Bahar aylarının vazgeçilmez sebzesi enginar hakkında yapılan son araştırmalar, bugüne kadar çoğu kişinin temizleyip çöpe attığı kısmın aslında en faydalı bölge olduğunu ortaya koydu. Enginarın taç yaprakları, gövdesine oranla tam 8 kat daha fazla sinarin maddesi barındırıyor. Sinarin, kolesterolün düşürülmesine ve sindirim sisteminin sağlıklı çalışmasına katkıda bulunan güçlü bir bileşen.
Enginarın Tarihçesi ve Kökeni
Enginar ve yabani atası kenger ya da deve dikeninin Kuzey Afrika kökenli olduğu, son yıllarda yapılan araştırmalarla ortaya çıkmıştır. Günümüzden yaklaşık 9 bin yıl önce Akdeniz havzasına inen ve burada yaygınlaşan enginara, antik Mısır duvar resimlerinde de rastlanmıştır. Enginarın tarihi M.Ö. 371-287 yıllarına kadar dayanır. 15. yüzyılın ortalarında Napoli'de ekilmiş ve oradan Avrupa'ya yayılmıştır.
Enginar Nasıl Pişirilmeli?
Enginar yüksek miktarda antioksidan içeren bir besindir. Ancak uzun süre pişen sebzelerde vitamin ve mineral kaybı yaşandığından pişirme süresini kısa tutmak gerekir. İspanya'da yürütülen bir çalışmaya göre, enginarın antioksidan içeriğinin vücuda etkisi pişirme işlemiyle birlikte artar. Buharda pişirilen enginarın antioksidan değeri, suda haşlanana göre daha yüksektir. Pişirme işlemi ile antioksidan değeri, pişirilmeden önceki değere göre buharda 15 kat, suda haşlamada ise 8 kat artış gösterir.
Enginar yemeği pişirmenin en sağlıklı ve kolay yöntemi, kaba yapraklarını temizleyip enginarı bütün olarak pişirmektir. Çünkü enginarın en faydalı yeri pişmiş yapraklarının etli iç kısımlarıdır. Özellikle sakız enginarının yaprakları oldukça sağlıklı ve lezzetlidir. Enginara bir miktar zeytinyağı serperek tüketmek, enginarda bulunan A vitamininin vücutta kullanılabilirliğini artırır.
Enginarın En Faydalı Kısmı: Yaprakları
Enginarın taç yapraklarında, gövdesine oranla sekiz kat daha fazla sinarin bulunur. Sinarin, kolesterolün düşmesine ve sindirim sisteminin sağlıklı çalışmasına katkıda bulunur. Bu nedenle enginarın yaprakları ile birlikte tüketilmesi sağlık açısından daha faydalıdır.
Taze Enginar Nasıl Seçilir?
Taze enginar seçerken dikkat edilmesi gereken noktalar:
- Enginarın baş kısmında açılmış yapraklar fazla olgunlaştığının ve kılçıklanmanın başladığının göstergesidir.
- Yapraklarının açılmamış, lekesiz ve sıkı olmasına dikkat edin.
- Elinize aldığınızda enginar ağır olmalı.
- sapının kurumamış, nemli olmasına özen gösterin.
- Yapraklarının canlı yeşil renkte ve sapının kalın olması önemlidir.
İlk aşamadan geçen soyulmamış enginarın sap kısmını tutup ters çevirin ve yavaşça sallayın. Baş kısmı esnek bir şekilde sallanıyorsa tazedir. Baş kısmı sallanmadan dimdik duruyorsa fazla olgunlaşmıştır. Ayrıca enginarları çiçek gibi suya koyarak birkaç gün taze tutabilirsiniz.
Enginar Dolması Tarifi
Malzemeler:
- 3 adet saplı yapraklı enginar
- 1.5 su bardağı pirinç
- Yarım demet taze nane
- Yarım demet maydanoz
- Yarım demet taze soğan
- 1 adet kuru soğan
- 1 tatlı kaşığı karabiber
- Tuz
- 1 adet limon
- Yarım su bardağı zeytinyağı
Yapılışı:
Pirinci yıkadıktan sonra içine bir tane kuru soğanı doğrayın. Yeşillikleri temizleyip yıkayın. İnce ince doğrayıp pirincin içine karıştırın. Yarım bardak zeytinyağı, karabiber, tuz ve yarım limonun suyunu da ekleyip karıştırın.
Enginarları temizleme kısmı önemlidir. Derin bir kaseye su koyup yarım limon sıkın. Enginarların saplarını kesip altta kalan sert yapraklarını temizleyin. Üstünü düz kesip elimizle açarak biraz gevşetin ve tatlı kaşığı yardımıyla içinin tüylü kısımlarını temizleyin. Limon sürüp suya bırakın. Pirincin üçte birini enginarların ortasına doldurun. Sonra tek tek yaprakların aralarına pirinci doldurun. Geniş bir tencereye sıralayıp enginarların yarısına kadar sıcak su koyarak pişirin.
