Türkiye'nin ilk yerli salep çeşitleri olan 'Bal Yumru' ile 'Bol Yumru' tescil edildi. Bir grup gazeteciye konuşan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, dünyada ilk defa uygulanan yöntemle, doğadan toplanması yasak olan salep türlerinin artık tarla koşullarında yetiştirileceğini belirtti. Bakan Yumaklı, böylece doğadaki tahribatın önüne geçilmesine katkı sağlanacağını söyledi.
Yerli salep çeşitleri tescillendi
Yumaklı, bu türlerin tescil edilmesiyle hem verim artışı hem de üretim alanı artışının hedeflendiğini ifade ederek, üreticilere yüksek verimli ve güvenilir bir üretim kapısı aralanacağını vurguladı. Ayrıca, ülkede yasak olan salep ihracatının da önünü açabileceğini dile getirdi.
Genetik kaynaklar koruma altında
Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM) bünyesindeki Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü tarafından yaklaşık 20 yıldır sürdürülen yumrulu salep türlerinin kültüre alınması çalışmalarının meyvesini verdiğini vurgulayan Yumaklı, Türkiye'nin ilk yerli salep çeşitleri olan 'Bal Yumru' ve 'Bol Yumru'nun resmen tescil edildiğini dile getirdi. Yumaklı, şunları kaydetti: 'Ülkemizde yüzyıllardır kültürel ve ekonomik önemi bilinen salep bitkisinde, tescilli yerli çeşitlerin kazanılması, tarım sektörümüz açısından son derece anlamlı ve kıymetli bir dönüm noktasıdır. Bu gelişme, üreticilerimize daha güvenilir ve standart bir üretim imkânı sunmanın yanı sıra, genetik kaynakların korunması ve tarımsal sürdürülebilirlik bakımından da büyük bir adımı temsil etmektedir.'
Tarlada yetişecek
Yüzyıllardır doğadan elde edilerek kullanılan salep yumrularının, kontrolsüz toplama nedeniyle büyük bir tahribatla karşı karşıya kaldığına dikkat çeken Bakan Yumaklı, artık salepin doğadan tahrip edilerek toplanan bir bitki olmaktan çıkıp tarla koşullarında standartlara uygun şekilde üretilen bir ürün haline geldiğini belirtti. Yumaklı, 'Bal Yumru' ve 'Bol Yumru' isimli çeşitlerin hem genetik kaynakları koruma altına alacağını hem de üreticilere yüksek verimli ve güvenilir bir üretim kapısı aralayacağını söyledi.
Yasaklı ihracattan küresel ticarete
Yumaklı, bu çeşitlerin Türkiye'nin farklı bölgelerinde üretim denemelerinin yapıldığını aktararak, çalışmalar kapsamında en uygun bölgelerin belirlendiğini ifade etti. Yumaklı, şu bilgileri verdi: 'Bu alanlarda üretici birlikleri kurularak üretim alanları genişledi. Enstitümüz tarafından özel sektöre damızlık yumru ve fide temini gerçekleştirildi. Talebin çok fazla olması nedeniyle artık üretim materyali temini tamamen özel sektör tarafından yapılıyor. Bu türlerin tescil edilmesi ile hem verim artışı hem üretim alanı artışı hedefliyoruz. İki veya daha fazla yumru yapması birim alandan daha yüksek verim alınmasını sağlıyor. Ülkemiz açısından en büyük getirisi, doğadan toplanması yasak olan salep türlerinin tarla koşullarında yetiştirilerek doğadaki tahribatın önüne geçilmesine katkı sağlamasıdır. Bunun yanında dünyada ilk defa uygulanan bu yöntem sayesinde üretimin artması ve bunun sonucunda ülkemizden yasak olan salep ihracatının da önünü açabilecektir.'
Yüksek verim ve kârlılık hedefi
Tescil edilen yeni çeşitlerin en önemli özellikleri arasında birden fazla yumru üretmeleri ve yüksek kalite değerlerine sahip olmaları yer alıyor. 20 yıl önce başlatılan kültüre alma çalışmalarının başarıyla sonuçlanmasıyla birlikte, Türkiye salep üretiminde yeni bir döneme giriyor. Böylece salep türlerinin doğadan toplanmasının önüne geçilerek endemik türler korunacak. Birden fazla yumru veren çeşitlerle üretim kapasitesi artacak. Halen 400 dekar alanda yapılan 150 tonluk yıllık üretim, yerli çeşitlerle birlikte daha profesyonel ve kârlı bir yapıya kavuşacak.
