Enerji Piyasalarında Fırtına: Petrol, Gaz ve Kömür Fiyatları Sert Yükselişte
ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşın bir ayı geride bırakmasıyla birlikte, küresel enerji piyasalarında sert dalgalanmalar yaşanıyor. Hürmüz Boğazı'ndan geçişlerin durması, petrol fiyatlarını yüzde 45'in üzerinde yükseltirken, Avrupa'da doğal gaz fiyatları yüzde 70'e yakın artış gösterdi. Bu gelişmeler, enerji maliyetlerinde ciddi bir şok etkisi yarattı.
Jeopolitik Riskler ve Faiz Beklentileri Piyasaları Etkiliyor
Orta Doğu'daki gerilimler ve enerji arzına yönelik riskler, yatırımcıların risk algısını yüksek seviyede tutuyor. Federal Reserve yetkilileri, yüksek enerji fiyatlarının enflasyonu kötüleştirebileceğini ve faizlerin uzun süre yüksek kalabileceğini belirterek, piyasalarda belirsizliği artırdı. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,45'e çıkarak yaklaşık 8 ayın en yüksek seviyesini görürken, dolar endeksi de yüzde 0,5 artışla 100,2 seviyesine ulaştı.
İran'ın tanker geçişlerini kısıtlaması ve bölgedeki askeri gerilimin artması, küresel arz endişelerini derinleştirdi. Sigorta şirketlerinin savaş poliçelerini askıya alması ve büyük tanker firmalarının geçişleri durdurması, petrol fiyatlarının kısa sürede 119 dolara kadar yükselmesine neden oldu. Piyasada belirsizlik hâlâ yüksek seviyesini koruyor.
Doğal Gaz ve Kömür Fiyatlarında Keskin Artışlar
Savaşın etkisi yalnızca petrolle sınırlı kalmadı. Avrupa'da doğal gaz fiyatları da sert yükseldi. Hollanda merkezli TTF'de işlem gören gaz kontratları, savaş öncesine göre yaklaşık yüzde 70 artış gösterdi. Katar'daki LNG tesislerinde yaşanan hasar ve üretim kesintileri, küresel gaz arzı üzerinde ciddi risk oluşturdu.
Enerji krizinin etkisiyle kömür fiyatları da yukarı yönlü hareket etti. Gaz yerine alternatif olarak kullanılan kömürün fiyatı, 4 haftada yüzde 13'ten fazla arttı. Asya piyasalarında referans kabul edilen Newcastle kömür kontratları, savaşın başlamasının ardından hızlı bir yükseliş trendine girdi.
Sanayi ve Değerli Metallerin Seyri
Sanayi metallerinde fiyatlamalar, maliyet baskıları ve enerji fiyatlarındaki oynaklık etkisiyle yükseldi. Tezgah üstü piyasalarda:
- Bakır yüzde 3,1 arttı
- Nikel yüzde 1,8 yükseldi
- Çinko yüzde 1,4 artış gösterdi
- Alüminyum yüzde 2,8 yükseldi
- Kurşun yatay seyretti
Analistler, bu artışın güçlü talep yerine maliyet ve arz kaynaklı olduğunu vurguladı. Değerli metallerde ise dalgalı bir seyir izlendi. Altın, haftalık bazda yatay kalırken, gümüş yüzde 2,7 değer kazandı. Platin yüzde 3,4 ve paladyum yüzde 1,9 geriledi.
Tarım Emtialarında Karışık Görünüm
ABD'de tarım emtialarında haftalık değişimler şöyle gerçekleşti:
- Buğday yüzde 1,8 arttı
- Soya fasulyesi yüzde 0,2 yükseldi
- Mısır yüzde 0,8 yükseldi
- Pirinç yüzde 0,1 düştü
- Şeker yüzde 0,3 arttı
- Pamuk yüzde 3,2 yükseldi
- Kahve yüzde 2,8 geriledi
- Kakao yüzde 2,9 düştü
Analistler, tarım emtialarında fiyatlamaların enerji maliyetleri, ihracat verileri ve hava koşullarına bağlı olarak şekillendiğini belirtti. Yatırımcıların odağı, gelecek hafta açıklanacak ABD tarım dışı istihdam verisine çevrildi.
