Çin'de bir mahkeme, bir çalışanın yapay zeka ile değiştirilerek işten çıkarılmasını hukuka aykırı buldu. Uzmanlar, kararın artan işsizlik kaygıları konusunda emsal teşkil edebileceğini belirtiyor.
Mahkeme kararı ve dava süreci
Çin'in resmi haber ajansı Xinhua'nın aktardığına göre, bir mahkeme şirketlerin yapay zekayı işten çıkarma gerekçesi olarak kullanamayacağına hükmetti. Dava, Zhou adındaki bir kalite kontrol yöneticisinin işten çıkarılmasıyla başladı. Zhou, 2022 yılında bir teknoloji şirketinde yapay zeka çıktılarının denetlenmesinden sorumlu olarak işe alınmıştı.
Daha düşük pozisyon teklifi
Şirket, geçtiğimiz yıl Zhou'yu yapay zeka modeliyle değiştirmek istedi. Bu süreçte Zhou'ya mevcut pozisyonundan daha düşük bir konum teklif edildi. Ancak yeni pozisyonda maaşında yüzde 40 oranında kesinti olacağını fark eden Zhou, teklifi kabul etmedi.
Bunun üzerine şirket yönetimi, çalışanı işten çıkardı ve yaklaşık 45 bin dolarlık kıdem tazminatı ödemeyi teklif etti. Bu ödemeyi yeterli bulmayan Zhou, işten çıkarılma sürecine itiraz etti.
İşçi haklı bulundu
Zhou, tahkim kuruluna başvurdu ve haklı bulundu. Şirket kararı mahkemeye taşıdı ancak mahkeme de işçiyi haklı buldu. Son olarak üst mahkeme, şirketin yapay zeka kullanımı nedeniyle bir çalışanın mevcut iş sözleşmesini feshedemeyeceğine hükmetti.
Uzman görüşleri ve olası etkiler
Uzmanlara göre bu tür kararlar, şirketlerin otomasyon stratejilerini yeniden gözden geçirmesine neden olabilir. Özellikle mevcut çalışanların doğrudan yapay zeka sistemleriyle değiştirilmesi yerine, yeniden eğitim ve görev dönüşümü gibi ara çözümlerin öne çıkması bekleniyor.
Karar aynı zamanda, yapay zekanın üretkenlik artışı sağlarken iş hukuku ve sosyal koruma mekanizmalarıyla nasıl dengeleneceği sorusunu da yeniden gündeme taşıyor.
