İstanbul Valiliğinin himayesinde ve Sıfır Atık Vakfının koordinasyonunda Atatürk Havalimanı'nda düzenlenen "Sıfır Atık Forumu 2026"da, şehirlerin sürdürülebilir dönüşümünü hızlandırmayı amaçlayan "Küresel Sıfır Atık Bölgeleri Girişimi" tanıtıldı.
Girişimin Tanıtımı ve Amaçları
Sıfır Atık Vakfından yapılan açıklamaya göre, Birleşmiş Milletler (BM) Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı ve Sıfır Atık Vakfı Onursal Başkanı Emine Erdoğan'ın himayesinde gerçekleştirilen forumda, girişimin tanıtımı Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 BM Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş tarafından yapıldı. COP31 öncesinde hayata geçirilen girişim, yerel yönetimlerin sıfır atık taahhütlerini ölçülebilir uygulamalara dönüştürmelerine ve döngüsel ekonomi odaklı sistem değişiklikleri gerçekleştirmelerine destek olmayı hedefliyor.
Pilot Bölgeler
Girişimin ilk aşamasında Meksika'nın başkenti Mexico City, Kenya'nın Kisumu şehri ve Malezya'nın George Town kenti pilot bölgeler olarak belirlendi. Bu şehirlerde geliştirilecek uygulamalar, atık oluşumunun önlenmesi, metan emisyonlarının azaltılması, kaynak verimliliğinin artırılması ve sürdürülebilir kentsel dönüşüm politikalarının yaygınlaştırılması açısından örnek modeller oluşturacak.
Destek Alanları ve İşbirlikleri
"Küresel Sıfır Atık Bölgeleri Girişimi", atık önleme ve azaltma politikaları, organik atıkların geri dönüşümü, yeniden kullanım ve onarım sistemleri, döngüsel iş modelleri, yerel ortaklıklar, toplumsal katılım mekanizmaları ve yatırım yapılabilir projeler gibi çok boyutlu alanlarda şehirlere destek sağlamayı hedefliyor. Böylece küresel iklim taahhütleri ile yerel düzeyde elde edilen somut sonuçlar arasındaki mesafenin azaltılması amaçlanıyor.
Girişim kapsamında ayrıca Küresel Metan Merkezi'yle yakın işbirliği yürütülmesi planlanıyor. Organik atıklardan kaynaklanan metan emisyonlarının azaltılmasına yönelik çalışmaların, COP28 sürecinde başlatılan "Düşük Metan Girişimi"yle uyum içerisinde yürütülmesi öngörülüyor. Bu yaklaşım, sıfır atık politikalarının iklim değişikliğiyle mücadelede doğrudan emisyon azaltımına katkı sağlayan etkili araçlardan biri olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.
Hedefler ve Beklentiler
"Küresel Sıfır Atık Bölgeleri Girişimi"nin temel hedeflerinden biri de şehirlerin yalnızca kendi dönüşümlerini gerçekleştirmeleri değil, aynı zamanda diğer şehirler tarafından uygulanabilecek örnek modeller geliştirmelerini sağlamak olarak belirlendi. Bu kapsamda katılımcı bölgelerin ölçülebilir geri dönüşüm, kaynak verimliliği ve döngüsellik hedeflerine ulaşırken, gelecekteki ulusal ve uluslararası politikalara yön verecek uygulama örneklerini ortaya koymaları bekleniyor.
