Türkiye Ekonomisi 22 Çeyrek Üst Üste Büyüme Başarısı Gösterdi
Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı verilere göre, Türkiye ekonomisi geçtiğimiz yılın son çeyreğinde yüzde 3.4, 2025 yılının tamamında ise yüzde 3.6 oranında büyüme kaydetti. Bu performans, Orta Vadeli Program (OVP) hedeflerinin üzerinde bir başarı olarak kayıtlara geçti. Böylece ülke ekonomisi, kesintisiz büyüme sürecini tam 22 çeyreğe, yıllık bazda ise 16 yıla taşıyarak önemli bir istikrar sergiledi.
Milli Gelir ve Kişi Başı Gelirde Tarihi Rekor
Gayrisafi Yurtiçi Hasıla (GSYH) 1 trilyon 596 milyar dolar seviyesine ulaşarak tarihin en yüksek değerini gördü. Kişi başına düşen gelir ise 18 bin 40 dolar ile benzer şekilde rekor kırdı. Türkiye ekonomisi, son 23 yıllık dönemde yalnızca 2009 yılında küçülme yaşarken, 2002'de 239 milyar dolar olan GSYH yaklaşık 7 kat artış gösterdi. Kişi başı gelir de 3 bin 600 dolardan 18 bin 40 dolara yükselerek önemli bir sıçrama kaydetti.
OECD ve G20'de Üst Sıralarda Yer Aldı
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ülkeleri arasında, 2025 yılında ekonomisi en hızlı büyüyen ilk 3 ülke arasında yer alan Türkiye, yüzde 3.6'lık büyüme oranı ile Polonya ile üçüncülüğü paylaştı. OECD ülkelerinden en düşük büyüme kaydedenler ise yüzde 0.2 ile Almanya ve Finlandiya oldu. Ayrıca Türkiye, G20 ülkeleri içinde de beşinci sırada yer alarak küresel ekonomideki gücünü pekiştirdi. G20'de 2025'te en hızlı büyüyen ülke yüzde 7.6 ile Hindistan olarak öne çıktı.
Sektörel Performans: İnşaat Öne Çıkarken Tarım Geriledi
Büyümenin temel itici güçleri, hem son çeyrekte hem de yılın tamamında vatandaşların tüketim harcamaları ile inşaat yatırımları oldu. Ancak sanayideki hız kaybı, tarımdaki daralma ve ihracattaki düşüş dikkat çekti. Tarım sektörü son çeyrekte yüzde 7.2 küçülerek ekonomik büyümeyi 0.33 puan negatif etkiledi. 2025 yılı genelinde ise yüzde 8.8 küçülme ile büyümeye 0.48 puanlık olumsuz katkı yaptı. Sanayi sektörü ise yüzde 2.9 büyüme ile 0.54 puanlık pozitif katkı sağladı.
Deprem konutları ve hızlanan kentsel dönüşüm projeleri, inşaat sektörünü büyümenin lokomotifi haline getirdi. İnşaat sektörü son çeyrekte yüzde 8.6 büyüyerek 0.4 puanlık katkı yaparken, 2025 yılı genelinde yüzde 10.77 ile tek çift haneli büyüyen sektör olarak 0.55 puanlık katkısıyla öne çıktı. Ticaret, ulaştırma ve konaklama sektörleri ise yılın tamamında yüzde 4.61 büyüyerek 1.16 puanlık önemli bir katkı sağladı.
Tüketim ve Yatırımlar Büyümeyi Destekledi
Vatandaşların tüketimi 2025 yılında yüzde 4.07 büyüyerek, yüzde 3.6'lık yıllık büyümenin 2.8 puanını karşıladı. Toplam yatırımlar son çeyrekte yüzde 5.4 artarak 1.42 puan, yılın tamamında ise yüzde 6.95 büyüyerek 1.77 puanlık katkı ile büyümeye önemli destek verdi. İhracat ise son çeyrekte yüzde 2.3 daralarak 0.5 puan, yıl genelinde yüzde 0.32 daralarak büyümeyi 0.07 puan geriye çekti. İşgücü ödemelerinin GSYH içindeki payı son çeyrekte yüzde 33.7 ile yılın en düşük seviyesine indi.
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek'ten Açıklama
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, TÜİK tarafından açıklanan 2025 yılı dördüncü çeyrek GSYH verilerini değerlendirdi. Şimşek, "Milli gelir 1.6 trilyon dolara, kişi başına gelir 18 bin 40 dolara yükseldi. Kalıcı refah artışı hedefimiz açısından kritik bir eşik olan yüksek gelirli ülkeler grubuna 2025 yılında dahil olduğumuzu öngörüyoruz" ifadelerini kullandı.
Sanayi katma değerinin yüzde 2.9 ile son dört yılın en yüksek artışını kaydettiğini belirten Şimşek, deprem bölgesinde konut teslimlerinin hızlanmasının da etkisiyle inşaat sektöründeki güçlü seyrin korunduğunu vurguladı. Tarımda don ve kuraklığın etkilerinin yılın son çeyreğinde de devam ettiğini, diğer sektörlerde ise üretim artışının sürdüğünü ifade etti. Şimşek, "Sürdürülebilir yüksek büyüme ve daha adil gelir dağılımını sağlayacak fiyat istikrarı için programımızı kararlılıkla uygulamaya devam edeceğiz" dedi.
