Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Londra İklim Eylemi Haftası kapsamında düzenlenen COP31-IEA Üst Düzey Enerji Dönüşümü Diyaloğu toplantısına katıldı. Toplantıya COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ile farklı ülkelerden bakanlar da iştirak etti. Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol'un moderatörlüğünde gerçekleşen oturumda Bayraktar, enerji güvenliği ve dönüşümüne ilişkin önemli açıklamalarda bulundu.
Enerji güvenliği yeniden merkezde
Bakan Bayraktar, son yıllarda Covid-19 pandemisi, tedarik zinciri aksamaları, ticaret savaşları, doğal afetler, Ukrayna ve İran'daki savaşlar ile petrol ve doğal gaz piyasalarında yaşanan en büyük arz şokunun ardı ardına krizlere yol açtığını belirtti. "Bu bölgesel çatışmalar hiçbir zaman sadece tek bir coğrafyayla sınırlı kalmamaktadır. Sonuçları tüm küresel ekonomide hissedilmektedir. Enerji sektörü bu bakımdan en kırılgan sektörlerin başında gelmektedir. Bu nedenle enerji güvenliği bir kez daha tartışmaların merkezine yerleşmiştir" dedi.
Elektrik çağına girildi
Tüketimdeki ani artışla birlikte 'elektrik çağına' girildiğini vurgulayan Bayraktar, geçtiğimiz yıl küresel enerji talebinin yüzde 1,3 oranında büyüdüğünü, elektrik talebinin ise bu hızın iki katından fazla arttığını kaydetti. "Bu devasa artış; elektrikli araçlar, veri merkezleri, artan soğutma talebi ve modern ekonomilerimizin hızlı elektrifikasyonu tarafından tetiklenmektedir" diye konuştu.
Dönüşümü fırsat olarak görüyoruz
Bakan Bayraktar, "Enerji güvenliği ve iklim eyleminin el ele ilerlemesi gereken günümüzün çetin gerçekleriyle daha uyumlu, daha dirençli ve daha kapsayıcı yeni bir piyasa tasarımına ihtiyaç vardır. Biz bu dönüşümü bir fırsat olarak görüyoruz. Bundan hareketle, 2035 yılı için net bir vizyon ortaya koyduk. Henüz iki hafta önce, COP31 Dönem Başkanlığı çatısı altında önemli bir dönüm noktasını; 2035 yılına kadar küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35'e çıkarma hedefini duyurduk. Bu iddialı hedef yalın bir gerçeği yansıtıyor. Geleceğin enerji sistemi giderek daha fazla elektrik odaklı, dijitalleşmiş ve merkeziyetsiz bir yapıda olacaktır" değerlendirmesinde bulundu.
30 milyar dolarlık yatırım
Bugün yenilenebilir kaynakların Türkiye'nin kurulu gücünün neredeyse üçte ikisini oluşturduğuna dikkat çeken Bayraktar, "2035 yılına kadar yenilenebilir enerji kapasitemizi üç katına çıkarma planımız bulunmaktadır. Yenilenebilir enerjideki bu devasa artışı desteklemek amacıyla, yaklaşık 30 milyar dolarlık yatırıma ihtiyaç duyacak ve çığır açacak 40 GW'lık bir HVDC (Yüksek Gerilim Doğru Akım) iletim koridoru aracılığıyla ulusal elektrik şebekemizi de modernize ediyoruz. Bu yeni koşullar; daha akıllı şebekeler, daha fazla dijitalleşmiş sistemler, daha büyük depolama kapasitesi, daha güçlü iletim ve dağıtım ağları ile esneklik ve dirence yönelik çok daha yüksek oranda yatırım gerektirmektedir" dedi.
Bölgesel bir üretim merkezi
Dünyanın yeni gerçeklerine dayanan bu yeni mimarinin kendilerini tüm değer zincirini hesaba katmaya mecbur bıraktığını ifade eden Bayraktar, "Bu nedenle kendimizi; güneş panelleri, rüzgâr türbini bileşenleri, gelişmiş bataryalar ve akıllı elektrik ekipmanları da dâhil olmak üzere temiz enerji teknolojileri için bölgesel bir üretim merkezi olarak konumlandırıyoruz" diye konuştu.
Kritik mineraller
Kritik minerallerden bahsetmeden bu teknolojilerden söz edilemeyeceğini belirten Bayraktar, "Bu minerallere erişimi güvence altına almak esastır ancak sadece kaynaklara sahip olmak yeterli değildir; aynı zamanda gerekli işleme ve rafine etme kapasitesine de sahip olmanız gerekir. Türkiye bu konuda da kritik bir rol oynayabilir. Bu zorluğun üstesinden gelmek için teknoloji odaklı ülkelerle ve lider firmalarla aktif bir şekilde iş birliği yapıyoruz" dedi.
Türkiye, iş birliği yapmaya hazır
En güvenilir ve en temiz enerjinin 'tüketilmeyen enerji' olduğunu vurgulayan Bayraktar, "2030 yılına kadar enerji verimliliği için 20 milyar dolarlık yatırımı harekete geçirmeyi planlıyoruz. Antalya'daki COP31'e doğru ilerlerken mesajımız nettir: Enerji dönüşümü ve enerji güvenliği bir arada ilerlemelidir. Dirençli bir gelecek; daha temiz, daha çeşitli, yüksek düzeyde birbirine bağlı ve güvenli enerji sistemlerine dayanmaktadır. Türkiye, ortak geleceğimize liderlik etmeye, iş birliği yapmaya ve yatırım yapmaya hazırdır" diye konuştu.
