Temmuz ayında baz metal fiyatları, yapay zeka sektöründen gelen güçlü talep, küresel arz endişeleri ve ticaret belirsizliklerinin etkisiyle belirgin bir yükseliş kaydetti. Tezgah üstü piyasada libre bazında bakır yüzde 4,7, nikel yüzde 5,2, alüminyum ve çinko yüzde 2,5, kurşun ise yüzde 0,2 oranında değer kazandı.
Yapay Zeka ve Fed Beklentileri Fiyatları Destekledi
Yapay zeka sektörüne yönelik yatırımların hız kesmeden sürmesi, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artırımına yakın zamanda gitmeyeceği yönündeki öngörüler ve dolar endeksindeki zayıflama, baz metallerdeki yükselişin ana itici güçleri oldu. Uzmanlar, bu eğilimin önümüzdeki dönemde de devam edebileceğini belirtiyor.
Bakırda Arz Endişeleri ve Rekor Fiyatlar
Bakır fiyatları, mevcut ve planlanan maden projelerinin hızla artan tüketimi karşılayamayabileceği endişesiyle rekor seviyelere ulaştı. Güney Kore ile Şili arasında kritik mineral tedarik zincirinde işbirliğini derinleştiren beş mutabakat zaptı imzalandı; bu anlaşma lityum ve bakır odaklı olup tam zincir ortaklığını, bilgi paylaşımını ve teknoloji işbirliğini kapsıyor. Şili'nin en büyük bakır üreticisi, Güney Kore'nin ise yarı iletken ve batarya sektöründe öne çıkması, bakır talebine yönelik iyimserliği artırdı.
Küresel bakır stoklarındaki düşüş sürerken, Şili'deki maden arzına yönelik endişeler ve düşük işleme ücretleri arz tarafındaki sıkılığa işaret ediyor. Çin'den gelen güçlü talep, küresel bakır piyasasını iyice sıkıştırdı. İzabe tesislerinde hava koşulları ve operasyonel aksamalar nedeniyle yaşanan üretim düşüşleri arz baskısını daha da artırdı. ABD'nin bakır ithalatına gümrük tarifesi getirebileceği beklentisi de fiyatları yukarı çekti.
Alüminyumda Stok Düşüşü ve Tedarik Sorunları
Çin'in alüminyum ihracatındaki artış, küresel talebin gücünü ortaya koyuyor. Uluslararası Enerji Ajansı'nın Küresel Kritik Mineraller 2026 Görünüm Raporu'na göre, arz sıkışıklığı nedeniyle alüminyum ve bakır gibi baz metallerin fiyatları Ocak 2025 ile Nisan 2026 arasında yükseldi; bakır fiyatları rekor seviyelere ulaştı. Londra Metal Borsası ve Şanghay Metal Borsası'nda alüminyum stoklarının gerilemesi, arz endişelerini tetikleyen önemli unsurlar arasında yer aldı.
Ortadoğu'daki çatışmalar nedeniyle alüminyum kutu tedarikinin zorlaşması, Coca-Cola gibi şirketlerin faaliyetlerini etkiledi. Endonezya'nın nadir toprak, uranyum ve kalay gibi elementlere yönelik yeni kontrolleri, ülkeden alüminyum sevkiyatının aksamasına neden oldu ve arz endişelerini artırdı.
Nikel ve Çinkoda Artan Riskler
ABD'nin 60 ülkeye yüzde 12,5 gümrük vergisi getireceğine dair haberler nikelde ticaret maliyeti endişelerini artırırken, Endonezya'nın kota sınırlamaları da arz endişelerini büyüttü. Çinkoda ise düşük stoklar ve tedarik riskleri öne çıktı; fiyatlar yüzde 2,5 arttı.
Uzman Görüşü: Yapay Zeka Talebi Kalıcı
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, baz metaller tarafında özellikle savunma sanayi ve yapay zeka talebinin öne çıktığını belirtti. Ergezen, "Gördüğümüz kadarıyla şu anda özellikle küresel büyümede en fazla katkıyı veren sektör yapay zeka sektörü. En fazla yatırımı yapan sektör yapay zeka sektörü ve bu nedenle de baktığımız zaman en büyük büyümenin de burada olduğunu görüyoruz. Yapay zeka sektöründeki büyüme kaynaklı etkilerle özellikle baz metaller tarafında talep ciddi oranda artıyor." dedi.
Yapay zeka şirketlerinin hisselerinde son dönemde satış baskısı olsa bile reel anlamda ciddi bir talep ve büyüme olduğunu ifade eden Ergezen, "Bu büyüme önümüzdeki dönemde de devam edecek ve bu nedenle de belli başlı baz metaller tarafında yukarı yönlü seyrin de güçlü kaldığını en azından düşüşlere karşı daha dirençli olduğunu göreceğiz." şeklinde konuştu.
