Türkiye ekonomisi, 2025 yılına damgasını vuran önemli gelişmelerle dolu bir dönemi geride bıraktı. Yıl boyunca yaşanan makroekonomik iyileşmeler, yapısal reformlar ve sektörel atılımlar, ekonominin genel görünümüne yön verdi. Kesintisiz 21 çeyrektir süren büyüme trendi, ekonominin dayanıklılığını bir kez daha gözler önüne serdi.
Makroekonomik Göstergelerde Olumlu Seyir
Yılın üçüncü çeyreğinde %3,7 büyüme kaydeden Türkiye ekonomisi, uzun soluklu bir genişleme dönemini sürdürdü. İşsizlik oranı ise 2024 yılında bir önceki yıla göre 0,7 puan azalarak %8,7'ye geriledi ve bu rakam son 12 yılın en düşük seviyesi olarak kayıtlara geçti. Enflasyonda da belirgin bir düşüş eğilimi hakim oldu; tüketici fiyatlarındaki yıllık enflasyon %42,1'den yaklaşık %31 seviyelerine geriledi.
Para politikasında önemli bir adım atan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), temmuz ayından itibaren politika faizinde toplam 650 baz puanlık bir indirime gitti. Bu hamle, fiyat istikrarındaki iyileşme beklentileriyle uyumlu bir şekilde gerçekleştirildi. Yılın sonuna doğru gündeme gelen asgari ücret zammı ise %27 oranında belirlenerek, çalışanların reel gelirlerinin korunmasına yönelik bir adım olarak öne çıktı.
Yıl İçinde Öne Çıkan Sektörel ve Yapısal Gelişmeler
2025 yılı, sadece makro göstergelerde değil, birçok alanda somut proje ve atılımlara da sahne oldu. Yatırım Programı'na yaklaşık 1 trilyon 444,4 milyar lira ödenek ayrıldı. Savunma sanayisinde, Gökdoğan ve GÖKSUR IIR füzelerinin başarılı testleri gerçekleştirilirken, Bayraktar KIZILELMA insansız savaş uçağı tarihi bir atışla jet motorlu bir hedefi vurdu.
Uzay ve havacılık alanında, Türksat 6A'nın hizmete alınması ve ilk ihracatının yapılması, ASELSAN'ın LUNA-1 uydusunun fırlatılması önemli kilometre taşları oldu. Teknoloji ve altyapıda, 5G ihalesi gerçekleştirildi ve %60 yerlilik hedefi vurgulandı. Otomotiv sektöründe, elektrikli araç sayısı %129,6 artışla 183 bin 776'ya ulaştı ve Togg'un ihracat süreci başladı.
Tarım ve gıda alanında ise zirai don gibi olumsuzluklara rağmen, tarımsal hasılada dünyada ilk 7'ye girildi. Ayrıca, Aydın memecik zeytini, Mut zeytinyağı, Kırkağaç kavunu, Türk kahvesi, Gaziantep lahmacunu gibi birçok ürün AB'den coğrafi işaret tescili alarak değerini uluslararası alanda tescilledi.
Dış Ticaret ve Uluslararası İlişkilerdeki Önemli Adımlar
Dış ticaret performansı 2025'te dikkat çekici rekorlara imza attı. Mayıs ayında aylık ihracat 24,8 milyar doları aşarak rekor kırdı. Temmuz ayı, tarihin en yüksek aylık mal ihracatının gerçekleştiği ay oldu. Ekim ayı itibarıyla son 12 aylık ihracat 270,2 milyar dolara ulaştı. İhracat, yıl genelinde istikrarlı bir artış eğilimi sergiledi.
Uluslararası ilişkilerde, Suriye ile ticari ve ulaştırma bağlantıları kademeli olarak yeniden tesis edilmeye başlandı. Şam Havalimanı'nın yenilenmesi için teknik ekip gönderildi, uçuş seferleri ve kara yolu taşımacılığı başlatıldı. İsrail ile ticaretin sıfır olduğu resmen teyit edilirken, Kanada ile su ürünleri ihracatındaki kısıtlamalar kaldırıldı.
Gelecek Döneme İlişkin Beklentiler ve Hedefler
2025 yılı sonunda açıklanan 2026-2028 Orta Vadeli Program ile önümüzdeki döneme ilişkin hedefler netleştirildi. Ekonomide 2026'da %3,8, 2027'de %4,3, 2028'de %5 büyüme öngörülüyor. Enflasyon hedefi ise 2026 için %16, 2027 için %9, 2028 için %8 olarak belirlendi. Mali disiplin vurgusuyla, bütçe açığının GSYH'ye oranının 2028'de %2,8'e düşürülmesi hedefleniyor.
2026 yılı için belirlenen asgari ücret net 28 bin 75 lira olarak açıklandı. Vergi kanunlarında yapılan düzenlemelerle, prime esas kazanç üst sınırı asgari ücretin 9 katına çıkarıldı. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 2026'da dezenflasyonda daha güçlü bir momentum beklediklerini ifade etti.
Özetle, 2025 yılı Türkiye ekonomisi için istikrar arayışı, büyümenin sürdürülmesi ve yapısal dönüşüm adımlarının bir arada ilerlediği bir yıl oldu. İşsizlik ve enflasyondaki olumlu gelişmeler, dış ticaret rekorları ve teknolojik atılımlar, ekonominin farklı cephelerinde elde edilen kazanımları ortaya koydu. Önümüzdeki dönemde, açıklanan hedeflere ulaşmak için sürdürülebilir politikaların devamı büyük önem taşıyor.
