İçli Köfte Tarifi: Evde Lezzetli İçli Köfte Nasıl Yapılır?
İçli köfte, kökeni Türkiye olan ve özellikle Güneydoğu Anadolu mutfağında uzun yıllardır hazırlanan geleneksel bir yemektir. Farklı bölgelerde özgün tariflerle yapılan bu lezzet, zamanla Orta Doğu mutfaklarına da yayılmıştır. Lübnan, Suriye ve Irak mutfaklarında benzer yemekler görülse de, içli köftenin bugünkü formu ve çeşitliliği büyük ölçüde Anadolu mutfağıyla şekillenmiştir. Bu nedenle, yemek kültürü içinde temel çıkış noktası Türkiye olarak kabul edilir. Peki, evde içli köfte nasıl yapılır? İşte hem kızartma hem de haşlama yöntemleriyle içli köfte tarifi ve püf noktaları.
Kızartma İçli Köfte Yapılışı
Kızartma içli köfte, bulgur hamuru ile hazırlanan dış katman ve etli harçtan oluşan klasik bir yemektir. Yapım süreci biraz zaman ister, ancak aşamalar doğru sırayla uygulandığında lezzetli ve dengeli bir sonuç elde edilir.
Malzemelerin Hazırlanması
- Dış harç için: İnce köftelik bulgur, irmik, un, yumurta, tuz, su.
- İç harç için: Orta yağlı kıyma, kuru soğan, sıvı yağ, tuz, karabiber, pul biber, ince çekilmiş ceviz veya çam fıstığı.
İçli köfte tarifinde önce iç harç ile başlanır. Geniş tabanlı bir tavaya sıvı yağ alınır ve ince doğranmış kuru soğan eklenir. Soğanlar yumuşayıp renk değiştirene kadar karıştırılır. Ardından kıyma tavaya eklenir. Kıyma suyunu salıp tekrar çekene dek pişirilir. Tuz ve baharatlar ilave edilir. Son aşamada ceviz ya da çam fıstığı eklenir ve kısa süre karıştırılır. Ocaktan alınan harç tamamen soğumaya bırakılır. Harç sıcak kalırsa, hamur şekillendirme sırasında dağılabilir.
İçli köfte hamuru tarifi için ince bulgur derin bir kaba alınır. Üzerine sıcak olmayan ılık su eklenir. Bulgur suyu çekene kadar beklenir. Ardından irmik, un, yumurta ve tuz ilave edilir. Karışım uzun süre yoğrulur. Yoğurma işlemi hamur pürüzsüz hale gelene kadar sürdürülür. Hamur ele yapışmayan ve çatlamayan bir yapı kazanmalıdır. Gerekirse az miktarda su eklenebilir, ancak bu aşama kontrollü yapılmalıdır.
Hamurdan ceviz büyüklüğünde parçalar alınır. Avuç içinde yuvarlanır. Baş parmak yardımıyla ortası oyulur. İnce bir kabuk elde edilmesi hedeflenir. Hazırlanan iç harçtan yeterli miktar konur. Ağız kısmı dikkatlice kapatılır. Köfte oval form alacak şekilde düzeltilir. Tüm köfteler bu şekilde hazırlanır. Şekillendirme sırasında eller arada suyla ıslatılabilir.
Derin bir tencerede sıvı yağ ısıtılır. Yağ tam ısınmadan köfteler atılmaz. Isınan yağa köfteler dikkatlice bırakılır. Orta ateşte kızartma yapılır. Köfteler her yönü kızarana kadar çevrilir. Kızaran köfteler kevgirle alınır ve kâğıt havlu üzerine çıkarılır. Bu işlem fazla yağın süzülmesini sağlar.
Kızartma içli köfte sıcak servis edilir. Yanında, yemeğin yoğun yapısını dengeleyen eşlikçiler tercih edilir. En yaygın tamamlayıcılardan biri yoğurt olup sade ya da sarımsaklı şekilde sunulabilir. Mevsim salatası veya limonlu yeşillik, bulgur ve et ağırlığını hafifletir. Ayran hem sıcak hem haşlama türlerle uyum sağlar. Turşu çeşitleri, ekşi tadıyla köftenin lezzetini öne çıkarır. Nar ekşisiyle hazırlanmış hafif bir salata da sofraya canlılık katar. Bu eşlikçiler, içli köftenin tadını bastırmadan yemeği dengeli hale getirir.
Kızartma içli köftenin kalori değeri, kullanılan malzeme miktarı ve kızartma süresine göre değişir. Orta boy bir adet kızartma içli köfte yaklaşık 180–220 kalori aralığındadır. Bu değerin büyük kısmı bulgur hamuru, kıymalı iç harç ve kızartma sırasında emilen yağdan gelir. Porsiyon iki adet olacak şekilde tüketildiğinde kalori miktarı 360–440 seviyesine çıkar. Yağda bekleme süresi uzadıkça enerji değeri artar. Bu nedenle kızartma süresi ve yağın sıcaklığı kalori üzerinde belirleyici olur.
Haşlama İçli Köfte Yapılışı
Haşlama içli köfte, dış hamuru ince bulgur temelli olan ve yağda kızartılmadan su içinde pişirilen bir yemektir. Yapımına iç harçla başlanır. Tavaya alınan yağda ince doğranmış soğanlar yumuşayana kadar çevrilir, kıyma eklenir ve suyunu çekene dek kavrulur, tuz ve baharatlar katılır, harç soğumaya bırakılır.
Dış hamur aşamasında ince bulgur derin kaba alınır, ılık suyla ıslatılır ve dinlendirilir, ardından irmik, un ve tuz eklenerek uzun süre yoğrulur. Hamur çatlamayan ve ele yapışmayan bir yapı kazandığında hazır sayılır.
Hamurdan küçük parçalar koparılır, avuç içinde yuvarlanır, baş parmakla ortası oyulur ve ince kabuk elde edilir. Soğuyan iç harç konur, ağız kısmı kapatılıp düzgün form verilir. Hazırlanan köfteler un serpilmiş tepsiye dizilir.
Geniş bir tencerede su kaynatılır, suya az miktarda tuz eklenir. Kaynama noktası düştüğünde köfteler suya bırakılır. Köfteler yüzeye çıktıktan sonra birkaç dakika daha tutulur ve kevgirle alınır. Haşlama işlemi sırasında karıştırma yapılmaz.
Serviste üzerine eritilmiş tereyağı dökülebilir, yanına yoğurt eşlik edebilir. Bu yöntemle yapılan içli köfte daha hafif bir yapı sunar ve iç harcın aroması net şekilde hissedilir.
Haşlama içli köftenin kalori değeri, kızartma türüne göre daha düşüktür. Orta boy bir adet haşlama içli köfte yaklaşık 120–150 kalori aralığında yer alır. Bu değer dış hamurda kullanılan bulgur ve iç harçtaki et miktarına bağlı olarak değişir. Pişirme sırasında yağ kullanılmadığı için enerji yükü artmaz. İki adet tüketildiğinde toplam kalori 240–300 seviyesine çıkar. Bu yönüyle haşlama içli köfte, daha dengeli bir öğün tercih edenler için uygun bir seçenektir.
