AKUT Arama Kurtarma Derneği, havaların ısınmasıyla birlikte doğaya yönelen yürüyüş (trekking) tutkunları için kapsamlı bir güvenlik rehberi yayımladı. Operasyonel tecrübeler ve bugüne kadar karşılaşılan durumlardan yola çıkılarak hazırlanan rehberde, güvenli bir doğa yürüyüşünün püf noktaları, en sık yapılan hatalar ve hayat kurtaran kurallar yer alıyor.
Yürüyüş Öncesi Planlama ve Hazırlık
Rehberde, yürüyüş öncesinde rota ve hava durumunun ayrıntılı bir şekilde incelenmesi gerektiği vurgulanıyor. AKUT Arama Kurtarma Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Serhat Akbel, "Dağlık alanlarda hava dakikalar içinde değişebilir. Bu nedenle son ana kadar meteoroloji tahminleri kontrol edilmeli" dedi. Ayrıca, plan paylaşımı yaparak mutlaka birine haber verilmesi gerektiğini belirten Akbel, gidilecek rotanın, yanınızdaki kişilerin listesinin ve tahmini dönüş saatinin şehirdeki bir yakına veya yerel kolluk kuvvetlerine bildirilmesinin önemini vurguladı.
Doğru Ekipman ve Kıyafet Seçimi
Yürüyüşte katmanlı giyinip doğru botu seçmek kritik bir öneme sahip. Akbel, "Ayak bileğini koruyan, su geçirmeyen bir bot ve pamuklu olmayan, teri dışarı atan teknik kıyafetler hayati önem taşıyor" ifadelerini kullandı. Sırt çantasının eksiksiz hazırlanması gerektiğini belirten Akbel, yeterli su, yüksek kalorili yiyecek, kafa lambası, düdük, çakı, yedek kıyafetler ve kişisel ilk yardım kitinin çantanın olmazsa olmazları arasında olduğunu söyledi.
Beş Altın Kural
Doğa yürüyüşüne çıkacak herkesin hafızasına kazıması gereken beş altın kuralı şöyle sıralayan Akbel, şu açıklamayı yaptı:
- Grup temposunu en yavaşa göre ayarlamak: Asla tek başına yürünmemeli ve grup ne kadar hızlıysa değil, en yavaş üyesi kadar güçlüdür.
- Doğada iz bırakmamak: Çöpler kesinlikle doğaya atılmamalı ve şehir merkezine kadar geri taşınmalıdır.
- Katmanlı giyim prensibine uymak: Tek bir kalın mont yerine, hava değişimlerine göre kolayca çıkarıp giyilebilecek ince katmanlar tercih edilmelidir.
- Vücudu dinleyip ona göre hareket etmek: Susamayı beklemeden az az ama sık su içilmeli, enerji tükenmeden küçük atıştırmalıklar tüketilmelidir.
- Teknolojiye körü körüne güvenmemek: Telefonların şarjı bitebilir veya sinyali kesilebilir. Bu nedenle mutlaka fiziksel bir harita ve pusula bulundurulup bunları kullanmayı öğrenmek gerekir.
Sık Yapılan Hatalar
Akbel, sahadaki en büyük hatanın bireysel kondisyonun üzerinde rota seçilmesi olduğunu belirtti. "Popüler sosyal medya fotoğraflarına aldanıp hazırlıksız çıkılan rotalar ve gruptan kopmalar sakatlanmayla bitiyor" dedi. Ayrıca botların ilk kez dağda giyilmemesi gerektiğini vurgulayan Akbel, ayak vurmalarının yürüyüşü imkansız hale getirebileceğini, bu yüzden botların önceden şehirde giyilip ayağa alıştırılması gerektiğini söyledi. Bunun yanı sıra lojistiği hafife almamak gerektiğini belirten Akbel, "'Nasıl olsa su bulurum' ya da 'yol kısadır' diyerek yetersiz su ve gıda ile yola çıkılmamalı. Olası bir durum dehidrasyona ve halsizliğe yol açabilir" uyarısında bulundu. Pamuklu giysilerin tercih edilmemesi gerektiğini de ekleyen Akbel, "Pamuk teri emer ve kurumaz. Dağdaki hafif bir rüzgar bile bu yüzden hipotermiyi tetikleyebilir" dedi.
Kaybolma Durumunda Yapılması Gerekenler
Yürüyüş sonrası yaşanabilecek aksilikler karşısında sakin olunması gerektiğini vurgulayan Akbel, "Panik, muhakeme yeteneğini yok eder" dedi. 112 üzerinden yetkililere ulaşıp net konum verdikten sonra izlenmesi gereken adımları şöyle sıraladı:
- Güvenli alan oluşturun: Yaralı kişiyi taş düşmesi, çığ veya rüzgar tehlikesi olmayan korunaklı bir yere alın.
- Vücut ısısını koruyun: Bekleme süresinin uzaması ihtimaline karşın, yaralının toprakla temasını mat, çanta, kıyafet veya kuru yapraklarla kesin. Acil durum battaniyesi veya yedek kıyafetlerle vücut ısısını muhafaza edin.
- Görünür ve duyulur olun: Parlak renkli kıyafetler açın ve belirli aralıklarla düdük çalın. Uluslararası acil durum sinyali olan dakikada altı kez düdük çalıp bir dakika bekleyin ve tekrarlayın.
- Kaynakları verimli yönetin: Su ve yiyeceği hemen tüketmek yerine zamana yayın. Gereksiz enerji harcamaktan kaçının ve moral ile motivasyonu yüksek tutun.
AKUT'un bu rehberi, doğa yürüyüşlerinin keyifli ve güvenli geçmesi için önemli ipuçları sunuyor.
