Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından Tersane İstanbul'da düzenlenen 5. Türkiye Denizcilik Zirvesi Gala Yemeği'ne katıldı. Yılmaz, burada yaptığı konuşmada Türk denizciliğinin tarihsel mirasına, mevcut başarılarına ve gelecek vizyonuna dair önemli değerlendirmelerde bulundu.
Denizcilikte Stratejik Vizyon ve Tarihi Miras
Yılmaz, Kabotaj Kanunu'nun 100. yıl dönümü vesilesiyle düzenlenen zirvede, Türk denizciliğinin geçmişten geleceğe uzanan yolculuğunu gururla yad ettiklerini belirtti. "Biz, coğrafi olarak üç tarafı denizlerle çevrili, mazisi boyunca denizciliğe büyük önem vermiş bir ülkeyiz" diyen Yılmaz, Çaka Bey'den Barbaros'a, Piri Reis'ten Seydi Ali Reis'e kadar uzanan kahramanlık hikayelerinin tarihe şanla yazıldığını ifade etti. Selçuklu'nun Akdeniz'e açılan ilk limanlarından Osmanlı'nın üç kıtaya hükmeden donanmasına kadar denizciliğin müstesna bir yere sahip olduğunu vurguladı.
Yılmaz, bugün bu tarihi mirasın Mavi Vatan anlayışıyla daha güçlü bir anlam kazandığını, denizlerdeki egemenlik haklarının korunması ve denizcilik kapasitesinin geliştirilmesinin önemine dikkat çekti. "Nasıl ki vatan topraklarımızın her karışı bizim için vazgeçilmez bir değere sahipse, denizlerimiz de aynı anlayışla korumamız, geliştirmemiz ve gelecek nesillere emanet etmemiz gereken millî bir değerdir" dedi.
Küresel Rekabet ve Türkiye'nin Merkezi Konumu
Dünyada yaşanan gelişmelerin küresel siyasetten ticaret yollarına, enerji koridorlarından tedarik zincirlerine kadar dengeleri yeniden şekillendirdiğini belirten Yılmaz, uluslararası sistemin çok kutuplu bir yapıya evrildiği bu süreçte denizlerin ekonomik rekabetin ve jeostratejik mücadelenin başlıca alanlarından biri haline geldiğini söyledi. Dünya ticaretinin yaklaşık yüzde 90'ının deniz yoluyla gerçekleştirildiği günümüzde, denizciliğin küresel üretim, ticaret ve lojistiğin en belirleyici unsurlarından biri olduğunu vurguladı.
Üç tarafı denizlerle çevrili, Karadeniz'i Akdeniz'e bağlayan boğazlara sahip ve Avrupa, Asya ile Afrika'nın kesişim noktasında bulunan Türkiye'nin bu yeni küresel tablonun merkezinde yer aldığını ifade eden Yılmaz, "İhracattan ticarete, turizmden savunma ve güvenliğe kadar tüm hedeflerimize ulaşabilmemiz; denizlerde ve denizcilikte güçlü olmamızı zorunlu kılmaktadır" dedi. Son 23 yılda denizciliği stratejik öncelikler arasında gördüklerini ve politikalarını bu doğrultuda şekillendirdiklerini belirtti.
Limanlar ve Filoda Tarihi Büyüme
Yılmaz, Türkiye'nin bugün 218 liman tesisi, 65 yat limanı, 85 faal tersanesi, 400 balıkçı barınağı, 181 tekne imal ve çekek yeri, 23 gemi geri dönüşüm tesisi, 51 havuz, 144 bin gemi insanı ve 1 milyonu aşkın amatör denizcisiyle dünyanın önde gelen denizci ülkelerinden biri olduğunu söyledi. 2002'de 8,9 milyon dedveyt ton ile 17. sırada yer alan Türk sahipli denizcilik filosunun, 2026 itibarıyla 2 bin 234 gemi ve 51,8 milyon dedveyt ton kapasiteyle 11. sıraya yükseldiğini açıkladı.
