Mardin'in Nusaybin ilçesine bağlı Duruca Mahallesi'nde 60 yıldır devam eden ve yüzlerce kişiyi ilgilendiren kadastro davası karara bağlandı. Türkiye'nin en uzun süreli arazi uyuşmazlıklarından biri olarak kayıtlara geçen dava, Adalet Bakanlığı'nın 'Sıfır Kadastro Dosyası' projesi kapsamında ele alındı.
Uyuşmazlığın Başlangıcı
Uyuşmazlık, 1966 yılında yapılan kadastro tespitlerine itiraz edilmesiyle başladı. İddiaya göre, 2. Dünya Savaşı sırasında Minoş Nine ve çocuklarına Osmanlı tapusu ile verilen 500 dönümlük arazi, yıllar içinde köylüler arasında paylaşım sorunlarına yol açtı. Şehmuz Durak ve Abdullah Taş'ın çocukları, arazinin işgal edildiğini öne sürerek 1966'da dava açtı. Aradan geçen yıllarda davayı açan köy heyetindeki tarafların hiçbiri hayatta kalmadı.
Yargıtay'ın bozma kararları, görevsizlik kararları ve dosya birleştirmeleri nedeniyle dava defalarca yeniden başladı. Tapu müdürlüklerinden 'tomar tomar evrak' gönderilmesine rağmen eksik belgeler, keşif talepleri ve tarafların itirazları süreci daha da uzattı.
Karar Aşaması
Mardin Kadastro Mahkemesi'nde görülen 70'inci duruşmada, Duruca Mahallesi'nde bulunan 197 ve 198 parsel numaralı taşınmazlara ilişkin kadastro tespitlerinin iptaline hükmedildi. Mahkeme, söz konusu taşınmazların aynı ada ve parsel numaralarıyla Maliye Hazinesi adına tapuya kayıt ve tesciline karar verdi.
Yargılama giderleri konusunda ise davanın kabul ve ret oranları dikkate alınarak, kamu bütçesinden karşılanan masrafların Hazine üzerinde bırakılmasına; davacılar ile asli müdahillerin yaptığı harcamaların ise kendileri tarafından karşılanmasına hükmedildi.
456 Taraf Yer Aldı
Dava dosyasında toplam 456 taraf yer aldı. Bu yönüyle dava, Mardin'de sonuçlanan en uzun süreli kadastro uyuşmazlığı olarak tarihe geçti. Karar, davacılar Hasan Durak, Naif Durak, Abdulaziz Bozkurt, Hüseyin Taş ve İbrahim Taş'ın yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda açıklandı.
Mahkeme ayrıca gerekçeli kararın taraflara resen tebliğ edilmesine, karar kesinleştikten sonra dosyanın 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 32/2. maddesi uyarınca ilgili Tapu Müdürlüğü'ne gönderilmesine hükmetti. Tarafların, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf başvurusu yapma hakkı bulunuyor.
Dosyanın Geçmişi
Şehmuz Durak ve Abdullah Taş'ın çocukları, haklarındaki şikayet üzerine 500 dönümlük arazinin diğer köylüler tarafından işgal edildiğini iddia ederek hak gaspının önlenmesi amacıyla 6 kişi hakkında 1966'da Nusaybin Tapu Kadastro Mahkemesi'ne dava açtı. Yıllar içinde davayı açanlardan kimse hayatta kalmazken, aradan geçen 60 yıla rağmen mahkemeler bir türlü bitmek bilmedi.
Sil Baştan Başladı
2014 yılında mahkemenin verdiği son karar Yargıtay tarafından bozuldu. Kararın bozulmasının ardından dava sil baştan başladı. Yargıtay 16. Hukuk Dairesi'nin bozma ilamına uyulmasına karar veren mahkeme açık yargılamaya devam etti.
Yargıtay bozma kararında bahsedilen dosya ile ilgili Nusaybin Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1966/119E 1968/54K sayılı kararının Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 19/9/1968 tarih 4501E 4532K sayılı ilamı ile bozulmasından sonra Nusaybin Asliye Hukuk Mahkemesi 2014/269 Esasına kaydının yapıldığı ve dava konusu arazinin bulunduğu mahalde kadastro tespiti yapılmış olmasından dolayı görevsizlik kararı verilerek dosyanın Mardin Kadastro Mahkemesine gönderildiği, mahkemenin de birleştirme kararı ile dosyayı mahkemede bulunan başka bir dosya ile birleştirdiği belirtildi.
