Enerji Bakanı Bayraktar'dan Dev GES Projeleri Açıklaması: Elektrikte Rekor Fiyat Geliyor
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, İstanbul'da gerçekleştirilen Sivas ve Taşeli Güneş Enerjisi Santrali (GES) Projeleri İmza Töreni'nde önemli açıklamalarda bulundu. Toplam 2 bin megavat kapasiteli bu dev yatırımın, Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da imzalanan hükümetler arası anlaşmanın ardından atılan ikinci kritik adım olduğunu vurgulayan Bayraktar, "Enerji sektörümüze yapılan doğrudan yabancı yatırımlarının en büyüklerinden biri olacak bu proje sayesinde aynı zamanda ülkemizde en düşük fiyatla elektrik alımını gerçekleştirmiş olacağız" dedi.
Yapay Zeka Çağında Elektrik Altyapısı Kritik Önem Taşıyor
Bakan Bayraktar, yapay zeka çağında ülkelerin en önemli rekabet avantajının güçlü elektrik altyapıları olacağının altını çizdi. Bu kapsamda elektrik üretim, iletim ve dağıtımında yeni bir enerji mimarisine ihtiyaç duyulduğunu belirtti. "Dünyada geçtiğimiz yıl enerjide yaklaşık 3,3 trilyon dolarlık yatırım gerçekleşti. Bu yatırımın üçte ikilik kısmı temiz enerji teknolojilerine yapıldı" diyen Bayraktar, Türkiye'nin son 23 yılda yenilenebilir enerji alanında adeta bir devrim gerçekleştirdiğini ifade etti.
Bayraktar, 2025 sonu itibarıyla elektrik kurulu gücünün yüzde 62'sinin, yani 76 bin megavatın yenilenebilir kaynaklardan oluştuğunu açıkladı. "Güneş ve rüzgarda neredeyse sıfır olan kurulu gücümüzü 40 bin megavatın üzerine çıkardık" şeklinde konuştu.
2035 Hedefi: 120 Bin Megavat Güneş ve Rüzgar
Türkiye'nin 2035 yılında 120 bin megavat güneş ve rüzgar kurulu gücüne ulaşma hedefini hatırlatan Bakan, bu doğrultuda ilk hedef yılı olan 2025'te 8 bin megavatın üzerindeki kurulu güçle yeni bir rekora imza attıklarını söyledi. "Önümüzde çok sıkı şekilde çalışmamız gereken 10 yıl var. Her yıl 8 ile 10 bin megavatlık güneş ve rüzgar santralini kurmamız gerekiyor" dedi.
Bayraktar, bazı Avrupa ülkelerinin toplam kurulu gücü kadar bir kapasiteden bahsettiklerini, ancak bunun yanında yenilenebilir enerji yatırımlarını dengeleyecek baz yük yatırımlarını da yaptıklarını, kaynak çeşitliliğini elden bırakmadan şebekeyi yeni çağa hazırladıklarını ekledi.
Suudi Arabistan İşbirliği Somutlaşıyor
Bakan Bayraktar, Türkiye'nin Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'na (COP31) ev sahipliği yapacağı bu yılı, yenilenebilir enerjide yeni rekorlar için önemli bir dönüm noktası olarak gördüklerini belirtti. Bu amaç doğrultusunda hükümetler arası anlaşmalarla, büyük ölçekli ve çok daha rekabetçi fiyatlarla projeler geliştirdiklerini ifade etti.
Suudi Arabistan ile 3 Şubat'ta imzalanan Yenilenebilir Enerji Santrali Projelerine İlişkin Hükümetler Arası Anlaşma'ya değinen Bayraktar, "Yaptığımız bu anlaşma, her iki ülke için enerji alanında atılmış çok stratejik bir adım. Bu çerçevede Suudi Arabistan, Türkiye'de toplam 5 bin megavat gücünde güneş ve rüzgar santrali inşa edecek" dedi. Bugün bu işbirliğini Acwa şirketi ile somut hale getirdiklerini, anlaşmayı fiiliyata geçirerek sahaya çıktıklarını sözlerine ekledi.
Proje Detayları ve Fiyatlandırma
Bayraktar, Acwa'nın Sivas ve Karaman Taşeli'nde 1000'er megavatlık GES kuracağını açıkladı. Sivas'ta her bir kilovatsaat elektrik için 2,35 avro/sent satış fiyatı üzerinde mutabakat sağlandığını belirtti. Karaman Taşeli'nde ise üretilen elektriği bugüne kadar Türkiye'de oluşan en düşük fiyatla, kilovat başına sabit 1,99 avro/sentten alacaklarını duyurdu. Bu fiyatların 25 yıl boyunca geçerli olacağını, toplam alım süresinin ise 30 yıl olacağını ifade etti.
İlk 5 yıl içinde inşa edilecek santrallerde YEKA yarışmalarında olduğu gibi teşvik mekanizması olacağını, ancak bu teşvikin üretilen elektriğin serbest piyasaya satış hakkı yerine ortalama piyasa fiyatının altında belirlenen kilovatsaat başına 4,75 avro/sent üzerinden uygulanacağını açıkladı. 2 bin megavatlık iki projenin yaklaşık 2 milyar dolarlık bir yatırım anlamına geldiğini vurguladı.
Yerlilik Oranı ve Zamanlama
Sivas ve Taşeli GES projeleriyle toplam 2 milyon 100 bin hanenin elektrik ihtiyacının karşılanacağını paylaşan Bayraktar, yerlilik konusuna da dikkat çekti. "Hem Sivas'ta hem Taşeli'nde yerlilik oranı en az yüzde 50 olacak" dedi. Projelerin temellerinin bu yıl içerisinde atılacağını, 2028 başlarında da her iki santralin ticari işletmeye geçeceğini ve en kısa zamanda tam kapasiteye ulaşacağını belirtti.
Toplam 5 bin megavatlık anlaşmanın ikinci fazında ise 3 bin megavatlık ilave güneş ve rüzgar enerjisi santralleri yatırımı yapılacağını sözlerine ekledi.
İmza Töreni Gerçekleştirildi
Konuşmaların ardından düzenlenen imza töreninde Sivas ve Taşeli GES projelerine ilişkin iki önemli anlaşma imzalandı:
- Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Acwa arasında yatırım anlaşması
- Elektrik Üretim AŞ (EÜAŞ) ile Acwa arasında elektrik satın alım anlaşması
Yatırım anlaşmasına Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakan Yardımcısı Zafer Demircan ile Acwa Başkan Yardımcısı Raad Al-Saady imza attı. Elektrik satın alım anlaşmasını ise EÜAŞ Genel Müdürü Zafer Benli ile Acwa Türkiye-Azerbaycan Ülke Genel Müdürü Mehmet Selim Güven imzaladı.
