2026 yılı bütçesinde sosyal nitelikli harcamalar için ayrılan kaynak 917 milyar liraya yükseltildi. Bu artış, Türkiye'nin dezavantajlı kesimleri destekleyerek refahı toplumun tüm katmanlarına yayma hedefini güçlendiriyor. Doğalgaz ve elektrik sübvansiyon destekleri ile asgari ücretin vergi dışı tutulması gibi unsurlar da dikkate alındığında, sosyal harcamalara ayrılan toplam kaynak 2 trilyon 382 milyar liraya ulaşıyor.
Sosyal Yardımların GSYH'ya Oranı Yükseldi
Böylece, 2002 yılında yüzde 0.4 olan sosyal yardım ve desteklerin Gayrisafi Yurtiçi Hasıla'ya oranı, 2026 yılında yüzde 1.2'ye yükselecek. Türkiye, son 21 çeyrekte kesintisiz büyüme performansıyla GSYH'yı 1.5 trilyon doların, kişi başı geliri ise 17 bin doların üzerine taşırken, dünyanın en iyi işleyen ve en kapsayıcı sosyal destek sistemlerinden birini uygulamaya devam ediyor.
Gelir Dağılımında İyileşme Göstergeleri
Türkiye İstatistik Kurumu tarafından gerçekleştirilen ve gelir referans yılı 2024 olan Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması 2025 yılı sonuçlarına göre, gelir dağılımında olumlu gelişmeler kaydediliyor. 2024 yılında en yüksek eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert gelirine sahip yüzde 20'lik grubun toplam gelirden aldığı pay, bir önceki yıla göre 0.1 puan azalarak yüzde 48 olurken, en düşük gelire sahip yüzde 20'lik grubun aldığı pay ise 0.1 puan artarak yüzde 6.4 oldu.
Gelir eşitsizliğini takip etmek için kullanılan P80/P20 oranı, bir önceki yıla göre 0.2 puan azalarak 7.5'e geriledi. Ayrıca, Gini katsayısı da 0.003 puanlık bir düşüşle 0.410 olarak tahmin edildi. Tüm bu göstergeler, toplam gelirin arttığı bu dönemde, gelir dağılımının da iyileşmeye devam ettiğini ortaya koyuyor.
Kalem Kalem Sosyal Destekler
2026 bütçesinde, çeşitli sosyal destek kalemleri için önemli kaynaklar ayrıldı. İşte bu desteklerin detayları:
- Ödeme gücü olmayan vatandaşların sağlık primi giderlerini karşılamak amacıyla 157 milyar lira.
- 65 yaş üstü yaşlılar, bakıma ihtiyacı olan engelli vatandaşlar ve engelli yakınlarına bağlanan aylıklar için 106 milyar lira.
- Engelli vatandaşların evde bakımına destek amacıyla 90 milyar lira.
- Öğrencilere sağlanan burs ve harçlıklar için 48 milyar lira.
- Çocukların aileleri yanında yetişmesini sağlamak amacıyla ekonomik yoksunluk içindeki ailelere yapılan sosyal ve ekonomik destek ödemeleri için 23 milyar lira.
- Sosyal konut finansmanının desteklenmesi amacıyla 100 milyar lira.
- Vatandaşların daha ucuz elektrik ve doğalgaz kullanabilmeleri için 373 milyar lira.
- Parasız yatılı öğrencilere barınma ve iaşe desteği için 11.3 milyar lira.
- Koruyucu aile uygulaması için 3 milyar lira.
- Engelli eğitim taşıma giderleri için 10.8 milyar lira.
- Kömür yardımı için 10.9 milyar lira kaynak.
Asgari Ücret Vergi İstisnası
2022 yılı Ocak ayı itibarıyla asgari ücretin vergi dışı tutulması kararı, tüm çalışanlar için önemli bir destek sağlıyor. 2026 yılında bu imkân için 1 trilyon 92 milyar lira vergi istisnası öngörüldü. Bu uygulama, vatandaşların alım gücünü korumaya ve gelir dağılımını iyileştirmeye katkıda bulunuyor.
Türkiye, enflasyona karşı kararlı bir mücadele verirken, sağlanacak kalıcı düşüşlerin vatandaşın refahının artmasına ve gelir dağılımında daha dengeli bir yapının oluşmasına katkı sağlaması bekleniyor. Uygulanan ekonomik program, başta enflasyon olmak üzere tüm ekonomik verilere olumlu yansırken, sosyal destek sistemleriyle toplumun her kesimine ulaşmayı hedefliyor.
