Ramazan'da Göz Sağlığına Dikkat: Oruç Tutarken Bu Belirtiler Tehlike İşareti Olabilir
Ramazan ayında uzun süreli açlık ve iftar sonrası ani kan şekeri değişimleri, özellikle henüz teşhis edilmemiş şeker hastalığı ve buna bağlı gelişen diyabetik retinopati için büyük risk faktörü oluşturuyor. Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Burak Erden, "Gizli göz hastalıklarınız olabilir. Ramazan öncesi mutlaka göz muayenenizi yaptırın" çağrısında bulunarak, ramazan ayında artış gösteren göz şikayetlerine karşı uyarılarda bulundu.
Ramazan'da Artan Göz Şikayetleri ve Tehlike İşaretleri
Ramazan ayında bazı hastalarda bulanık görme, gözde ışık çakması, siyah nokta veya lekelerin belirmesi gibi şikayetlerde artış yaşanabiliyor. Gözdeki bu işaretler, henüz teşhis edilmemiş retina hastalıklarının önemli bir habercisi olabilir. Doç. Dr. Burak Erden ile ramazan ayında ortaya çıkabilecek gizli göz hastalıklarını konuştuk.
Diyabetik Retinopati: Sinsi İlerleyen Bir Tehdit
Diyabetik retinopatinin şeker hastalığının en ciddi komplikasyonlarından biri olduğunu belirten Doç. Dr. Erden, bu hastalığın sinsice ilerlediğine dikkat çekerek şu kritik bilgileri paylaştı:
"Uzun süreli açlık sırasında kan şekeri dalgalanmaları yaşanabilir. Eğer kişide gizli bir diyabet varsa, bu dalgalanmalar gözün en hassas tabakası olan retinadaki kılcal damarlarda sızıntılara veya genişlemelere yol açar. Gözde bulanık görme veya ışık parlaması şeklinde belirti gösterebilir. Diyabetik retinopati, şeker hastalığının görme kaybı ile sonuçlanabilen en ciddi komplikasyonlarından biridir ve ne kadar erken teşhis edilirse, ilerlemesini önleme veya mevcut hasarı tedavi etme şansımız o kadar yüksek olur."
Uzmanından Kritik Tavsiye: Ramazan Öncesi Göz Muayenesi Şart
Birçok göz hastalığının, özellikle diyabetik retinopatinin erken evrelerde hiçbir belirti vermeden de ilerleyebileceğini hatırlatan Doç. Dr. Erden, ramazan ayının başlamasına günler kala şu tavsiyede bulundu:
"Ramazan öncesi yapılacak göz muayenesiyle birçok göz rahatsızlığı erken evrede teşhis edilebilir. Ramazan öncesi yapılacak kontrollerde henüz belirti vermemiş diyabeti, yüksek tansiyonun damarlardaki tahribatını, glokom (göz tansiyonu) riskini görebiliyoruz. Ramazanda değişen metabolizma hızı ve sıvı alımındaki azalma, göz içi dengelerini değiştirebileceği için muayeneyi oruç öncesine çekmek kritik bir öneme sahiptir."
Kalıcı Görme Kaybı Riski ve Erken Teşhisin Önemi
Diyabetin, gözün ağ tabakasında kanamalara ve sarı noktada ödem oluşumuna yol açabileceğini belirten Doç. Dr. Erden, "Bu durumların zamanında fark edilmemesi halinde kalıcı görme kaybı yaşanabilir. Erken teşhis edilen vakalarda görme kaybını önlemek mümkündür. Ancak birçok hasta, gözde ciddi hasar oluşana kadar muayeneye gitmiyor. Bu da geri dönüşü olmayan sonuçlara neden oluyor" diye konuştu.
Göz Kuruluğu ve Diğer Risk Faktörleri
Sadece retina hastalıkları değil göz kuruluğu gibi problemlerin de ramazanda belirginleşebileceğini belirten Doç. Dr. Erden, şunlara dikkat çekti:
"Vücudun uzun süre susuz kalması, gözyaşı kalitesini düşürerek, şiddetli göz kuruluğuna ve buna bağlı bulanık görmeye neden olabilir. Bu nedenle, özellikle ailesinde şeker hastalığı öyküsü olanlar, 40 yaş üstü bireyler ve yüksek miyopisi bulunanların ramazan öncesi kapsamlı bir göz taramasından geçmesi, oldukça önemlidir."
Diyabetin Göz Sağlığı Üzerindeki Yıkıcı Etkileri
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından ilk kez bulaşıcı niteliğe sahip olmayan salgın bir hastalık olarak nitelendirilen diyabetin ulaştığı rakamlar endişe verici boyutlarda. Diyabetli bireylerin sayısı hızla artarken, bu hastalığın göz sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri de giderek büyüyor.
Doç. Dr. Erden, rakamların hem Türkiye'de hem de dünyada endişe verici şekilde arttığına dikkat çekerek şunları söyledi:
"Diyabet, gözleri de vuruyor. Diyabetik retinopati ise 50 yaş altındaki kişilerde körlüğe bile yol açabiliyor. Uluslararası Diyabet Federasyonu (IDF) verilerine göre, dünya genelinde 2025 itibarıyla 828 milyon yetişkin diyabetle yaşıyor. Bu rakamın 2050 yılına kadar 1,3 milyara ulaşması bekleniyor. Her 10 yetişkinden biri diyabetli olmasına rağmen, bu kişilerin önemli bir kısmı hastalığının farkında değil veya yeterli tedavi alamıyor."
Retinadaki Kılcal Damarların Bozulması ve Görme Kaybı
Diyabetik retinopatinin, görme oranında yüzde 90'a varan kayıplara yol açabileceğini belirten Doç. Dr. Erden, şöyle devam etti:
"Diyabet, retinadaki kılcal damarların yapısını bozarak hücre kaybına, damar geçirgenliğinin artmasına ve sarı noktada sıvı birikimine neden olur. Zamanla retinada yeni damarlar oluşur, bu damarlar kanayabilir ve göz içinde zar oluşumuna yol açabilir. Sonuç olarak ciddi görme kayıpları ve ağrılı göz tansiyonu artışları meydana gelir."
Ramazan ayında göz sağlığını korumak için uzmanlar, özellikle risk grubundaki bireylerin ramazan öncesi kapsamlı bir göz muayenesi yaptırmasını ve oruç tutarken ortaya çıkabilecek göz şikayetlerini ciddiye almasını öneriyor.
