Kısmi süreli çalışanlar için genel sağlık sigortası (GSS) primi ödemeleri önemli bir konu haline gelmiştir. Ayda 8 gün ve daha az süreyle çalışanların, eksik günlerine ait GSS primini 30 güne tamamlaması gerekmektedir. Ancak, bu kişiler eş veya anne-babası tarafından bakılmakla yükümlü kişi statüsünde ise GSS primini 30 güne tamamlama zorunluluğu bulunmamaktadır. Ödeme gücü olmayanlar ise gelir testi yaptırabilir; hane içinde kişi başına gelir asgari ücretin üçte birinden az ise prim ödemezler, aksi halde prim tahakkuk ettirilir.
GSS Primi Hesaplama ve Örnek
2026 yılı ocak ayında 7 gün kısmi süreli çalışan bir kişi, eksik 23 gün için GSS primi ödemek zorundadır. Bir günlük GSS primi 66,06 TL olduğundan, toplam 1519,30 TL prim ödemesi gerekir. Bu ödeme, sağlık hizmetlerinden yararlanabilmek için zorunludur.
Borçlanma İmkanı ve Prim Oranları
13 Şubat 2011 tarihli kanun değişikliği ile kısmi süreli çalışanlar, eksik günlerini emekliliklerine saydırmak için borçlanma yapabilirler. Borçlanma yapıldığında, 1 gün için en az günlük asgari ücretin yüzde 45'i oranında prim ödenir. 2026 yılı itibarıyla bu tutar en az 495,45 TL'dir. Ancak, borçlanma öncesinde GSS primini ödemiş olanlardan yüzde 39 oranında prim alınır, yani 1 günlük borçlanma için 429,39 TL ödenir.
SGK Genelgesi ile Yeni Düzenlemeler
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kısmi süreli çalışanların borçlanma işlemlerine ilişkin bir genelge yayımlamıştır. Genelgeye göre, GSS prim borcunu ödemeden borçlanma yapanlardan yüzde 45 oranında prim alınacak ve bu kişilerin GSS prim borçları iptal edilecektir. Örneğin, 7 gün çalışan Arif, GSS prim borcunu ödemeden mayıs ayında yüzde 45 oranında borçlanma yaparsa, ocak ayına ait GSS prim borcu silinecektir.
Kısmi Ödeme Durumları
Borçlanma tutarının tamamını ödemeyenler için ise kısmi iptal söz konusudur. Örneğin, Burak şubat ayında 5 gün çalışmış ve GSS prim borcu çıkmıştır. Borçlanma başvurusu yapıp sadece 10 günlük kısmını öderse, bu 10 güne ait GSS prim borcu iptal edilir, kalan günler için borç devam eder.
Gelir Testi ve Yüzde 39 Oranı
Ödeme gücü olmadığı gelir testiyle belirlenen kişiler, GSS primi ödemezler. Bu kişiler borçlanma yapmak istediklerinde yüzde 39 oranından borçlandırılır. Örneğin, Caner ocak ayında 7 gün çalışmış ve gelir testi sonucu GSS primi ödememiştir. Borçlanma yaparak yüzde 39 oranında prim öder ve ayrıca GSS primi ödemesi gerekmez.
Borçlanmadan Vazgeçme Durumu
Borçlanma yaptıktan sonra vazgeçip tutarı geri alanlar, daha önce iptal edilen GSS prim borcuyla karşılaşır. Örneğin, Arif borçlanmadan vazgeçerse, eksik günlere ait GSS prim borcu yeniden tahakkuk ettirilir ve ödemesi istenir.
SGK'nın bu genelgesi, kısmi süreli çalışanların prim yükümlülüklerini netleştirirken, borçlanma yoluyla emeklilik günlerini artırma imkanı sunmaktadır. Çalışanların durumlarına göre en uygun seçeneği değerlendirmeleri önem taşımaktadır.
