Çin'den Japonya'nın Askerileşme Politikalarına Sert Uyarı
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mao Ning, Japonya'nın son dönemde attığı askeri adımlara karşı uluslararası toplumu uyararak, "İkinci Dünya Savaşı'nın sonuçları birlikte korunmalı, Japonya'nın pervasız yeniden askerileşme adımlarına karşı çıkılmalı" dedi. Sözcü Mao, Pekin'de düzenlenen olağan basın toplantısında yaptığı açıklamada, Japonya'nın savunma ihracatına ilişkin kısıtlamaları gevşetme girişimlerini eleştirdi.
Japonya'nın Savunma İhracatı Kurallarında Değişiklik
Japonya'da iktidardaki Liberal Demokrat Parti'nin (LDP) Savunma Araştırma Komisyonu, "Savunma Donanımları ve İhracatına İlişkin Üç İlke" adlı ulusal politikanın değiştirilmesi önerisini onayladı. Bu değişiklikle birlikte:
- Savunma donanımı ihracatının kurtarma, nakliye, uyarı gibi işlevlerle sınırlandırılması kuralı kaldırıldı.
- Öldürücü işlevdeki silahların ihracatı önündeki kısıtlamalar ortadan kalktı.
Çinli yetkililer, bu adımın Japonya'nın sağ kanat güçlerinin savaş sonrası uluslararası düzeni aşma ve ülkeyi yeniden askerileştirme özlemlerini gösterdiğini belirtti.
Çin'in Ekonomik Yaptırımları ve Diplomatik Gerilim
Çin Ticaret Bakanlığı, daha önce 20 Japon şirketini ihracat kontrolü listesine, 20 şirketi ise ihracat izleme listesine almıştı. Bu şirketler arasında Mitsubishi Heavy Industries ve Subaru'nun iştirakleri bulunuyor. Kararın gerekçesi olarak, bu şirketlerin Japonya'nın askeri yapılanmasına katkı sağlaması gösterildi.
Diplomatik gerilim, Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae'nin Tayvan'a yönelik askeri müdahale ihtimalini gündeme getiren sözleriyle daha da tırmandı. Başbakan Takaiçi, Kasım 2025'te Japon Parlamentosu'nda yaptığı konuşmada, Tayvan Boğazı'na yönelik müdahaleyi "ülkesinin varlığını tehdit eden durum" olarak değerlendireceğini ve askeri güç kullanabileceğini ifade etmişti. Bu açıklama, Tayvan'ı topraklarının parçası olarak gören Çin'den sert tepki görmüştü.
Japonya'nın Tarihsel Geçmişi ve Bölgesel Endişeler
Sözcü Mao, Japonya'nın saldırganlık geçmişi nedeniyle, bu ülkenin güvenlik ve askeri alanda attığı adımların Asya'daki komşuları ve uluslararası toplum tarafından yakından izlendiğini vurguladı. Tokyo yönetiminin son yıllarda güvenlik ve savunma politikalarını yenileme girişimleri olduğunu, Japon yetkililerin nükleer silahlara sahip olmaktan ve silah ihracatı kısıtlamalarını kaldırmaktan söz ettiğini kaydetti.
Çin, Japonya'nın bu adımlarının bölgesel istikrarı tehdit ettiğini ve uluslararası hukuka aykırı olduğunu savunuyor. Pekin yönetimi, diplomatik protestolardan ekonomik yaptırımlara kadar çeşitli önlemlerle tepkisini gösterdi. Kriz, seyahat uyarıları, uçuş iptalleri, ithalat yasakları ve askeri sürtüşmelerle devam eden bir sürece dönüştü.
Japonya Başbakanı Takaiçi, tepkiler üzerine Tayvan'a ilişkin sözlerinin varsayımsal olduğunu ve gelecekte bu tür yorumlardan kaçınacağını belirtmiş, ancak sözlerini geri almayı reddetmişti. Bu durum, iki ülke arasındaki gerilimin sürdüğünü gösteriyor.