Uluslararası Futbol Federasyonları Birliği (FIFA) tarafından 1930 yılında ilk kez düzenlenen Dünya Kupası finali, Güney Amerika ülkesi Uruguay'ın başkenti Montevideo'daki Estadio Centenario'da (Yüzüncü Yıl Stadyumu) oynandı. 30 Temmuz 1930'da gerçekleşen bu tarihi karşılaşmada ev sahibi Uruguay, Arjantin'i 4-2 mağlup ederek dönemin adı Jules Rimet Kupası olan Dünya Kupası'nı kazanan ilk ülke oldu.
Stadyumun İnşası ve Özellikleri
Montevideo'nun Parque Batlle Mahallesi'nde bulunan Estadio Centenario, 1930 FIFA Dünya Kupası için özel olarak inşa edildi. İnşaatta çalışan göçmen işçiler, yaklaşık 1100 kişilik bir ekiple üç vardiya halinde çalışarak stadyumu rekor bir süre olan 9 ayda tamamladı. Mimar Juan Scasso tarafından tasarlanan elips şeklindeki stadyum, 4 tribünden oluşuyor. Adını, Uruguay'ın 1830'da ilan edilen ilk anayasasının yüzüncü yılından alıyor.
Uruguay'ın en büyük stadyumu olan Estadio Centenario, Amerika kıtasının en büyük 15 stadyumu arasında yer alıyor. 60 bin 235 kişilik kapasiteye sahip olan stadyum, 1983 yılında FIFA tarafından 'Dünya Futbolunun Tarihi Anıtı' ilan edildi ve dünyada bu şekilde sınıflandırılan tek yapı olma özelliğini taşıyor.
Dönemin FIFA Başkanı Jules Rimet, stadyum hakkında şu ifadeleri kullanmıştı: 'Bunun kadar eksiksiz bir şey daha önce hiç görmedim. Dünyada daha büyük statlar var ama onlar her türlü spor dalına ev sahipliği yapmak için kullanılıyor. Sadece futbol için inşa edildiğinden bunun dünyada bir ilk olduğunu söylemek abartı olmaz.'
Ev Sahipliği Yaptığı Önemli Turnuvalar
Estadio Centenario, ilk Dünya Kupası'nın yanı sıra 1942, 1956 ve 1967'de düzenlenen Güney Amerika şampiyonalarına, 1980 Dünya Şampiyonlar Altın Kupası'na ve 1995 Kupa Amerika'ya ev sahipliği yaptı. Bu turnuvaların tamamında Uruguay kupayı kazandı.
Stadyum, 20'si final olmak üzere en çok Libertadores Kupası maçına ev sahipliği yapan stadyum unvanına sahip. Kasım 2026'da oynanacak Libertadores finali de bu stadyumda gerçekleştirilecek. Ayrıca, 1960'da ilk kez düzenlenen Kıtalararası Kupa'nın ilk ayağı, Real Madrid ile Uruguay takımı Penarol arasında 3 Temmuz 1960'da bu stadyumda oynandı.
100 Yıl Sonra Yeniden Dünya Kupası
Estadio Centenario, 100 yıl sonra yeniden bir Dünya Kupası'nın açılışına ev sahipliği yapacak. 2030'daki organizasyonun 100. yıl dönümü kutlamaları çerçevesinde FIFA, açılış maçını yeniden bu stadyumda oynatmayı planlıyor.
Anıtlar Kulesi ve Futbol Müzesi
Stadyumun en dikkat çekici mimari özelliklerinden biri, güneyinde bulunan ve 'Anıtlar Kulesi' (Torre de los Homenajes) adı verilen 100 metre yüksekliğindeki seyir kulesidir. Mimar Scasso, Hollanda'da bir stadyumda gördüğü kuleden esinlenerek bu kuleyi milli sembollerle tasarladı. Kulenin dokuz balkonu, Uruguay bayrağındaki 5 beyaz ve 4 mavi şeridi temsil ediyor. Alt kısmındaki uçak kanatları ve gemi ön kısmına benzer yapı ise Uruguay'a gelen göçmenlerin anısına yapıldı.
Stadyum bünyesinde ayrıca 1975'te açılan Uruguay Futbol Müzesi bulunuyor. Müzede Uruguay futbolunun başarıları sergileniyor. Günümüzde stadyum, spor müsabakalarının yanı sıra konser gibi kültürel etkinliklere de ev sahipliği yapıyor.
