Ev kiralamak isteyen kiracılar, kira bedeli ve depozitonun yanı sıra emlak komisyonu ödemek zorunda kalıyor. Emlakçılar tarafından talep edilen bu bedel, çoğu zaman bir kira tutarına ulaşıyor. Peki bu uygulama yasal mı? Gayrimenkul Uzmanı Olcay Selvi, konuyla ilgili kritik detayları açıkladı.
Emlakçı komisyonu yasal mı?
Selvi, A Haber ekranlarında yaptığı açıklamada, emlak danışmanının hizmet bedelinin 6098 sayılı Borçlar Kanunu'na göre belirlendiğini ancak oranın Ticaret Bakanlığı'nın taşınmaz ticareti hakkındaki yönetmeliğiyle düzenlendiğini belirtti. Buna göre, satışlarda komisyon oranı en fazla yüzde 4 iken, kiralamalarda bir kira bedeline kadar danışmanlık ücreti alınabiliyor.
Yasal tavan ne kadar?
Selvi, "Kiralamalarda da yine bir kira bedelidir. Danışman bu hizmeti verdiği zaman bir kira bedeline kadar bunun ücretini danışmanlık hizmet bedeli olarak alabilir" dedi. Ancak bu ücretin çoğunlukla kiracı tarafından ödendiğine dikkat çeken Selvi, mevzuata göre aksi kararlaştırılmadıkça taraflar arasında paylaştırılabileceğini ifade etti.
Arz-talep dengesi belirliyor
Dünyadaki uygulamalara da değinen Selvi, "Kiralamalarda hizmet bedeli bir kira oranında alınır. Bunun ev sahibi mi yoksa kiracıdan mı alınacağı belirtilmemiştir. Temel mevzu arz-talep dengesidir. Ev arzı yüksek olduğunda bu bedeli ev sahipleri öder" şeklinde konuştu. Türkiye'de ise kiralık ev bulmanın zorluğu nedeniyle kiracılar bu bedeli üstlenmek durumunda kalıyor.
Yasal tavanın üzerinde talep hukuka aykırı
Selvi, belirlenen yasal tavanın üzerinde ücret talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu vurguladı. "Eğer daha bol ev olursa, ileride arz konusundaki çalışmalar devam ederse, belki de ev sahibinin de ödediğini görebiliriz" ifadelerini kullandı.
Hizmet bedelleri tahsil edilemiyor
Yetki belgeli ve vergisini ödeyen gayrimenkul danışmanlarının sözleşme karşılığı bu parayı alma hakkı olduğunu belirten Selvi, "Emlak faaliyetlerinin hizmet bedelleri bana göre normal. Hatta çoğunlukla bu hizmet bedelleri gerçek manasıyla tahsil edilemiyor" diyerek sözlerini tamamladı.
Sonuç olarak, ev kiralarken emlakçı komisyonu yasal bir uygulama ancak tavan bedel bir kira tutarı. Bu tutarın üzerinde talep edilen her bedel hukuka aykırı. Kiracılar, komisyon ücretini öderken yasal sınırları bilmeli ve haklarını aramalıdır.
