Türk Böbrek Vakfı (TBV) uzmanları, özellikle sosyal medyada hızla yayılan ve kısa sürede fazla kilo kaybı vaat eden "şok diyet" modellerine karşı vatandaşları uyardı. 13 Ocak 2026 tarihinde yapılan açıklamada, bu tür dengesiz ve çok düşük kalorili beslenme programlarının, kalıcı sağlık sorunlarına ve özellikle kronik böbrek yetmezliğine davetiye çıkarabileceği vurgulandı.
Estetik Kaygılar Sağlığı Tehdit Ediyor
Vakfın yaptığı açıklamaya göre, internet ve sosyal medya platformlarında sıklıkla karşılaşılan şok diyetler, hızlı sonuç alma isteği ve estetik kaygılarla sağlığın geri plana atılmasına neden oluyor. Türk Böbrek Vakfı Diyetisyeni Gökçen Efe Aydın, bu diyetlerin hızlı kilo verdirme vaadiyle umut verdiğini ancak gerçekte vücudun yağ yerine su ve kas kaybettiğini belirtti.
Aydın, uzun süreli açlık durumunda vücudun kendini koruma moduna geçerek metabolizmayı yavaşlattığını, bunun da halsizlik, yorgunluk ve üşüme gibi belirtilere yol açtığını aktardı. Diyet sona erdiğinde ise vücut bir sonraki "kıtlık" dönemine hazırlık yaparak verilen kiloların hızla geri alınmasına, yani "yo-yo sendromu"na neden olduğunu ifade etti.
Böbrekler Alarm Veriyor: Yüksek Protein ve Az Sıvı Tehlikesi
Uzmanlar, şok diyetlerin en tehlikeli yan etkilerinden birinin böbrekler üzerinde oluşturduğu ek yük olduğunun altını çiziyor. TBV Danışma Meclisi Üyesi Nefroloji Uzmanı Doç. Dr. Nadir Alpay, özellikle yüksek protein içeren ve yetersiz sıvı alımına dayalı diyet modellerinin böbreklere ciddi zarar verebileceğini açıkladı.
Doç. Dr. Alpay, "Her gün yüksek seviyede protein alındığında vücutta asit içerikli metabolik artıklar oluşur. Böbreklerimiz bu artıkları temizlemekte zorlanır. Yetersiz sıvı tüketimi de eklenince, organın adaptasyon yeteneği azalır ve kronik böbrek yetmezliği durumu zaman içinde gelişmeye başlar" dedi.
Bu riskin, hipertansiyon ve diyabet hastaları ile ailesinde böbrek hastalığı öyküsü olan bireylerde çok daha belirgin ve erken ortaya çıkabildiği uyarısında bulundu.
Sağlıklı Kilo Vermenin Altın Kuralı: Haftada 0,5-1 Kilo
Peki, sağlıklı bir şekilde kilo vermek için nasıl bir yol izlenmeli? Uzmanlar, sihirli formüller yerine dengeli ve sürdürülebilir beslenme programlarını öneriyor. Doç. Dr. Nadir Alpay, böbrekleri koruyan ideal beslenme modelini şöyle tarif etti:
Protein, karbonhidrat, yağ ve lifin dengeli alındığı, vitamin ve minerallerle desteklenen, günlük 2-2,5 litre su tüketimini içeren, tuz ve işlenmiş gıdaların sınırlandırıldığı bir programla haftada 0,5-1 kilo verilmesi fizyolojik ve sağlıklıdır.
Sonuç olarak, uzmanlar kısa vadeli çözümler vaat eden şok diyetler yerine, kişiye özel hazırlanmış, dengeli beslenme alışkanlıklarını ve düzenli fiziksel aktiviteyi teşvik eden yaşam tarzı değişikliklerinin benimsenmesi gerektiği konusunda hemfikir. Sağlıklı bir beden için sabırlı ve bilinçli bir yaklaşım en doğru yol olarak öne çıkıyor.
