Dünyada teknoloji şirketlerinde yaygın olan çalışanlara şirket hissesi verilmesi uygulaması, Türkiye'de de bir süredir devam ediyor. Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca belirlenen kriterlere uygun teknogirişim şirketlerinde personele bedelsiz veya indirimli olarak verilen hisse senetleri, ücret olarak kabul ediliyor. Ancak, bu hisse senetlerinin verildiği tarihteki rayiç değerinin o yıldaki bir yıllık brüt ücret tutarına kadar olan kısmı gelir vergisinden istisna tutuluyordu.
Yeni Düzenleme ile İstisna Tutarı ve Süre Değişti
Geçtiğimiz ay TBMM'den geçen varlık barışına ilişkin yasayla birlikte, işçilere verilen şirket hissesine uygulanan vergi istisnasında önemli değişiklikler yapıldı. Buna göre, çalışanlara verilen hisse senedinin vergi istisnası uygulanacak tutarı, yıllık brüt ücretin iki katına çıkarıldı. Ayrıca, vergi istisnasından yararlanmak için gereken elde tutma süresi de kısaltıldı.
Elde Tutma Süresine Göre Vergi İadesi
Yeni düzenlemeye göre, işverence verilen şirket hissesinin 2 yıl içinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin tamamı, 3 ila 4 yıl içinde elden çıkarılması halinde yüzde 75'i, 5 ila 6 yıl içerisinde elden çıkarılması halinde ise istisna edilen verginin yüzde 25'i gecikme faizi ile birlikte işverenden geri alınacak.
Tebliğ Taslağı Hazırlandı
Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı, konuyla ilgili hazırladığı tebliğ taslağını görüşe açtı. Taslak ile ilgili görüş ve öneriler 12 Haziran Cuma gününe kadar bildirilebilecek. Tebliğ taslağında uygulamanın nasıl yapılacağı örneklerle anlatıldı.
Örnek Hesaplamalar
Örneğin, yıllık brüt ücreti 1 milyon 200 bin lira olan bir personele verilen şirket hissesinin rayiç değeri 2 milyon 500 bin lira ise, bu hissenin 2,4 milyon liralık kısmına vergi istisnası uygulanacak. Kalan 100 bin liralık kısım ise net ücret olarak değerlendirilip bunun brütü üzerinden gelir vergisi alınacak.
Bir başka örnekte, işveren işçiye 2027 yılı şubat ayında 3 milyon 200 bin liralık hisse senedi verdi. İşçinin 2027 yılına ilişkin yıllık brüt ücreti o tarihte tam olarak tespit edilemediğinden, şubat ayındaki brüt ücret tutarı olan 120 bin TL 12 ile çarpılmak suretiyle yıllık brüt ücret tutarı 1 milyon 440 bin TL olarak hesaplandı. Bu işçiye uygulanabilecek istisna tutarı 2 milyon 880 bin TL olacak ve hisse senedinin bu tutara kadar olan kısmı vergiden istisna edilirken, aşan 320 bin liralık kısmından gelir vergisi kesilecek. Yıl sonuna gelindiğinde yıllık brüt ücreti 1 milyon 800 bin TL olmuşsa, istisna uygulanabilecek tutar 3 milyon 600 bin liraya yükseleceğinden, vergiye tabi tutulan 320 bin liralık kısım da istisnaya konu edilecek.
Yıl İçindeki Ara Zamlar ve Düzeltmeler
Vergi istisnası uygulamasında işçinin yıl içinde aldığı ara zamlar ile fazla çalışma ücreti gibi adlar altında yapılan ödemeler de dikkate alınarak yıl sonunda geriye dönük düzeltme yapılabilecek. Hisse senedinin verildiği tarihte işçinin ilgili yıldaki brüt ücretinin tam olarak tespit edilememesi halinde, hisse senedinin verildiği aydaki brüt ücret tutarı 12 ile çarpılacak. Bu şekilde hesaplanan tutarın iki katı, yıl sonunda gerçekleşen yıllık brüt ücret tutarının iki katı ile karşılaştırılacak. Yıllık gerçekleşen brüt ücret tutarının iki katı, istisna kapsamında dikkate alınan yıllık brüt ücret tutarının iki katından fazla veya eksik olması halinde düzeltme işlemi yapılacak.
İşten Ayrılan veya Vefat Eden İşçi Hissesi
İşçinin hisseyi devraldıktan sonra işten ayrılması ya da vefatı halinde de elde tutma süresine uyulması gerekecek. İşten ayrılan işçinin veya vefat eden işçinin mirasçılarının hisseyi 6 yıldan önce satması halinde, elden çıkarma süresine göre istisna edilen vergi geri alınacak.
