ABD-İran Arasında Gerilim Tırmanıyor: Askeri Seçenekler ve Diplomasi Dengesi
ABD ile İran arasındaki diplomatik ve askeri gerilimde ibre, çatışma ihtimaline doğru kayma eğilimi gösteriyor. Amerikan medyasına konuşan üst düzey ABD ulusal güvenlik yetkilileri, Başkan Donald Trump'a ordunun İran'a yönelik olası saldırılar için bu hafta sonu itibarıyla hazır olduğunu bildirdiğini aktardı. Ancak kaynaklar, herhangi bir askeri eylemin takviminin cumartesi veya pazar gününün ötesine sarkmasının muhtemel olduğunu ve Trump'ın henüz nihai kararını vermediğini vurguladı.
2003'ten Sonraki En Büyük Askeri Yığınak
Pentagon'un önümüzdeki üç gün içinde Ortadoğu'daki bazı personelini Avrupa'ya veya ABD'ye kaydırdığı belirtildi. Bu adımın, olası bir Amerikan harekâtı veya İran'dan gelebilecek karşı saldırılar öncesinde standart bir önlem olduğu, tek başına saldırının kaçınılmaz olduğu anlamına gelmediği ifade edildi. CBS News'e konuşan bir Pentagon sözcüsü, çarşamba öğleden sonra yapılan başvuruda konuya ilişkin paylaşacak bilgi bulunmadığını söyledi.
ABD'nin, 2003'teki Irak işgali sonrası Ortadoğu bölgesine bugüne kadarki en büyük hava gücünü taşıdığı ve İran'a karşı olası bir saldırıya hazırlık yaptığı öne sürüldü. Wall Street Journal gazetesinin ABD hükümeti yetkilileri ve eski askerlere dayandırdığı haberde, ABD'nin son günlerde İran'a karşı hava ve deniz askeri unsurlarını kuvvetlendirdiği belirtildi. Bu durumun, Haziran 2025'te İran nükleer tesislerine düzenlenen tek seferlik saldırı yerine, İran'a karşı haftalar sürebilecek bir hava savaşı seçeneği sunacağı ifade edildi.
Birden Fazla Saldırı Seçeneği Sunuldu
Reuters'ın geçtiği habere göre, ABD ordusu Trump'a İran'a karşı birden fazla saldırı seçeneği sundu. Bu seçenekler arasında, İran'daki askeri ve dini üst düzey yetkilileri hedef alabilecek nokta atışı operasyonların da bulunduğu öne sürüldü. Söz konusu planların rejimi zayıflatmayı hatta devirmeyi amaçlayan senaryoları içerdiği iddia edildi. Reuters'a konuşan ABD'li bir yetkili, Ortadoğu'daki askeri yığınakta yer alan tüm güçlerin mart ortasına kadar konuşlanmasının planlandığını açıkladı. Bu kapsamda hava ve deniz unsurlarının yanı sıra füze savunma sistemlerinin de bölgeye kaydırıldığı belirtiliyor.
Diplomasi Zaman Kazandırıyor
Süreçle ilgili dikkat çekici bir bilgi de Drop Site News'ten geldi. Siteye konuşan bir kaynak, Trump'ın ocak ayında İran'a saldırma niyetinde olduğunu ancak sunulan askeri seçenekleri yeterli bulmadığını söyledi. Yeni diplomatik temasların Pentagon'a bölgeye daha fazla ateş gücü sevk etmesi için zaman kazandırdığı belirtilirken, aynı kaynak ABD'nin haftalar içinde İran'a saldırma ihtimalini yüzde 80 ila 90 olarak kaydetti.
Geri Dönülemez Noktaya Doğru
Daha önce Washington kulislerinde, ABD'nin İran'a karşı haftalar sürebilecek geniş kapsamlı bir askeri operasyona hazırlandığı yönünde bilgiler gündeme gelmişti. Son gelişmeler, bu hazırlıkların somut planlara dönüştüğü yorumlarına yol açtı. Trump yönetimi kamuoyuna açık bir şekilde diplomasi vurgusu yapmayı sürdürse de, sahadaki askeri hareketlilik ve masadaki seçeneklerin niteliği tansiyonun yükseldiğine işaret ediyor. ABD Başkanı Trump'ın, yoğun askeri tahkimatla Tahran yönetimini Washington'ın taleplerini yerine getirmesi için baskı aracı olarak kullanmak istediği, ancak bu durumun aynı zamanda iki taraf arasında geri dönülmez noktayı oluşturduğu değerlendiriliyor.
İran ve Rusya'dan Ortak Tatbikat
İran ve Rusya tarafından Umman Denizi ve Kuzey Hint Okyanusu'nu kapsayan Deniz Güvenliği Kuşağı 2026 adlı ortak askeri deniz tatbikatı dün başladı. Tatbikata İran ordusundan Alvand sınıfı fırkateyn, Neyze ve Khanjar füze gemileri, SH-3D helikopteri, RIB ve Ra'd saldırı botları ile özel harekat timleri katıldı. Devrim Muhafızları'ndan ise Şehit Sayad Şirazi gemisi, Tondar sınıfı gemiler, saldırı botları ve Bell 412 helikopteri görev aldı. Rusya'dan da Stoyevski helikopter gemisi ile iki F-4 uçağı tatbikatta yer aldı.
Kremlin Sarayı Sözcüsü Dmitriy Peskov, gündeme dair açıklamalar yaptı. Peskov, İran ile yapılan tatbikata değinerek, Rusya ve İran arasındaki ortak deniz tatbikatlarının Ortadoğu'daki ABD kaynaklı artan gerilimle bağlantılı olmadığına vurgu yaptı. Bunlar planlı tatbikatlar ve önceden kararlaştırılmıştı ifadelerini kullandı.
