ABD Teknoloji Devlerinin 670 Milyar Dolarlık Yapay Zeka Hamlesi Tarihi Bir Dönüm Noktasına İşaret Ediyor
ABD'de büyük teknoloji şirketlerinin bu yıl için öngördüğü yaklaşık 670 milyar dolarlık dev yatırım, ülke tarihindeki en büyük sermaye hamleleriyle kıyaslanırken, yapay zeka ve teknoloji odaklı bu atılımın benzeri görülmemiş bir ivme yakaladığına işaret ediyor. Anadolu Ajansı'nın aktardığı son bilançolara göre, "muhteşem yedili" şirketlerinden Meta, Amazon, Microsoft ve Alphabet bu yıl rekor düzeyde sermaye harcaması yapmayı planlıyor.
Yapay Zeka Yatırımları ABD GSYH'sinin Yüzde 2'sine Ulaşacak
Büyük teknoloji şirketlerinin yapay zeka ve veri merkezi yatırımları nedeniyle bu yıl için planladıkları yatırımların, ABD tarihinde en büyük yatırım kalemleriyle kıyaslanabilecek ölçekte olduğu değerlendiriliyor. Zacks Investment Research Hisse Senedi Stratejisti Ethan Feller, mevcut tahminlere göre yapay zeka yatırımlarının bu yıl ABD Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'sının (GSYH) yaklaşık yüzde 2'sine ulaşmasının beklendiğini belirterek, kısa vadede bu harcamaların güçlü bir büyüme motoru olarak öne çıktığını vurguladı.
Feller, "Yapay zeka altyapısına yapılan harcamalar, Gilded Age yani 'Yaldızlı Çağ'daki demiryolu yapımlarından bu yana en önemli sermaye yatırım döngüsünü temsil ediyor." dedi. Bu durumun yarı iletkenler ve ilgili teknoloji işletmeleri için açıkça olumlu bir ivme sağladığını, ancak etkilerinin teknoloji sektörünün çok ötesine uzandığını ifade eden Feller, sanayi şirketleri, enerji altyapısı ve inşaat sektörünün de bu gelişmeden doğrudan faydalandığını söyledi.
Alphabet 100 Yıllık Tahvil İhraç Etti
Yatırımların finansmanı konusunda dikkat çeken bir hamle de Alphabet'ten geldi. Şirket, artan yapay zeka harcamalarını finanse etmek için çok uzun vadeli (100 yıl) tahvil ihraç etti. Teknoloji alanında buna benzer bir borçlanmayı 1996 yılında IBM gerçekleştirmişti. Yatırım danışmanı ve makro stratejist Charles Diebel, her şeyin zaman içinde sermaye harcamasının karlı olup olmamasına bağlı bulunduğunu söyledi.
Diebel, "Bilançolarına bu kadar borç yükleyen şirketlerin başarılı olabilmeleri için iş modellerinin işe yaraması gerekiyor. Bu henüz kanıtlanmış bir şey değil." ifadesini kullanırken, ABD'nin 1870'lerdeki demiryollarının durumuna bakıldığında bu cevabın "Hayır" olabileceğini, ancak şu anki durumun farklı olabileceğini bildirdi.
Amazon ve Alphabet Tek Başına 400 Milyar Dolar Harcayacak
Feller, büyük sermayeli teknoloji şirketlerinin sermaye tahsisleriyle verdikleri sinyallere dikkat çekti: Alphabet ve Amazon, son kazanç raporlarında sermaye harcaması beklentilerini önemli ölçüde yükseltti, bu iki şirketin tek başına bu yıl yaklaşık 400 milyar dolar harcaması bekleniyor. Feller, "Bu şirketler karşılığını alacaklarını düşünmeselerdi, milyarlarca dolarlık sermaye yatırımını yapmazlardı." diye konuştu.
Hem Amazon hem de Alphabet'in bulut hizmetlerinde yeniden bir ivme kazandıklarını belirten Feller, bunun da işletmelerin yapay zeka hesaplama gücüne olan talebinin son derece güçlü olduğunu gösterdiğini vurguladı. Bulut bilişim talebine ilişkin verilerin büyük ölçekli kurumsal yapay zeka uygulamalarının halihazırda başladığını gösterdiğini belirtti.
Yapay Zeka Meslekleri Dönüştürecek
Yapay zekanın iş gücü üzerindeki etkilerine de değinen Feller, OpenAI ve Anthropic'in en yeni modellerinin kapasite açısından seviye atlamayı temsil ettiğini söyledi. Anthropic'in Üst Yöneticisi (CEO) Dario Amodei'nin, bu ürünlerin sonunda başlangıç seviyesindeki beyaz yakalı çalışanların büyük çoğunluğunun işini elinden alabileceğine inandığını kamuoyuna açıkladığına atıfta bulunan Feller, "Bu iddialı bir açıklama, ancak en yeni modelleri kullandıysanız, bunu göz ardı etmek giderek zorlaşıyor." ifadesini kullandı.
Feller şu değerlendirmelerde bulundu: "Önde gelen yapay zeka laboratuvarlarındaki birçok mühendis, teknik çalışmalarının büyük bir bölümünü büyük dil modellerine devrettiklerini ve artık çalışmaları ağırlıklı olarak komut istemleri aracılığıyla yönlendirdiklerini açıkça kabul ediyor. Mantıksal olarak bir sonraki adım, aynı yeteneği muhasebe, hukuk, içerik oluşturma, müşteri hizmetleri gibi diğer bilgiye dayalı mesleklere yönlendirmektir."
Yaldızlı Çağ'dan Yapay Zeka Devrimine
ABD tarihinde yaklaşık 1870'lerden başlayarak 1900'lerin başına kadar uzanan bir dönemi ifade eden Gilded Age (Yaldızlı Çağ), hızlı sanayileşme ve büyük servet oluşumunun yaşandığı bir dönemi tanımlıyor. Bu dönemde demir yolları hızla genişlerken, çelik, petrol ve finans sektörleri büyüdü ve çok büyük şirketler ile tekeller ortaya çıktı.
Aynı ölçekteki bir sonraki devrim olarak dijital devrim ön plana çıktı. 1974 yılına gelindiğinde, kişisel bilgisayarlar evlere girmeye başladı. 1997'de ise Dünya Satranç Şampiyonu Garry Kasparov, satranç odaklı bir makine öğrenimi modeli olan Deep Blue tarafından mağlup edildi. ChatGPT'nin yaygınlaştırdığı büyük dil modellerinin ortaya çıkmasıyla yapay zekanın kapsamı genişledi ve artık yapay zeka küresel ekonomide büyük bir rol oynamaya başladı.
Bu gelişmelerle ABD'de 1870'lerde görülen ekonomik atılımın içinde bulunduğumuz çağda yapay zeka yoluyla yapılarak şekil değiştireceği tahmin ediliyor. Ancak yapay zekaya yapılan bu harcamaların ve yatırımların şirketleri nasıl etkileyeceği hala soru işareti olarak duruyor.
