Apollo 11 astronotları 1969'da Ay'dan Dünya'ya döndüklerinde yanlarında sadece unutulmaz anılar değil, yaklaşık 22 kilogramlık ay kayası ve toprağı da getirmişlerdi. O dönemde Ay'ın tamamen cansız olup olmadığı kesin olarak bilinmediği için, NASA bilim insanları 'uzay mikroplarına' karşı astronotları 21 gün karantinaya almakla kalmadı; ay tozunun canlılar üzerindeki etkisini de test etmeye karar verdi.
Hamamböcekleri, karidesler ve balıklar
Bu sıra dışı deneyin başrollerinde ise hamamböcekleri, karidesler ve bazı balık türleri vardı. Minnesota Üniversitesi'nden Dr. Marion Brooks'un yönettiği araştırmada, hamamböceklerine öğütülmüş ay tozu yedirildi ve bu tozun içinde yaşamaları sağlandı. Bilim insanları, ay tozunun keskin ve cam gibi parçacıklardan oluştuğunu bildikleri için, böceklerin sindirim sistemlerinin zarar görmesinden endişe ediyorlardı.
Şaşırtıcı derecede 'olaysız' sonuç
Ancak sonuçlar şaşırtıcı derecede 'olaysız' bitti. Ay tozu yiyen hamamböceklerinde hiçbir aşınma, zehirlenme veya doku hasarı gözlenmedi. Hatta deney grubundaki ölüm oranları, normal beslenen kontrol grubundan daha düşük çıktı. Bu garip yemek seansı, Ay toprağının biyosferimiz için tehdit oluşturmadığını ve uydumuzun tamamen cansız olduğunu kanıtlayan ilk önemli adımlardan biri oldu.
Bugün bu deney kulağa tuhaf gelse de, insanlığın bilinmeyene karşı aldığı bilimsel bir tedbir olarak tarihe geçti. Dr. Brooks'un ekibi, ay tozunun hamamböceklerinin üreme döngüsüne de olumsuz etki yapmadığını gözlemledi. Deney sırasında bazı hamamböceklerinin ay tozunu tercih ettiği bile fark edildi. Bu sonuçlar, NASA'nın gelecekteki Ay misyonları için güvenlik protokollerinin oluşturulmasına katkı sağladı.
