İstanbul'da 2025 yılı nisan ayında hava kirliliği, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 23 oranında artış gösterdi. İTÜ Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Hüseyin Toros tarafından yapılan çalışmada, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin hava kalitesi ölçüm istasyonlarından alınan veriler analiz edildi.
Partikül madde oranı yükseldi
Araştırmaya göre, 2024 yılı nisan ayında İstanbul genelinde 25 istasyonda ölçülen partikül madde (PM10) konsantrasyonu ortalaması metreküp başına 34,1 mikrogram iken, 2025 yılının aynı ayında bu değer 27,7 mikrograma gerilemişti. Ancak bu yıl yapılan ölçümler, partikül madde kaynaklı hava kirliliğinin geçen yıla oranla yüzde 23 arttığını ortaya koydu.
En kirli ve en temiz bölgeler
Nisan ayında İstanbul'da partikül madde kirliliğinin en yoğun olduğu bölge, metreküp başına 63,76 mikrogramla Kağıthane olarak belirlendi. Bunu sırasıyla Tuzla (54,13 mikrogram) ve Sultangazi 2 (53,43 mikrogram) istasyonları takip etti. En düşük kirlilik ise metreküp başına 17,14 mikrogramla Kumköy istasyonunda ölçüldü. Büyükada'da 18,34, Alibeyköy'de ise 19,42 mikrogram değerleri kaydedildi.
Kentteki 25 istasyondan 6'sında partikül madde oranı azalırken, 19 istasyonda artış gözlendi. Geçen yılın nisan ayına kıyasla en fazla artış yüzde 139 ile Sarıyer ve yüzde 138 ile Arnavutköy'de yaşandı. En büyük düşüş ise yüzde 26 ile Kartal'da görüldü; bunu yüzde 18 ile Esenler ve yüzde 6 ile Sultangazi 1 izledi.
Uzman değerlendirmesi
Prof. Dr. Hüseyin Toros, AA muhabirine yaptığı açıklamada, İstanbul'da 37 noktada hava kirliliği ölçümü yapıldığını, ancak bazı istasyonlardaki eksik veriler nedeniyle 25 istasyonun değerlendirmeye alındığını belirtti. Günlük sınır değerin 50 mikrogramın altında olması gerektiğini vurgulayan Toros, "İstanbul'daki 37 istasyondan 4'ünün değerleri maalesef 50 mikrogram/metreküpün üzerinde" dedi.
Toros, hava kalitesinin iyileştiği bölgelerin de bulunduğunu ifade ederek Kartal, Esenler ve Sultangazi 1 istasyonlarındaki olumlu gelişmeye dikkat çekti. Öte yandan Sarıyer, Arnavutköy ve Kağıthane 1'de hava kalitesinin kötüleştiğini aktardı.
Kirliliğin nedenleri ve çözüm önerileri
İstanbul'daki hava kirliliğinin en önemli nedenlerinden birinin trafik olduğunu belirten Toros, kentte kayıtlı araç sayısının 6 milyonu aştığını ve dur-kalk trafiğinin yakıt tüketimini artırarak emisyonları yükselttiğini söyledi. Sanayi tesisleri ve halen kullanılan sobaların da kirliliğe katkıda bulunduğunu ekledi.
Hava kalitesinin iyileştirilmesi için kamuoyunda farkındalık oluşturulmasının önemine değinen Toros, vatandaşların hava kalitesi verilerini düzenli takip etmesi gerektiğini vurguladı. Toplu taşıma kullanımının artırılmasının kirliliği azaltacağını belirterek, "En önemli çözümlerden biri toplu taşımalardır. Toplu taşıma payımızı artırarak daha az kirleticinin İstanbul'a salınmasına katkı sağlayabiliriz" dedi.
Yeşil alanların artırılmasının da hava kalitesine olumlu etki yapacağını ifade eden Toros, "Ağaçlar havadaki gazların ve parçacıkların tutulmasına yardımcı oluyor. Yeşil alan miktarını artırarak hava kirliliği değerlerimizi düşürebiliriz" diye konuştu.
