Gıda Zehirlenmesi Vakaları Yaz Aylarında Artıyor
İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Hakan Güdücü, havaların ısınmasıyla birlikte gıda zehirlenmesi vakalarında belirgin bir artış yaşandığını belirtti. Özellikle sıcak havalarda uygun koşullarda saklanmayan yiyeceklerin bakteri ve virüslerin hızla çoğalmasına neden olduğunu vurgulayan Dr. Güdücü, ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği uyarısında bulundu.
Gıda Zehirlenmesinin Belirtileri ve Nedenleri
Gıda zehirlenmesinin genellikle bulantı, kusma ve ishal ile kendini gösterdiğini ifade eden Dr. Güdücü, "Gıda zehirlenmesi; viral, bakteriyel, kimyasal ya da parazit kaynaklı toksinlere maruz kalınması veya doğal besin toksinlerinin fazla tüketilmesine bağlı gelişebilen bir durumdur. En sık nedenlerinden biri viral enfeksiyonlardır" dedi. Hafif seyredebileceği gibi hayatı tehdit edecek kadar ağır tablolara da dönüşebileceğini belirtti.
Belirtilerin genellikle şüpheli gıda tüketiminden sonraki 1 ila 8 saat içinde başladığını söyleyen Dr. Güdücü, kusma, karın ağrısı, halsizlik, ateş, kanlı veya sulu ishal gibi şikayetlerin görülebileceğini, nadiren baş dönmesi ve bulanık görme de yaşanabileceğini ekledi.
Çapraz Bulaşma ve Hijyen Uyarıları
Besinlerin kontamine olmasının birçok yolla gerçekleşebileceğini belirten Dr. Güdücü, "Hasta bir kişinin ellerini yıkamadan gıdaya temas etmesi, yemek hazırlaması ya da yeterince iyi yıkanmamış çiğ meyve ve sebzelerin tüketilmesi yaygın bulaş yolları arasındadır. Çapraz bulaş da oldukça önemlidir; örneğin, tavuk eti doğranan kesme tahtasının temizlenmeden salata hazırlığında kullanılması mikroorganizmaların diğer gıdalara geçmesine neden olabilir" ifadelerini kullandı.
Hijyen kurallarının kritik rol oynadığını vurgulayan Dr. Güdücü, bebek bezi değiştirdikten, tuvalet sonrası, burnu sildikten, hayvanlara dokunduktan veya çöple temas ettikten sonra mutlaka ellerin yıkanması gerektiğini belirtti. Çiğ süt ve pastörize edilmemiş ürünlerden kaçınılması, meyve ve sebzelerin iyi yıkanması, kesme tahtaları ve bıçakların her kullanım sonrası iyice temizlenmesi gerektiğini söyledi.
Doğru Saklama Koşulları
Yaz aylarında özellikle tavuk ve hindi gibi kümes hayvanlarının etlerinin dikkatli saklanması gerektiğini dile getiren Dr. Güdücü, "Bu ürünler mikroorganizmaların üremesi için uygun ortam oluşturabilir. Satın alındıktan sonra en geç bir saat içinde buzdolabına konulmalı, iki gün içinde tüketilmeyecekse dondurulmalıdır. Buzdolabı sıcaklığı 4 derecenin, dondurucu ise eksi 18 derecenin altında tutulmalıdır. Pişen yemekler de iki saat içinde tekrar buzdolabına kaldırılmalıdır" dedi.
Market alışverişlerinde soğuk zincirin korunmasına dikkat edilmesi gerektiğini ifade eden Dr. Güdücü, açıkta satılan yiyeceklerin daha hızlı bozulabileceğini, soğuk zincirde muhafaza edilmesi gereken ürünlerin yeterince soğuk olup olmadığının kontrol edilmesi gerektiğini belirtti. Konserve ürünlerde kapağın şişmiş ya da sızdırıyor olmaması gerektiğini ekledi.
Gıda Zehirlenmesinde Yapılması Gerekenler
Gıda zehirlenmesine maruz kalan kişilerin sıvı kaybını yerine koymasının önemli olduğunu dile getiren Dr. Güdücü, "Bol sıvı tüketilmeli ve elektrolit kaybı nedeniyle tuz alımı da ihmal edilmemelidir. Beslenmede yağlı ve baharatlı gıdalardan uzak durulmalı; muz, pirinç lapası, patates püresi, yulaf ezmesi, kraker, haşlanmış sebze ve çorba gibi mideyi yormayan yiyecekler tercih edilmelidir" ifadelerini kullandı.
Ne Zaman Hastaneye Başvurulmalı?
Bazı durumlarda gıda zehirlenmesinin ciddi sıvı kaybına neden olabileceğini belirten Dr. Güdücü, "İdrar çıkışının 5 saatten uzun süre olmaması, çok koyu idrar, ağız kuruluğu, bilinç bulanıklığı, kas krampları ciddi sıvı ve elektrolit kaybına işaret edebilir. Ayrıca 38,3 derece üzeri ateş, kanlı ishal, şiddetli karın ağrısı ya da günde altıdan fazla dışkı olması durumunda mutlaka sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Özellikle çocuklar, yaşlılar, kanser hastaları ve organ nakli yapılmış bireylerde hastalık daha ağır seyredebilir" dedi.