Ambarlı, Kocaeli, Tekirdağ, Mersin ve Aliağa olmak üzere 5 limanın dünyanın en yoğun 100 limanı arasında bulunduğunu belirten Yılmaz, 2025'te 62 bin 656 gemiye limanlarda hizmet verildiğini, kruvaziyer gemi sayısının bir önceki yıla göre yüzde 15,1 artarak bin 375'e, yolcu sayısının ise 2,2 milyona ulaştığını kaydetti.
Yat Turizmi ve Gemi İnşa Sanayinde Rekorlar
Yat turizminde de büyük ilerleme kaydedildiğini belirten Yılmaz, 2002'de 41 olan yat limanı sayısının 65'e, bağlama kapasitesinin ise 8 bin 500'den 26 bine çıkarıldığını söyledi. Geçtiğimiz yıl kabotaj hatlarında 119 milyona yakın yolcu ve 9 milyon 600 bin araç taşındığını ifade etti.
Gemi inşa sanayinde 84 binden fazla kişiye istihdam sağlandığını belirten Yılmaz, gemi siparişinde dünyada 7., tonajda 10. sırada yer alan sektörün mega yat imalatında dünya ikinciliğine yükseldiğini açıkladı. Gemi geri dönüşüm alanında ise dünyada 3., Avrupa'da lider konumda olduklarını vurguladı.
2004 yılında başlatılan ÖTV'siz yakıt desteğinin 22 yıldır kesintisiz sürdüğünü belirten Yılmaz, bugüne kadar sektöre toplam 21,8 milyar lira destek sağlandığını, sadece 2025 yılında verilen 5,3 milyar liralık destekle denizcilik sektörünün yanında olmaya devam ettiklerini söyledi.
Uluslararası Alanda Güçlü İş Birliği
Uluslararası alanda denizcilik iş birliği ağının sürekli genişletildiğini belirten Yılmaz, bugüne kadar 51 ülke ile 65 denizcilik anlaşması imzalandığını, 1999'dan bu yana kesintisiz üyesi olunan Uluslararası Denizcilik Örgütü Konseyi'ne geçtiğimiz yıl yüksek bir oy oranıyla 14. kez seçildiklerini açıkladı. Boğazlardan uğraksız geçen gemilerden alınan ücretlerin 2022'den bu yana yapılan güncellemelerle artırıldığını ve her Kabotaj Bayramı'nda bu güncellemelerin sürdürüleceğini ifade etti.
Deniz emniyeti ve güvenliği konusunda tavizsiz duruşlarını koruduklarını belirten Yılmaz, Basra Körfezi'nde yaşanan savaş nedeniyle mahsur kalan gemilerin emniyetle tahliyesi için çalışmaların sürdüğünü, savaşın sona erdiği ve kalıcı barışın sağlandığı bir ortamda seyrüsefer serbestisinin tam olarak hayata geçmesini beklediklerini söyledi.
Türkiye Yüzyılı'nda Denizcilik Vizyonu
Yılmaz, Türkiye Yüzyılı vizyonunun denizlerde daha güçlü, denizcilikte daha rekabetçi, limanlarıyla, tersaneleriyle, ticaret filosuyla küresel ölçekte söz sahibi bir Türkiye hedefini ifade ettiğini belirtti. Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Doğu Akdeniz'de, Karadeniz'de ve Ege'de hak ve menfaatlerini kararlılıkla koruyan, denizcilik kapasitesini her alanda güçlendiren Türkiye'yi inşa etmeyi sürdüreceklerini söyledi.
Kamu kurumları ve özel sektör arasındaki güçlü iş birliği ile denizcilik camiasının bilgi, tecrübe ve birikimiyle ülkenin bu alanda çok daha ileri noktalara taşınacağını ifade eden Yılmaz, dost ve kardeş ülkelerle geliştirilecek iş birliğinin herkes için yararlı sonuçlar doğuracağına inandığını belirtti. Sözlerini, 5. Denizcilik Zirvesi'nin hayırlara vesile olmasını temenni ederek ve başta Ulaştırma ve Altyapı Bakanı olmak üzere emeği geçen herkese teşekkür ederek tamamladı.
