Prof. Dr. Adalet Altunsoy, yaz sıcağının gıda güvenliği açısından oluşturduğu riskleri Anadolu Ajansı muhabirine anlattı. Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği Uzmanı olan Altunsoy, hava sıcaklıklarının artmasıyla bakteri, virüs ve parazitlerin daha hızlı çoğaldığını, bu nedenle bağırsak enfeksiyonları ve besin zehirlenmelerinin yaz aylarında belirgin şekilde arttığını belirtti.
Altunsoy, "Yaz ayları, bağırsak enfeksiyonları ve gıda zehirlenmelerinin arttığı bir dönem çünkü bakteriler, virüsler ve parazitler de sıcağı çok seviyor ve daha fazla çoğalıyorlar. Gıdalar pişmiş bile olsa açık havada birkaç saat içerisinde milyonlarca bakteri çoğalabiliyor ve hastalık oluşturacak duruma geliyor" dedi.
Soğuk zincir kuralına uyulmayan gıdalar riski artırıyor
Bağırsak enfeksiyonlarından korunmada gıda güvenliği kurallarına uyulmasının büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Altunsoy, "Soğuk zincir kuralına uyulmamış, uygun koşullarda saklanmamış, yeterince pişirilmemiş ya da uzun süre açıkta bekletilmiş gıdaların tüketilmesi bağırsak enfeksiyonu riskini artırabiliyor" bilgisini verdi.
Uzman, et ve et ürünleri ile süt ve süt ürünlerinin iyi pişirilmesi gerektiğini, pişirilen gıdaların uzun süre oda sıcaklığında bekletilmemesi gerektiğini de sözlerine ekledi.
Dehidrasyon riskine dikkat: Bu belirtilerde vakit kaybetmeden başvurun
İshal ve kusmaya bağlı gelişen sıvı ve elektrolit kaybının önemine işaret eden Altunsoy, çocuklarda, yaşlılarda ve böbrek hastalığı, diyabet ya da kalp hastalığı bulunan kişilerde ishalin daha ağır seyredebileceğini söyledi.
"Hastalarımız ishal ya da bağırsak enfeksiyonlarından sonra sadece sıvı kaybetmez; aynı zamanda sodyum, potasyum, bikarbonat gibi elektrolitler de kaybeder" diyen Altunsoy, şu değerlendirmede bulundu: "İshalde yeterli sıvı alımına rağmen özellikle çocuklarda ve yaşlılarda gözlerde çökme, dilde kuruluk, halsizlik ve bilinç bozukluğu gelişiyorsa, bağırsak enfeksiyonuna eşlik eden ateş 2-3 günden uzun sürüyorsa, kanlı ishal veya şiddetli kusma varsa mutlaka vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor."
Besin zehirlenmesi ve bağırsak enfeksiyonu belirtileri benzerlik gösteriyor
Besin zehirlenmeleriyle bağırsak enfeksiyonlarının benzer belirtilerle seyrettiğini ifade eden Altunsoy, bağırsak enfeksiyonlarında karın ağrısı ve ishalin ön planda olduğunu, besin zehirlenmelerinde ise şüpheli gıda tüketiminin ardından önce kusma, daha sonra ishal görülebildiğini anlattı.
İki durumda da tedavinin önceliğinin kaybedilen sıvı ve elektrolitlerin yerine konulması olduğunu dile getiren uzman, doğru teşhis ve tedavi için hekime danışılması gerektiğini kaydetti.
Antibiyotik kullanımı ishali uzatıyor
Bağırsak enfeksiyonlarında yapılan yaygın hatalardan birinin antibiyotik kullanımı olduğunu belirten Prof. Dr. Adalet Altunsoy, antibiyotiklerin bağırsak florasını bozabildiğini, ishal süresini uzatabildiğini ve antibiyotik direncine yol açabildiğini söyledi. Bu nedenle hekim önerisi olmadan antibiyotik kullanılmaması gerektiğinin altını çizdi.
Altunsoy, özellikle küçük çocuklarda ishal sırasında asitli içecekler ve meyve suyu verilmesinin de yanlış uygulamalar arasında yer aldığını vurgulayarak, bu tür içeceklerin ishali uzatabildiği uyarısında bulundu.
Gıda hazırlamada hijyen: Ayrı kesme tahtası ve 20 saniye el yıkama
Gıda hazırlama ve saklama sürecinde hijyen kurallarının büyük önem taşıdığını ifade eden Altunsoy, "Et ve et ürünleri ile süt ve süt ürünlerinin iyi pişirilmesi, pişirilen gıdaların uzun süre oda sıcaklığında bekletilmemesi, çiğ etler ve sebzeler için ayrı kesme tahtalarının kullanılması gerek. Sebze ve meyvelerin tüketilmeden önce iyice yıkanması besin zehirlenmeleri ile bağırsak enfeksiyonlarından korunmada önemli rol oynuyor" dedi.
El hijyeninin de enfeksiyon zincirini kırmada temel önem taşıdığını belirten Altunsoy, yemek hazırlamadan ve yemek yemeden önce, tuvalet sonrası ile bebek ve küçük çocuklarda bez değişiminin ardından ellerin en az 20 saniye sabun ve suyla yıkanmasının çapraz bulaşmayı önlediğini ve enfeksiyon riskini azalttığını aktardı.
Havuz kullanımında dikkat edilmesi gerekenler
Yaz aylarında havuz kullanımına ilişkin de uyarılarda bulunan Prof. Dr. Altunsoy, çocuklara havuz suyunu yutmamaları gerektiğinin mutlaka öğretilmesi gerektiğini söyledi. İshali bulunan bebek ve çocukların hem kendi sağlıklarını korumak hem de enfeksiyonun başkalarına bulaşmasını önlemek amacıyla havuza sokulmaması gerektiğinin altını çizdi.
