İran'daki Protestolarda Can Kaybı 6 Bin 126'ya Ulaştı
İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), ülkede ekonomik sorunlar nedeniyle başlayan gösterilerde hayatını kaybedenlerin sayısının 6 bin 126'ya yükseldiğini duyurdu. ABD merkezli kuruluş, güncel verileri paylaşarak insan hakları ihlallerine dikkat çekti.
Gözaltı ve Can Kaybı Rakamları
HRANA'nın açıklamasına göre, ülkenin birçok bölgesinde yaşanan olaylar sonucunda 41 bin 880 kişi gözaltına alındı. Ölenler arasında 214 güvenlik görevlisinin de bulunduğu belirtildi. Kuruluş, bir önceki günkü açıklamasında ölü sayısını 5 bin 848 olarak bildirmişti.
Protestoların Başlangıcı ve Gelişimi
İran'da 28 Aralık 2025 tarihinde, yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve ekonomik sıkıntıların derinleşmesi üzerine Tahran Büyük Çarşı'da esnafın öncülüğünde başlayan gösteriler, kısa sürede ülke geneline yayıldı. Başkent Tahran'da 8 Ocak'ta şiddetlenen protestolar sırasında çıkan olaylar nedeniyle ülke yönetimi internet erişimini engelleme kararı aldı.
Resmi ve Gayriresmi Rakamlardaki Farklılıklar
İran Şehit ve Gaziler Vakfı, 21 Ocak'ta Adli Tıp Kurumu verilerine dayanarak yaptığı açıklamada, gösteriler sırasında çıkan olaylarda güvenlik güçleri ve siviller dahil 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiğini duyurmuştu. Vakıf, bu kişilerden 2 bin 427'sinin "silahlı terör grupları" tarafından öldürülen güvenlik güçleri ile sivil vatandaşlar olduğunu ifade ederken, 690 kişi hakkında bilgi vermemişti.
HRANA'nın Süregelen Çalışmaları
İran'daki gösteriler resmi olarak sona ermiş olsa da, Virginia eyaleti merkezli HRANA, daha fazla vakayı doğruladığını öne sürerek ölü ve gözaltı sayılarını güncellemeye devam ediyor. Kuruluş, uluslararası toplumu İran'daki insan hakları durumuna ilişkin farkındalık oluşturmaya çalışıyor.
Bu gelişmeler, İran'ın iç siyasi ve ekonomik dinamiklerinin yanı sıra, uluslararası insan hakları izleme mekanizmalarının rolüne dair önemli veriler sunmaktadır.
