Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürü Erdoğan Öz, iklim değişikliğinin halk sağlığı üzerindeki etkilerine dikkat çekerek, bu durumun sadece çevresel bir sorun olmadığını, aynı zamanda ciddi bir halk sağlığı tehdidi oluşturduğunu vurguladı. Öz, artan sıcaklıklar ve sıcak hava dalgalarının su ve gıda güvenliğini tehdit ettiğini, hava kirliliğini artırdığını ve ruh sağlığı üzerinde de olumsuz etkiler yarattığını ifade etti.
Meteorolojik Uyarıların Önemi
Erdoğan Öz, Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün uyarıları ile Sağlık Bakanlığı'nın sağlık tedbirlerine yönelik uyarılarının yakından takip edilmesi gerektiğini belirtti. Bu sayede iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki olumsuz etkilerinin en aza indirilebileceğini söyledi. Öz, "Meteorolojik uyarıları ve sağlık tedbirlerini takip edersek, iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki olumsuz etkilerini en aza indirmemiz mümkün" dedi.
Kırılgan Nüfus Daha Fazla Etkileniyor
İklim değişikliğinin herkesi etkilediğini ancak özellikle kırılgan nüfus için daha büyük risk oluşturduğunu vurgulayan Öz, bebekler, çocuklar, yaşlılar, gebeler, lohusalar, emziren anneler, kronik hastalığı olanlar, düzenli ilaç kullananlar ve açık alanda çalışanların iklim değişikliğinin etkilerini daha ağır hissedebileceğini ifade etti. Sağlık Bakanlığı olarak bu alandaki gelişmeleri erken uyarı ve izlem sistemleriyle 7 gün 24 saat takip ettiklerini aktardı.
İklim Değişikliği ve Sağlık Eylem Planı
Sağlık Bakanlığı'nın iklim değişikliğiyle mücadele kapsamında yürüttüğü çalışmaların "İklim Değişikliği ve Sağlık Eylem Planı" doğrultusunda sürdürüldüğünü belirten Öz, 2025'te yürürlüğe giren İklim Kanunu sonrasında eylem planının iklime dayanıklı ve düşük karbonlu sağlık sistemi yaklaşımını kapsayacak şekilde güncellendiğini söyledi. Çalışmaların Bilimsel Danışma Kurulu'nun önerileri doğrultusunda yürütüldüğünü ekledi.
Yapay Zeka Destekli Sistemlerle İzleme
Öz, iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki etkilerini yapay zeka destekli sistemlerle izlediklerini açıkladı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'ndan sıcaklık artışı, aşırı hava olayları, kuraklık ve yağışa ilişkin verileri dijital ortamda aldıklarını, bu verileri sağlık bilgi sistemlerindeki verilerle eşleştirerek yapay zeka desteğiyle analiz ettiklerini ve ortaya çıkabilecek tehditleri önceden tespit ettiklerini belirtti. Elde edilen sonuçları ulusal ve il bazında değerlendirdiklerini, uluslararası verilerle karşılaştırarak çalışmalarını buna göre düzenlediklerini ifade etti.
COP31'de Sağlık Öncelikli Başlık
Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'nda (COP31) sağlığın öncelikli müzakere başlıkları arasında yer alacağını belirten Öz, konferansta sağlık sisteminin iklim değişikliğine karşı dayanıklılığının artırılması, uluslararası işbirliğinin güçlendirilmesi, aşırı hava olayları, kuraklık ve yağışların sağlık sistemi üzerindeki etkileri ile bu etkilerin erken uyarı sistemleriyle azaltılmasına yönelik çalışmaların ele alınacağını söyledi. Su ve gıda güvenliğini tehdit eden unsurlara yönelik tedbirlerin yanı sıra kırılgan nüfusu etkileyebilecek hastalıkların yakından izlenmesi amacıyla eylem planlarının güncelleneceğini kaydetti.
Sıcak Hava Uyarıları
Öz, iklim değişikliği ve sıcaklığın herkesi etkilediğini ancak bazı kırılgan grupları daha fazla etkilediğini vurgulayarak, çok sıcak havalarda özellikle güneş ışınlarının en etkili olduğu 10.00-16.00 saatleri arasında mümkün olduğunca dışarı çıkılmaması gerektiğini belirtti. Zorunlu durumlarda gölgelik alanların tercih edilmesi, şapka ve güneş gözlüğü kullanılması gerektiğini ifade etti. Çocuklar, bebekler ve evcil hayvanların sıcak havalarda kesinlikle araç içinde bırakılmaması gerektiğini vurguladı. Vatandaşların güneşin etkisinin en yoğun olduğu saatlerde denize girmelerini önermediklerini söyledi. Baş ağrısı, baş dönmesi, halsizlik, terleme, bilinç bulanıklığı veya bilinç kaybı gibi belirtiler görüldüğünde vakit kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini belirtti.
