Elektrik faturalarında kademeli tarife uygulamasıyla birlikte serbest tüketici modeline ilgi büyük ölçüde arttı. Artık GSM operatörlerinde olduğu gibi tüketiciler, diledikleri perakende elektrik şirketini seçerek ikili anlaşma yapabiliyor ve indirimli tarifelerden faydalanabiliyor. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) verilerine göre, serbest tüketici sayısı bir yılda yüzde 358 artarak 860 bin 207'ye ulaştı. Bu sayı, tüm elektrik abonelerinin yüzde 1,66'sına tekabül ediyor.
Serbest Tüketici Nedir ve Nasıl Olunur?
Serbest tüketici, elektrik tedarikçisini seçme hakkına sahip olan abonelerdir. 2026 yılı için serbest tüketici limiti 500 kilovatsaat olarak belirlenmiş olup, bu limitin üzerinde tüketim yapan konut aboneleri serbest tüketici statüsüne geçebiliyor. Kademeli tüketim limiti kapsamında yıllık 4 bin kilovatsaat (aylık ortalama 333 kilovatsaat) üzerinde tüketen vatandaşlar üst kademeye geçerek faturaları destekten çıkarılıyor ve enerjinin gerçek maliyetini ödemek durumunda kalıyor. Bu noktada serbest tüketici modeli devreye giriyor.
Hangi Bölgelerde Daha Fazla Talep Var?
En fazla serbest tüketici, klima kullanımının yoğun olduğu Akdeniz, Boğaziçi ve Toroslar elektrik dağıtım bölgelerinde kaydedildi. Serbest tüketim anlaşmalarına en çok sanayiciler ilgi gösterdi. EPDK raporuna göre, kademeli sistem öncesinde yaklaşık 188 bin olan serbest tüketici sayısı, kademeli dönem sonrası hızla yükseldi.
Farklı İlden Elektrik Hizmeti Almak Mümkün
Türkiye genelinde 21 perakende elektrik şirketi bulunuyor. Tüketiciler, ikamet ettikleri ilde hizmet veren şirketlerin yanı sıra başka illerdeki firmalardan da hizmet alabiliyor. Örneğin, İstanbul'da yaşayan bir tüketici, CK Enerji veya Enerjisa haricinde UEDAŞ Uludağ Enerji ya da Dicle Elektrik gibi firmalarla anlaşma yapabiliyor. Aynı şekilde diğer illerdeki tüketiciler de İstanbul'daki şirketlerden hizmet alabiliyor. Tedarik şirketleri, tarifede olduğu gibi tek bir birim fiyat önerebileceği gibi piyasa fiyatına endeksli fiyat da sunabiliyor.
Serbest tüketiciler, ikili anlaşma yöntemi ile kendileri için en uygun tarifeye geçmeyi talep edebiliyor. Bu sayede elektrik faturalarında önemli ölçüde tasarruf sağlanabiliyor. Konutların neredeyse tamamı serbest tüketici olma niteliğini taşıyor.
