Türkiye'de 65 yaş üstü nüfusun yüzde 11'e ulaşması, ülkenin hızla yaşlanan bir topluma dönüştüğünü gösteriyor. Akademik Geriatri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Meltem Gülhan Halil, '24-30 Nisan Aşı Haftası' kapsamında 65 yaş sonrası dönemde bazı aşıların belirli aralıklarla tekrarlanması gerektiğini vurguladı.
Enfeksiyonlar yaşlılarda ağır seyredebiliyor
Prof. Dr. Halil, ileri yaşta 'kırılgan' olarak tanımlanan bireylerin bağışıklık sisteminin daha zayıf çalıştığını belirtti. Yaşlanma süreciyle birlikte diyabet, kalp hastalıkları, KOAH ve kalp yetmezliği gibi kronik hastalıkların etkisiyle enfeksiyonların daha sık ve ağır seyrettiğini söyledi.
TÜİK verileri solunum hastalıklarına dikkat çekiyor
TÜİK 2024 verilerine göre solunum sistemi hastalıkları ölüm nedenleri arasında üçüncü sırada yer alırken, zatürre tek başına yaklaşık 40 bin ölüme neden oldu. Prof. Dr. Halil, viral enfeksiyonların bakteriyel enfeksiyonlarla komplike hale gelebildiğini ve bu durumun yaşlı hastalarda daha sık görüldüğünü ifade etti.
Hangi aşılar yapılmalı?
Bazı aşılar yılın her döneminde yapılabilirken, solunum yolu viral enfeksiyonları açısından riskli dönemler bulunuyor. Prof. Dr. Halil, grip, RSV ve zatürre gibi etkenlerin ciddi solunum yolu enfeksiyonlarına yol açabileceğini belirtti. İnfluenza ve RSV enfeksiyonlarının sonbahardan itibaren arttığını, kış mevsiminde en yüksek seviyeye ulaştığını söyledi. Tetanos, zona, hepatit gibi aşılar ise mevsimden bağımsız olarak uygulanabiliyor.
Zatürre hastanelik ediyor
Bakteriyel enfeksiyonlar açısından en önemli etkenin zatürre bakterisi olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Halil, pnömokokun yaşlılarda zatürreye en sık neden olan bakteri olduğunu belirtti. Enfeksiyonun akciğerle sınırlı kalmayıp kana karışarak vücuda yayılabileceğini, hastaneye yatış ve yoğun bakım ihtiyacının arttığını söyledi.
Yılda en az bir kez geriatri muayenesi
65 yaş sonrasında yılda en az bir kez geriatri bölümünde muayene olunması gerektiğini belirten Prof. Dr. Halil, geriatrinin bireyin genel sağlık durumu ve yaşam kalitesini bütüncül olarak ele aldığını ifade etti. Demans, depresyon, kemik erimesi, idrar kaçırma, yetersiz beslenme ve kas kaybı gibi sorunların sıklığının arttığını, bu nedenle her yaşlı bireyin yılda en az bir kez geriatri değerlendirmesinden geçmesini önerdi.
RSV ileri yaşta ciddi risk
Prof. Dr. Halil, RSV enfeksiyonlarında ileri yaş yetişkinlerde semptomatik hastalık oranının yüzde 3-7 arasında değiştiğini, bu hastaların üçte birinin tıbbi tedavi gerektirdiğini belirtti. Tedavi edilenlerin yüzde 10'unun hastaneye yatırıldığını, hastaneye yatanlarda yüzde 10-15 oranında yoğun bakım ihtiyacı geliştiğini ve ölüm oranının yaklaşık yüzde 5 olduğunu söyledi.
