Haziran sabahı balkona çıkıp lavantanın uçlarından sarardığını görmek can sıkıcı olabilir. Bitki daha yeni çiçeklenmeye başlamışken bir anda solar. İlk akla gelen susuz kaldığıdır ve çoğu kişi hemen bol su ile toprağı iyice ıslatır. Asıl yanlış da tam da burada başlar.
Suyu Kesen Değil, Fazla Veren Mahvediyor
Lavanta bir Akdeniz bitkisidir. Kavruk, taşlı ve suyu çabuk akıtan toprağa alışıktır. Saksıda her gün biraz su verdiğinizde kökler sürekli ıslak kalır ve havasız toprakta çürümeye başlar. Önce yapraklar grileşir, sonra alttan kahverengileşir. Bu görüntü susuzluğa benzer ama tam tersidir.
Doğru Sulama Yöntemi
Doğru yöntem derin ama seyrek sulamadır. Toprağı bir kez bolca ıslatıp ardından üst kısım iyice kuruyana dek beklemek gerekir. Türkiye'nin sıcak yazında bu çoğu balkonda haftada bir, en fazla iki defaya denk gelir. Her sabah birkaç bardak su dökmek bitkiye iyilik değil, kök çürümesine davettir.
Saksıda Dikkat Edilmesi Gerekenler
Saksıda iş biraz daha naziktir çünkü suyun gidecek yeri yoktur. Dipte delik olmazsa ya da altlıkta su birikip duruyorsa kökler suyun içinde kalır. Saksının altındaki tabağı boşaltmak çoğu zaman tek başına işi kurtarır. Türkiye'de lavanta çoğunlukla balkonda ve küçük bir saksıda yaşar. Bu da işi bahçedekinden zorlaştırır. Sıcakta saksı toprağı çabuk ısınıp kuruyor gibi görünür ama içerisi hâlâ nemli olabilir. Sulamadan önce parmağınızı toprağa birkaç santim sokmak en güvenilir yöntemdir. Alt kısım hâlâ ıslaksa o gün su yok.
Zengin Toprak Çiçek Değil, Yaprak Yapıyor
Lavanta için bereketli toprak iyi bir şey sanılır. Oysa besin bol olunca bitki bütün enerjisini yaprağa harcar ve çiçek azalır. Soluk görünüyor diye sık sık gübre verenler genellikle daha az çiçekli, dağınık bir bitkiyle kalır. Toprağa bir miktar iri kum veya perlit karıştırmak suyun akmasını hızlandırır ve kökü rahatlatır. Fakir ama suyu tutmayan toprak, lavantanın en sevdiği ortamdır. Gübre gerekiyorsa az ve seyrek yeter.
Haziran Budamasında Eski Oduna Dokunmayın
Bu mevsimde budama yapacaksanız sadece yeşil ve taze uçlardan kırpın. Lavantanın alt kısmındaki kalın, odunlaşmış gövdeden kesmek en sık yapılan ve geri dönüşü olmayan hatadır. O odunlu kısımdan kesilen dal bir daha sürmez ve dipte çıplak kalır. Hasat da budamanın bir parçasıdır. Çiçekleri tam açılmadan, henüz tomurcukken kesmek hem kokuyu en yoğun haliyle yakalar hem bitkiyi yeni çiçeğe teşvik eder. Sapın yeşil kalan kısmında durmak, makası odunun bir tutam yukarısında tutmak yeterlidir.
