri olduğunu belirtti.
Türkiye'nin 1999'dan beri IMO üyeliğine kesintisiz seçildiğini, 51 farklı ülkede 65 denizcilik imza anlaşması imzaladığını söyleyen Uraloğlu, İstanbul ve Çanakkale Boğazı'ndan 20 yılda yaklaşık 2 milyon gemi geçişi olduğunu açıkladı. 2025 yılında denizcilik emniyeti için yaklaşık 4 bin 700 gemide denetleme gerçekleştirdiklerini de ekledi.
Bakan Uraloğlu, "Kabotaj'ın ikinci yüzyılını Türkiye Yüzyılı ile birleştireceğiz" diyerek konuşmasını sonlandırdı.
