Yüzyıllar önce yaşanan büyük depremlerin izleri, sismografların olmadığı dönemlerde nasıl tespit edilebilir? Bilim insanları bu sorunun cevabını asırlık ağaçların gövdelerinde buldu. Yapılan son araştırmalar, depremlerin doğaya sadece yıkım getirmediğini, aynı zamanda ağaçlarda şaşırtıcı bir etki yarattığını ortaya koydu: Deprem anında ağaçlar hızla büyüyor!
Ağaç halkaları depremleri kaydediyor
Ağaçlar her yıl gövdelerine bir halka ekleyerek o yılın iklimini, yağışını ve yaşadığı travmaları kaydeder. Bilim dünyasında buna dendrokronoloji (ağaç halkası bilimi) deniyor. Uzmanlar, bu halkaların sadece kuraklığı değil, yerin altından gelen devasa şok dalgalarını da bir kara kutu gibi sakladığını açıkladı.
Deprem sırasında su akışı hızlanıyor
Uzmanlar, güçlü depremlerin sarsıntı sırasında topraktaki suyu doğrudan ağaç köklerini çevreleyen bölgelere sürüklediğini keşfetti. Bu fazladan su sayesinde ağaçlar, sarsıntının meydana geldiği dönemde kısa bir süreliğine de olsa normalden çok daha hızlı gelişiyor.
Büyüme hamleleri gözlemlenebiliyor
Bilim insanlarının 'büyüme hamleleri' adını verdiği bu ani sıçramalar, ağacın gövdesindeki halkalarda net bir şekilde gözlemlenebiliyor. Bu sayede, geçmişte yaşanan depremlerin tarihi ve şiddeti hakkında önemli bilgiler elde edilebiliyor.
