Kamuoyunun yakından takip ettiği 12. Yargı Paketi, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM) kabul edilerek yasalaştı. Adalet sistemine ilişkin önemli düzenlemeleri içeren pakette infaz hükümlerinden ceza adaletine kadar birçok başlıkta değişiklik yer alıyor. Vatandaşlar, paketin maddelerini ve hangi alanlarda yenilik getirdiğini merak ediyor.
Mirasçılar Arası Satış Artırmalarında Yeni Düzenleme
İcra ve İflas Kanunu'nda yapılan değişiklikle, tüm maliklerin miras yoluyla edindiği ve üçüncü kişilerin mülkiyet hakkının bulunmadığı taşınmazlarda ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmesi halinde birinci artırma sadece malik mirasçılar arasında yapılacak. Bu usul bir defaya mahsus olmak üzere uygulanacak. Elektronik satış portalındaki ilanlarda da düzenlemeye gidildi. İlanda, satış talep eden alacaklının en geç artırma süresinin bitiminden önceki iş günü mesai bitimine kadar icra dairesine başvurması halinde alacağın teminatı karşılaması durumunda teminattan muaf tutulacağı belirtilecek. Ayrıca Hazine'nin teminat göstermekten muaf olduğu da ilanda yer alacak.
İhale Bedeli Ödenmemesi Halinde Uygulanacak Yaptırımlar
İlanda, ihale alıcısının en yüksek teklifi verip süresi içinde ihale bedelini yatırmaması halinde alınan teminatın iade edilmeyip öncelikle satış masraflarından mahsup edileceği, kalan miktarın ise alacaklılara ödeneceği belirtilecek. İhale alıcısının satış isteyen alacaklı olması durumunda muhammen bedelin yüzde 10'u kendi alacağından mahsup edilecek ve satış masrafı borçluya yüklenmeyecek. Ortaklığın satış suretiyle giderilmesinde en yüksek teklifi verip ihale bedelini yatırmayan ihale alıcısından alınan teminat, satış masrafları düşüldükten sonra paydaşlara payları oranında ödenecek. Paydaş olması durumunda ise teminatın tamamı diğer pay sahiplerine dağıtılacak. Ayrıca, en yüksek teklifi verip süresinde ödeme yapmayan ihale alıcısına teklif ettiği bedelin yüzde 5'i oranında idari para cezası verilecek ve bu ceza Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilecek.
Noterlik Evrak ve Defterlerinin İncelenmesi
Noterlik Kanunu'nda yapılan değişiklikle, noterlik evrak ve defterleri mahkeme, sulh ceza hakimliği, cumhuriyet başsavcılıkları veya resmi daireler ile soruşturmaya yetkili kılınan kişilerce incelenebilecek. Mahkeme, sulh ceza hakimliği veya cumhuriyet başsavcılığı tarafından noterlik evrakının aslının istenmesi halinde noter, evrakın bir örneğini çıkarıp aslına uygunluğunu onaylayacak ve aslını ilgili merciye gönderecek. Onaylı örnek ise noterde saklanacak. Evrakın onaylı bir örneğinin istenmesi durumunda noter, evrakı elektronik ortamda tarayıp güvenli elektronik imzayla imzalayarak ilgili merciye iletecek. Elektronik ortamda gönderme imkanı yoksa fiziki olarak onaylı örnek gönderilecek. Bu işlemler için yevmiye numarası verilmeyecek, posta ve yol masrafı dışında harç, vergi, değerli kağıt ücreti gibi herhangi bir ücret alınmayacak.
Danıştay Daire Sayısı Düzenlemesi Uzatıldı
Danıştay Kanunu'nda yapılan değişiklikle, 2016'dan itibaren 10 yıl içinde Danıştay'daki daire sayısının 10'a düşürülmesini öngören süre, 23 Temmuz 2026'da sona erecekken 4 yıl daha uzatılarak 23 Temmuz 2030'a çekildi. Bu nedenle boşalan her 2 üyelik için bir üye seçimi yapılması uygulamasından da 2030'a kadar vazgeçildi.
Diğer Düzenlemeler ve Kapsam
Pakette ayrıca idare mahkemelerinde tek hakimle çözümlenecek davaların kapsamı genişletildi. Hakim ve savcı yardımcılarının eğitim süreçleri, dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık suçlarına iştirak, hükmün açıklanması ve geri bırakılması, Ceza Genel Kuruluna itiraz süresi (3 ay), Hukuk Muhakemeleri Kanunu değişiklikleri ve geçiş hükümleri gibi başlıklar da yer aldı.
Kanundan İki Madde Çıkarıldı
Genel Kurulda kabul edilen önergeler doğrultusunda, İcra ve İflas Kanunu'na eklenmesi öngörülen Yargıtay, bölge adliye mahkemeleri ve ilk derece mahkemelerince verilen bir miktar para ile vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin ilamlarla ilgili hüküm ile Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve elkoyma" başlıklı maddesinde değişiklik öngören madde düzenlemeden çıkarıldı.
