Petkim Genel Müdürü ve SOCAR Türkiye Rafineri ve Petrokimya İş Birimi Başkanı Kanan Mirzayev, petrokimya sektöründeki küresel dönüşüm ve Türkiye'nin bu süreçteki konumuna ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Mirzayev, Türkiye'nin sanayi birikimi, yetişmiş insan kaynağı ve güçlü iç pazar dinamikleriyle önümüzdeki dönemde önemli fırsatlar sunduğunu vurguladı.
Küresel Petrokimya Sektöründe Yeni Denge
Mirzayev, petrokimya sektörünün tarihinin en zor dönemlerinden birini yaşadığını belirterek, küresel ölçekte devreye alınan yeni üretim kapasitelerinin rekabet koşullarını yeniden şekillendirdiğini, Avrupa başta olmak üzere önemli pazarlarda tesis kapatma kararlarının görüldüğünü ifade etti. Jeopolitik gelişmeler, enerji maliyetleri ve tedarik zincirlerindeki yeniden yapılanmanın bu dengeyi daha karmaşık hale getirdiğini söyleyen Mirzayev, "Artık yalnızca üretim kapasitesiyle değil; arz güvenliği, verimlilik, entegrasyon ve değişen pazar ihtiyaçlarına hızla uyum sağlayabilme yetkinliğiyle rekabet edilen yeni bir dönemin içindeyiz" dedi.
Türkiye'nin Stratejik Avantajları
Türkiye'nin bu dönüşümde önemli avantajlara sahip ülkelerden biri olduğunu vurgulayan Mirzayev, "Avrupa, Orta Doğu ve Asya'nın kesişim noktasındaki stratejik konumu, güçlü sanayi altyapısı ve büyümeye devam eden iç pazarıyla bölgesel petrokimya üretim ve tedarik merkezi olabilecek önemli bir potansiyele sahip" diye konuştu. Petkim'in yüksek ithalat bağımlılığına dikkat çeken Mirzayev, yerli üretim kapasitesini güçlendirecek her adımın stratejik değer taşıdığını belirtti.
Petkim'in 40-50 Yıllık Vizyonu
Mirzayev, SOCAR Türkiye olarak kısa vadeli piyasa koşullarının ötesinde uzun vadeli stratejik bir bakış açısıyla hareket ettiklerini söyledi. Avrupa'da tesislerin kapandığı bir dönemde Petkim'in geleceğini önümüzdeki 40-50 yılı düşünerek planladıklarını ifade eden Mirzayev, "Amacımız yalnızca bugünün ihtiyaçlarına cevap vermek değil; geleceğin rekabet koşullarına uyum sağlayabilecek daha verimli, daha esnek, daha güçlü ve daha güvenilir bir üretim yapısının temellerini atmaktır" dedi.
STAR Rafineri Entegrasyonunun Gücü
Güçlü rafineri-petrokimya entegrasyonunun rekabet avantajı sağladığını belirten Mirzayev, "STAR Rafineri ile Petkim arasında kurduğumuz entegrasyonun stratejik değeri tam olarak burada yatıyor. 61 yıllık köklü deneyime sahip Petkim ile Türkiye'nin en yeni ve ileri teknolojiyle donatılmış rafinerisi olan STAR Rafineri arasında kurduğumuz entegre yapı, Türkiye'de bu ölçekteki tek örnek olma özelliğini taşıyor" ifadelerini kullandı. Entegrasyon sayesinde hammadde tedariğinde güvenli ve esnek erişim sağladıklarını, STAR Rafineri'de jet yakıtı üretimini maksimum seviyeye çıkarabildiklerini söyledi.
Master Plan ve FEED Süreci
Geçtiğimiz yıl kamuoyuyla paylaşılan Master Plan'ın Petkim'in uzun vadeli gelişim vizyonunu ortaya koyduğunu belirten Mirzayev, Aliağa'daki üretim kompleksinde yaklaşık 41 yıldır faaliyet gösterdiklerini hatırlattı. Technip ile imzalanan İyi Niyet Anlaşması'nın (MoU) FEED sürecinin başlatılması açısından önemli bir kilometre taşı olduğunu vurgulayan Mirzayev, "2026 yılının üçüncü çeyreğinde FEED'e ilişkin ticari sözleşmelerimizi imzalamayı planlıyoruz" dedi.
5-7 Milyar Dolarlık Yatırım ve 1,5 Milyar Dolarlık İthalat Azalışı
Nihai yatırım kararının alınması halinde Petkim'e ve Türkiye'nin yerli üretim altyapısına yaklaşık 5 ila 7 milyar dolar arasında bir yatırım yapılacağını belirten Mirzayev, "Master Plan ile yenilenecek Petkim, Türkiye'nin polietilen ürünlerindeki dışa bağımlılığını yaklaşık 1,5 milyar dolar azaltabilecek" diye konuştu. Bu yatırımın Türkiye'nin polietilen ihtiyacının önemli bir kısmını karşılamayı ve ithalat bağımlılığının azaltılmasına katkı sağlamayı amaçladığını ifade etti.
Pazar Payı ve Stratejik Ürünler
Petkim'in yaklaşık 60 farklı ürün türü üreten entegre bir petrokimya şirketi olduğunu belirten Mirzayev, stratejik ürün gruplarındaki konumlarının önemine dikkat çekti. Polimer ürün gruplarında yaklaşık yüzde 13-15 pazar payına sahip olduklarını, AYPE gibi özellikli ürünlerde ise yüzde 40-45 seviyelerine ulaştıklarını söyledi. PA, PP, PVC gibi ürünlerde yüzde 5-10 aralığında pazar paylarıyla rekabet ettiklerini belirten Mirzayev, "Stratejimiz Türkiye'nin ihtiyaç duyduğu ve Petkim olarak rekabet avantajı yaratabileceğimiz stratejik ürün gruplarına odaklanmak üzerine kurulu" dedi.
