Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sadettin Burak Açıkel, 13 Haziran'da yapılacak Liselere Geçiş Sistemi (LGS) merkezi sınavı öncesinde öğrencilere ekran kullanımını mümkün olduğunca sınırlandırmaları tavsiyesinde bulundu.
Sınav kaygısına dikkat
Açıkel, sınava sayılı günler kala bazı öğrencilerde kaygı düzeyinin arttığını gözlemlediklerini belirtti. Sınav kaygısının huzursuzluk, keyifsizlik, başarısızlık korkusu, ağlama atakları, uyku ve iştah düzensizliğine yol açabildiğini ifade etti. Öğrencilerin uzun süredir hazırlandıkları önemli bir sınava girecek olmaları nedeniyle belirli düzeyde kaygı yaşamalarının doğal olduğunu vurguladı.
Bazı öğrencilerde kaygının şiddetli karın ağrısı, bulantı, kusma, yoğun çarpıntı, aşırı terleme gibi fiziksel belirtilere yol açtığını belirten Açıkel, bu durumda ailelerin çocuk-ergen psikiyatri uzmanına başvurması gerektiğini söyledi.
Kaygı yönetimi için öneriler
Açıkel, kaygının kalıcı olmadığını belirterek şu önerilerde bulundu: "Yoğun kaygı hissedildiğinde bir süre beklemek, diyafram nefesi almak ve önceki sınav deneyimlerini hatırlamak kaygıyı yönetmeye yardımcı olabilir. Öğrenci LGS hazırlık sürecini verimli geçirdiyse kaygıyı yönetmesi daha kolay olur. Unutmasınlar, verimli çalıştılarsa sınav da iyi geçecektir."
Ailelerin tutumu önemli
Ailelerin sınav sürecindeki tutumlarının önemine dikkat çeken Açıkel, sınava az süre kala öğrencilerin günlük rutinlerinden uzaklaşmamaları gerektiğini söyledi. Ailelerin sınavı değersizleştirici söylemlerden kaçınması gerektiğini belirten Açıkel, sınavın hayatın vazgeçilmez ve aşılması imkansız bir basamağı gibi sunulmasının da doğru olmadığını vurguladı.
Başarı baskısının performans kaygısını artırabileceğine işaret eden Açıkel, ailelerin çocuklarla konuşurken "Evet, sınav önemli. Sen çok emek harcadın, çalıştın. Bunun karşılığını alacağımızı düşünüyoruz ama hayatta her zaman alternatifler var. Mevcut durumu en iyi şekilde değerlendirip sınavı tamamlayacağız" bakış açısıyla yaklaşmaları gerektiğini söyledi.
Ekran kullanımı sınırlandırılmalı
Açıkel, kaygı yaşayan çocukların ebeveynlerinden destek aradığını, anne ve babalarıyla sohbet edip vakit geçirmenin rahatlamalarına yardımcı olabileceğini ifade etti. Sınav öncesinde öğrencilere ekran kullanımını mümkün olduğunca sınırlandırmaları çağrısında bulunan Açıkel, şunları kaydetti: "Ekran kullanımını özellikle uyku saatlerine yakın dönemde önermiyoruz. Ekran süresini tamamen sıfıra indirmek tercih edilebilir ancak bunu gençle işbirliği içinde yapmak lazım. Eğer genç telefon kullanmak istiyorsa ebeveyn kontrolünde, içerik ve süreye dikkat edilerek ve uykuyu engellemeyecek şekilde kullanabilir. Sınavdan önce telefonun daha az kullanılmasını, mümkünse hiç kullanılmamasını öneririm. Çünkü ekran her zaman duygusal rahatlamaya yardımcı olan bir araç değil. Birlikte vakit geçirmek, yürüyüş yapmak ve sohbet etmek daha rahatlatıcı olabilir."
Sınav merkezini önceden görmek faydalı
Açıkel, öğrencilerin sınava girmeden birkaç gün önce sınava girecekleri yeri görmelerinin kaygıyı azaltmak için faydalı olabileceğini sözlerine ekledi.
